Top 6 Bài viết Cha con nghĩa nặng (trích) (Ngữ Văn 11) xuất sắc

Bố cục

- Phần 1 (từ đầu ... bóng đen quá khứ vẫn ám ảnh

- Phần 3 (còn lại): cuộc đoàn tụ của hai cha con

Câu 1 (trang 167 sgk ngữ văn 11 tập 1):

Câu chuyện về người nông dân Trần Văn Sửu thương vợ, thương con. Anh bắt gặp vợ ngoại tình, vô tình đẩy vợ chết, anh bỏ chạy. Trở về thăm con nhưng sợ ảnh hưởng nên định tự tử. Thằng Tí đuổi theo, giúp cha vượt qua khó khăn. Hai cha con đoàn tụ.

Câu 2 (Trang 167 sgk ngữ văn 11 tập 1):

Tình cảm cha con:

- Người cha hết lòng lo lắng cho con, sẵn sàng hi sinh tất cả

+ Không sợ nguy hiểm cho bản thân, chấp nhận xa con để bảo vệ con

+ Người con tha thiết, hiếu nghĩa, thấu hiểu nỗi khổ của cha

→ Tình cảm cha con sâu nặng, người Nam Bộ mạnh mẽ và kiên quyết

Câu 3 (Trang 167 sgk ngữ văn 11 tập 1):

Tình huống căng thẳng, phức tạp:

- Người cha muốn bỏ đi để con tìm hạnh phúc

- Cuộc đối thoại đầy xúc động giữa hai cha con

→ Kết cục tốt đẹp, tình cảm cha con sâu sắc, sống theo đạo lí

Câu 4 ( trang 167 sgk ngữ văn 11 tập 1):

Nhân vật người con Trần Văn Tí mạnh mẽ, hiếu thảo:

+ Giúp cha vượt qua khó khăn bằng tình yêu thương

+ Tình cảm cha con chân thật, cảm động

- Tính cách người Nam Bộ mạnh mẽ, kiên quyết

Câu 5 (trang 167 sgk ngữ văn 11 tập 1):

Nghệ thuật kể chuyện:

+ Trình tự thời gian, đối thoại cao trào

+ Miêu tả nhân vật chân thật, ngôn ngữ Nam Bộ sâu sắc

→ Tác giả để lại ấn tượng mạnh với độc giả qua câu chuyện cảm động, lời thoại sâu sắc của nhân vật

I. Tóm tắt nội dung

Trần Văn Sửu, người nông dân hiền lành và chăm chỉ, trải qua số phận đầy biến cố. Vợ anh ngoại tình, Sửu bất ngờ khiến vợ ngã rồi chết. Anh bỏ trốn, để lại ba đứa con. Sửu quay trở lại sau mười mấy năm, nhưng cuộc gặp gỡ lại đầy biến động và mâu thuẫn. Cuối cùng, cha con đoàn tụ hạnh phúc.

II. Hướng dẫn soạn bài

Bố cục

- Phần 1 (từ đầu ... tâm trạng của Trần Văn Sửu trên cầu Mê Tức

- Phần 2 (tiếp theo … cuộc gặp gỡ cảm động của cha con)

- Phần 3 (còn lại): sự đoàn tụ của hai cha con.

Câu 1 (trang 167 sgk Ngữ Văn 11 Tập 1):

Truyện thể hiện tình cảm cha con sâu sắc. Vợ của Sửu ngoại tình, khiến Sửu bất ngờ đẩy vợ rơi vào phảng rồi chết. Anh bỏ trốn, con cái sống cùng ông ngoại. Mười mấy năm sau, Sửu trở về thăm con, nhưng sự xuất hiện của anh gây xáo trộn cuộc sống của Tí và Quyên. Cả hai chơi chơi xổ sốu có tình cảm sâu sắc với cha.

Câu 2 (trang 167 sgk Ngữ Văn 11 Tập 1):

- Tình cảm cha con:

+ Sửu không quên con cái sau mười mấy năm xa cách.

+ Anh có ý định tự tử để không làm phiền đến cuộc sống của con cái.

=> Sửu là người cha yêu thương con hết mực.

- Tình cảm con đối với cha

+ Tí hiểu và quý trọng tình cảm của cha, sẵn sàng hi sinh hạnh phúc của mình để theo cha.

=> Tí là người con hiếu nghĩa.

Câu 3 (trang 167 sgk Ngữ Văn 11 Tập 1):

Tình huống truyện tạo ra sự căng thẳng và phức tạp:

- Tí đứng trước lựa chọn khó khăn giữa việc giữ an toàn cho cha và bản thân hay tiếp tục cuộc sống bình yên.

- Cách giải quyết của Tí là sẵn sàng hi sinh để giữ cho hạnh phúc gia đình.

=> Mâu thuẫn đặt ra làm tăng sự căng thẳng trong câu chuyện.

Câu 4 (trang 167 sgk Ngữ Văn 11 Tập 1):

Nhân vật Trần Văn Tí mạnh mẽ và hiếu thảo. Anh là người con đầy trách nhiệm, sẵn sàng hy sinh cho hạnh phúc của gia đình.

Nhân vật Sửu và Tí thể hiện tính cách mạnh mẽ, kiên quyết của người Nam Bộ, nhưng cũng đầy lòng nhân ái và hiếu thảo.

Câu 5 (trang 167 sgk Ngữ Văn 11 Tập 1):

Truyện thể hiện tài năng kể chuyện của Hồ Biểu Chánh qua đối thoại sinh động, nhanh chóng, và mô tả nhân vật chân thực với ngôn ngữ Nam Bộ đặc sắc.

Tóm tắt

Ông Sửu, cha của anh em Tí, là người cha thương con, yêu vợ. Vì vô tình gây tai nạn khiến vợ ngã chết, ông phải lẩn trốn. Quay trở về quê sau một thời gian, ông biết con sống tốt nên buộc lòng phải rời đi. Đoạn trích kể về cuộc gặp gỡ của hai cha con ông Sửu và thằng Tí trên cầu Mê Tức, nơi ông Sửu thường ngồi nghỉ và nhớ về con.

Bố cục

Phần 1 (từ đầu đến “Phải cha đó không cha?”): Dòng tâm sự của ông Sửu khi ngồi nghỉ trên cầu.

Phần 2 (đoạn còn lại): cuộc đối thoại, gặp gỡ mừng tủi giữa hai cha con.

Câu 1 (trang 167 SGK Ngữ văn 11 tập 1):

+ Sự kiện diễn ra ở giữa tác phẩm.

+ Sau khi ông Sửu tha hương và trốn tội, ông quay về quê thăm con. Nhưng khi biết con sống tốt, ông phải rời đi để bảo vệ hạnh phúc của con.

Câu 2 (trang 167 SGK Ngữ văn 11 tập 1):

+ Tình cha đối với con: ông Sửu vẫn yêu thương con, lo lắng cho tương lai của con.

+ Tình con đối với cha: thằng Tí không từ chối cha, mong muốn được chăm sóc, báo đáp công ơn của cha.

Câu 3 (trang 167 SGK Ngữ văn 11 tập 1):

Tình huống nghệ thuật đầy kịch tính:

+ Ông Sửu, nghĩ rằng không còn gặp con, đột ngột bị thằng Tí đuổi theo và ôm chặt.

Câu 4 (trang 167 SGK Ngữ văn 11 tập 1):

Tính cách Nam Bộ: trọng nghĩa tình, chân thành, sống theo đạo lý.

Câu 5 (trang 167 SGK Ngữ văn 11 tập 1):

+ Nghệ thuật kể chuyện: kịch tính, sử dụng cốt truyện hấp dẫn.

+ Miêu tả nhân vật: thông qua tâm lý và hành động, ngôn ngữ đậm chất Nam Bộ.

+ Ngôn ngữ trong đoạn trích: gần gũi, đậm màu sắc Nam Bộ.

Ý nghĩa

Đoạn trích thể hiện vẻ đẹp của tình cảm gia đình, lòng trung hiếu, đạo lý và nghệ thuật sáng tạo của Hồ Biểu Chánh.

Trả lời câu 1 (trang 167 SGK Ngữ văn 11 tập 1):

- Sau khi ông Sửu tha hương, trốn tội và lẻn về quê thăm con, biết con sống tốt nhưng với tâm trạng e dè, ông quyết định rời đi. Thằng Tí, con ông, đuổi theo cha và hai cha con gặp nhau.

Trả lời câu 2 (trang 167 SGK Ngữ văn 11 tập 1):

Tình nghĩa cha con trong đoạn trích:

- Tình cha đối với con: sâu nặng, cao cả, giàu đức hi sinh.

+ Hạnh phúc khi biết con sắp thành gia thất.

+ Quyết bỏ đi để không gây liên lụy cho con.

+ Khi gặp Tí, cảm động đến mất trí khôn, đứng xui xẻo, không nói lên lời.

+ Nhất quyết rời đi dù con cố giữ.

- Tình con đối với cha: sâu nặng, hiếu thảo.

+ Ngỡ cha đã mất, nay nghe cuộc nói chuyện giữa cha với ông ngoại liền vội vã đuổi theo.

+ Khi gặp cha: chạy riết lại nắm tay, ôm chặt, gọi cha, huých tay kiểm tra cha còn ở đó không.

+ Nhất quyết đi theo cha, thu xếp để cha không rời bỏ và đồng thời tìm cách giải quyết tình cảnh khó xử.

Trả lời câu 3 (trang 167 SGK Ngữ văn 11 tập 1):

Tình huống giàu kịch tính trong đoạn trích:

- 10 năm xa cách >< cuộc gặp gỡ ngắn ngủi của Trần Văn Sửu với con.

- Tình yêu thương con sâu nặng, khao khát được nhìn thấy và gần con >< lo sợ ảnh hưởng đến hạnh phúc của con.

=> Tình huống éo le, cảm động và căng thẳng.

Trả lời câu 4 (trang 167 SGK Ngữ văn 11 tập 1):

Hai nhân vật Trần Văn Sửu và thằng Tí thể hiện tính cách bộc trực, trọng tình nghĩa và đầy yêu thương của người Nam Bộ.

Trả lời câu 5 (trang 167 SGK Ngữ văn 11 tập 1):

Nghệ thuật đặc sắc trong truyện:

- Nghệ thuật kể chuyện sinh động, hấp dẫn.

- Ngôn ngữ Nam Bộ sống động, tính cách Nam Bộ nổi bật.

- Tình huống nghệ thuật giàu kịch tính, hấp dẫn.

Tóm tắt

Ông Sửu, cha của anh em Tí, là người cha thương con, yêu vợ, vô tình gây tai nạn khiến vợ chết nên phải lẩn trốn. Quay trở về quê sau một thời gian, biết con sống tốt nhưng với tâm trạng e dè, ông quyết rời đi. Đoạn trích kể về cuộc gặp gỡ của hai cha con ông Sửu và thằng Tí trên cầu Mê Tức, nơi ông Sửu thường ngồi nghỉ và nhớ về con.

Bố cục

Phần 1 (từ đầu đến “Phải cha đó không cha?”): Tâm sự của anh Sửu

Phần 2 (đoạn còn lại): Cuộc gặp gỡ giữa hai cha con.

Nội dung bài học

Văn bản khen ngợi tình cảm cha con sâu nặng

Hướng dẫn soạn bài

Câu 1 (trang 167 sgk Ngữ văn 11 Tập 1):

Tóm tắt mạch truyện:

- Trần Văn Sửu, người cha thương vợ con, phát hiện vợ ngoại tình và vô tình gây tai nạn khiến vợ chết. Sửu quyết định rời trốn, nhưng sau đó quay trở lại thăm con, lo lắng ảnh hưởng đến cuộc sống của con nên anh quyết định tự tử bằng cách nhảy sông. Thằng Tí, con anh, đuổi theo cha, thuyết phục cha trở về. Sau một thời gian, Sửu được xóa án, hai cha con đoàn tụ.

Câu 2 (trang 167 sgk Ngữ văn 11 Tập 1):

- Tình cha đối với con:

+ Thương con, mong con có cuộc sống ổn định, hạnh phúc.

+ Trốn đi và định tự tử để không làm liên lụy đến con

=> Người cha hy sinh vì con cái

- Tình con đối với cha:

+ Xúc động khi gặp cha

+ Khuyên nhủ cha trở về

+ Quyết đi theo để chăm sóc cha

=> Người con hiếu thảo, kính trọng và yêu thương cha hết mực.

Câu 3 (trang 167 sgk Ngữ văn 11 Tập 1):

Tình huống nghệ thuật kịch tính, thể hiện chủ đề “cha con nghĩa nặng”:

+ Người cha sau mười mấy năm xa cách vẫn chỉ dám lén về thăm con vì lo sợ tác động đến cuộc sống của con.

+ Quyết định hi sinh để tránh gây ảnh hưởng đến con

Câu 4 (trang 167 sgk Ngữ văn 11 Tập 1):

Cảm nghĩ về tính cách con người Nam Bộ:

+ Chân thành, giản dị

+ Quyết liệt trong hành động và mạnh mẽ trong tình cảm.

+ Không bao giờ chấp nhận thất bại

Câu 5 (trang 167 sgk Ngữ văn 11 Tập 1):

- Nghệ thuật kể chuyện:

+ Kể theo trình tự thời gian, giúp người đọc dễ theo dõi cốt truyện.

+ Tạo tình huống truyện kịch tính, hấp dẫn

- Miêu tả nhân vật giản dị, chân thật

- Sử dụng ngôn ngữ đậm chất Nam Bộ

Câu 1 (trang 167 SGK Ngữ văn 11 tập 1)

Đọc kỹ đoạn trích, liên kết phần tóm tắt truyện ở trên với diễn biến sự kiện trong đoạn trích tạo nên một câu chuyện liền mạch.

Lời giải chi tiết:

- Câu chuyện xoay quanh cha con của Trần Văn Sửu, một người cha nồng lòng với con. Sửu, sau mười mấy năm biệt tích, quyết định trở về thăm con. Tuy nhiên, lo lắng về ảnh hưởng đến cuộc sống của con khiến ông định tự tử. Nhưng sự kiện đầy kịch tính này lại được thay đổi bởi sự xuất hiện của ông ngoại và sự thấu hiểu của con Tí. Sự đoàn tụ của cha con cuối cùng đã xóa tan mọi lo ngại và tạo nên một tình cảm gia đình sâu sắc.

Câu 2 (trang 167 SGK Ngữ văn 11 tập 1)

Phân tích, làm rõ tình nghĩa cha con trong đoạn trích.

Lời giải chi tiết:

a. Với người cha:

- Trần Văn Sửu, sau mười mấy năm biệt tích, quay về với tình cảm ân tình và nhớ thương con sâu sắc. Anh thậm chí có ý định tự tử để đảm bảo hạnh phúc cho con. Sự xuất hiện của ông ngoại mang lại hy vọng cho Sửu, và cuối cùng, ông quyết định sống để hạnh phúc cùng con.

b) Với người con:

- Trần Văn Tí thể hiện tình cảm mạnh mẽ và tha thiết với cha. Nó không chỉ hiểu và tha thứ cho cha mà còn chạy đuổi theo để bảo vệ và chăm sóc cha. Tí là hình mẫu con hiếu thảo và đáng quý trọng.

Câu 3 (trang 167 SGK Ngữ văn 11 tập 1)

Để thể hiện chủ đề cha con nghĩa nặng, tác giả đã tạo ra những tình huống nghệ thuật đầy kịch tính. Hãy khám phá và làm sáng tỏ những tình huống ấn tượng đó.

Lời giải chi tiết:

- Tình huống truyện gây căng thẳng và phức tạp khi cha con gặp nhau sau mười mấy năm. Bóng đen quá khứ vẫn ám ảnh, tạo nên mâu thuẫn về tình cảm và cuộc sống. Sự xuất hiện của ông ngoại và sự thấu hiểu của con Tí làm giảm bớt mâu thuẫn, đưa câu chuyện đến một kết cục tích cực.

Câu 4 (trang 167 SGK Ngữ văn 11 tập 1)

Thông qua nhân vật Trần Văn Sửu và thằng Tí, rút ra một số nhận xét về tính cách đặc trưng của người Nam Bộ.

Lời giải chi tiết:

- Nhân vật Trần Văn Tí thể hiện tính cách mạnh mẽ, không chấp nhận thất bại, và sẵn sàng đối mặt với khó khăn. Tí là biểu tượng của con người Nam Bộ kiên quyết và trung thực.

- Nhân vật cha và con thể hiện tính cách mạnh mẽ và kiên quyết của người Nam Bộ. Tình cảm gia đình và lòng hiếu thảo được thể hiện một cách rõ ràng qua hành động và lời nói của họ.

Câu 5 (trang 167 SGK Ngữ văn 11 tập 1)

Nhận xét về nghệ thuật kể chuyện, mô tả nhân vật và sử dụng ngôn ngữ trong đoạn trích.

Lời giải chi tiết:

- Hồ Biểu Chánh thể hiện tài năng kể chuyện thông qua đoạn trích. Diễn biến sự kiện và lời thoại được kết hợp một cách nhanh chóng và sinh động, tạo nên một câu chuyện hấp dẫn.

- Ngôn ngữ Nam Bộ được sử dụng linh hoạt, làm nổi bật đặc trưng văn hóa của khu vực. Sự kết hợp giữa lời thoại và miêu tả tạo nên một bức tranh sinh động về cuộc sống và tình cảm gia đình ở Nam Bộ.