1. Bài viết 'Luyện tập kết hợp yếu tố tự sự và mô tả vào bài văn nghị luận' số 1
I. Chuẩn bị ở nhà
Cho đề bài: 'Trang phục và văn hóa'. Lập dàn bài chi tiết. Tập hợp suy nghĩ, hình ảnh và câu chuyện xung quanh vấn đề trang phục trong đời sống.
II. Luyện tập
1. Định hướng làm bài
Trang phục và văn hóa là đề tài mở, có nhiều hướng phát triển. Cần sự chọn lọc, sắp xếp luận điểm để tránh bài văn lan man.
2. Xác lập luận điểm
Những luận điểm quan trọng:
- 1: Cách ăn mặc thay đổi, không lành mạnh như trước.
- 2: Lầm tưởng ăn mặc sẽ làm cho mình trở thành người 'văn minh', 'sành điệu'.
- 3: Chạy theo 'mốt' có nhiều tác hại.
- Làm mất thời gian, ảnh hưởng xấu đến học tập, gây tốn kém cho cha mẹ.
3. Vận dụng yếu tố tự sự và miêu tả
- Yếu tố tự sự: Kể câu chuyện về tác hại của việc ăn mặc theo 'mốt'.
- Yếu tố miêu tả: Mô tả cách ăn mặc lành mạnh, phù hợp với truyền thống, so sánh với hình ảnh người ăn mặc lố lăng, đua đòi.


2. Bài viết 'Luyện tập kết hợp yếu tố tự sự và mô tả vào bài văn nghị luận' số 3
I. Chuẩn bị ở nhà
Ban bài: 'Trang phục và ảnh hưởng văn hóa'. Hãy tạo dàn bài chi tiết. Thu thập ý, hình ảnh và câu chuyện liên quan đến vấn đề trang phục trong cuộc sống thực và xã hội
Trả lời:
Tổ chức dàn ý
1. Mở bài:
- Dòng châm ngôn xưa:
“Lụa làm đẹp, lúa tốt cho ruộng”.
- Trang phục không chỉ là vật dụng bảo vệ mà còn phản ánh gu thẩm mỹ cá nhân.
- Lựa chọn trang phục phù hợp với môi trường là quan trọng.
2. Phần chính:
* Ý nghĩa của việc chọn lựa trang phục
- Nhận diện nghề nghiệp, sở thích của mỗi người.
- Góp phần thể hiện cá tính và tư duy của cá nhân.
- Trang phục ảnh hưởng đến giao tiếp và thành công trong công việc.
* Nhận định về trang phục đẹp
- Lựa chọn trang phục đòi hỏi sự cân nhắc.
- Trang phục đẹp không chỉ là sự phối màu tốt, mà còn là sự phản ánh đúng đắn về cá nhân, hoàn cảnh.
- Trang phục thể hiện tính cách:
+ Trang phục giản dị - người giản dị, không phô trương.
+ Trang phục thời trang - người quan tâm đến vẻ ngoại hình.
* Quan điểm về đồng phục học sinh
- Nâng cao vẻ ngoại hình, tôn thêm vẻ nghiêm túc trong học tập.
- Giao tiếp bằng hình thức ổn định, giảm bất bình đẳng.
- Học sinh giữ gìn truyền thống, tự hào về bản sắc của nhà trường.
* Về đồng phục áo dài nữ sinh
- Thể hiện vẻ duyên dáng, quý phái.
- Tạo điểm độc đáo nhưng cũng gặp khó khăn trong sinh hoạt tập thể.
* Khẳng định về trang phục đẹp
- Trang phục đẹp không phải là đắt đỏ, mà là sự hài hòa với cá nhân, truyền thống và tình huống giao tiếp.
- Tránh trang phục gợi cảm, không phù hợp.
- Lựa chọn trang phục vui nhộn để giảm căng thẳng.
- Tóm lại, chọn trang phục phù hợp làm nổi bật vẻ đẹp văn hóa
3. Kết luận:
- Lựa chọn trang phục đẹp là một cách thể hiện văn hóa và cá nhân.
II. Phát triển kỹ năng
1. Hướng dẫn làm bài
- Đề tài 'Trang phục và văn hóa' có nhiều phương diện. Chọn lọc thông tin, xác định quan điểm để tránh lan man, mơ hồ.
2. Xác định quan điểm
Chọn những quan điểm sau:
a. Thay đổi cách ăn mặc gần đây của một số bạn gây ảnh hưởng tiêu cực.
b. Chạy theo mốt ảnh hưởng xấu đến thời gian, học tập và gia đình.
c. Ấn tượng ăn mặc nhưng chỉ để tỏ ra 'văn minh', 'sành điệu'.
d. Nhà trường hỗ trợ phong trào chống ma túy và giúp đồng bào vùng thiên tai.
e. Ấn tượng ăn mặc phải kết hợp thời đại và giữ gìn văn hóa, truyền thống.
Trả lời:
- Quan điểm 1: Thay đổi cách ăn mặc gần đây của một số bạn tạo ảnh hưởng tiêu cực.
- Quan điểm 2: Chạy theo mốt ảnh hưởng xấu đến thời gian, học tập và gia đình.
- Quan điểm 3: Ấn tượng ăn mặc nhưng chỉ để tỏ ra 'văn minh', 'sành điệu'.
- Quan điểm 4: Nhà trường hỗ trợ phong trào chống ma túy và giúp đồng bào vùng thiên tai.
- Quan điểm 5: Ấn tượng ăn mặc phải kết hợp thời đại và giữ gìn văn hóa, truyền thống.
3. Sắp xếp quan điểm
Đặt quan điểm theo trình tự:
+ Thay đổi cách ăn mặc gần đây gây ảnh hưởng tiêu cực.
+ Ấn tượng ăn mặc để tỏ ra 'văn minh', 'sành điệu' không tích cực.
+ Chạy theo mốt ảnh hưởng xấu đến thời gian, học tập và gia đình.
+ Nhà trường hỗ trợ chống ma túy và giúp đồng bào vùng thiên tai.
+ Ấn tượng ăn mặc phải kết hợp thời đại và giữ gìn văn hóa, truyền thống.
4. Sử dụng yếu tố cá nhân và mô tả
Có lý do để tích hợp yếu tố cá nhân và mô tả:
a. Bạn bè với trang phục gây sốc, khiến môi trường học tập không khỏe.
b. Việc thay đổi cách ăn mặc ảnh hưởng đến thời gian học tập và quan hệ gia đình.
Trả lời:
- Nhận xét về yếu tố cá nhân và mô tả trong đoạn văn:
a. Các yếu tố cá nhân và mô tả tạo sinh động, rõ ràng cho luận điểm.
b. Việc sử dụng mô tả thực tế và cá nhân giúp làm nổi bật quan điểm.
5. Viết đoạn văn luận tự sự và mô tả trước lớp.
Trả lời:
Gần đây, tôi có thấy một bạn học sinh đến trường với bộ trang phục gây sốc, nhưng không lành mạnh. Bạn ấy chọn những chiếc áo quá khói lòe loẹt, điểm nhấn nổi bật nhưng không phù hợp với môi trường học đường. Tôi đã thắc mắc về lý do, và bạn ấy chỉ đơn giản nói đó là xu hướng mới. Đó là lúc tôi nhận ra rằng, có những lựa chọn trang phục không chỉ là về cá nhân mà còn ảnh hưởng đến cộng đồng xung quanh. Đó là lý do tại sao, chúng ta cần suy nghĩ kỹ trước khi lựa chọn trang phục, để không chỉ tỏ ra 'văn minh' mà còn làm nổi bật vẻ đẹp văn hóa chung.


3. Bài soạn 'Thực hành tích hợp yếu tố tự sự và mô tả vào văn nghị luận' số 2
Phần I: SẴN SÀNG TẠI NHÀ
Đề bài: Trang phục và văn hóa
Phần II: THỰC HÀNH TRONG LỚP
1. Hướng dẫn làm bài
Đề tài 'Trang phục và văn hóa' là một chủ đề đa dạng, không bị ràng buộc bởi các yêu cầu cụ thể. Tuy nhiên, điều này cũng có thể tạo khó khăn cho người viết trong việc chọn lựa và sắp xếp ý kiến. Nếu không xây dựng được một hệ thống chặt chẽ, bài văn có thể trở nên rời rạc và mơ hồ.
Có thể tham khảo gợi ý trong sách giáo khoa để cụ thể hóa đề bài thành các tình huống cụ thể, bao gồm cả hiện tượng và quan điểm cá nhân:
- Hiện tượng: Một số bạn học sinh ưa chuộng ăn mặc, không phù hợp với độ tuổi, gia đình và truyền thống văn hóa.
- Nêu quan điểm, thể hiện thái độ của bản thân đối với hiện tượng.
2-3. Xác định và tổ chức ý kiến
Trong số các ý kiến được gợi ý từ sách giáo khoa, có những ý kiến không thích hợp, cần loại bỏ (ví dụ: ý kiến d). Các ý kiến còn lại chỉ là sự liệt kê, chưa được sắp xếp theo một trình tự hợp lý. Vì vậy, sau khi loại bỏ những ý kiến không cần thiết và thêm vào một số ý chi tiết, có thể xây dựng một hệ thống ý kiến như sau:
- Gần đây, cách ăn mặc của một số bạn đã thay đổi, không còn giản dị, lành mạnh như trước đây.
- Một số bạn lầm tưởng rằng việc ăn mặc như vậy sẽ làm cho họ trở thành người 'văn minh', 'sành điệu'.
- Việc theo đuổi các 'mốt' ăn mặc như vậy mang theo nhiều hậu quả :
+ Lãng phí thời gian
+ Ảnh hưởng xấu đến kết quả học tập
+ Tạo áp lực tài chính cho gia đình
- Việc ăn mặc cần phải đồng thời phản ánh thời đại, nhưng cũng phải lành mạnh, phù hợp với truyền thống văn hóa, độ tuổi và điều kiện sống.
4. Sử dụng yếu tố tự sự và miêu tả trong bài văn
Sau khi có một hệ thống ý kiến như trên, người viết có thể tìm các yếu tố tự sự, miêu tả để bổ sung, làm cho các ý kiến trở nên thuyết phục hơn. Ví dụ, trong đoạn mô tả về hiện tượng 'một số bạn học sinh ưa chuộng ăn mặc', có thể mô tả cụ thể về cách các bạn ấy ăn mặc kiểu lố lăng, khiến người khác phản cảm như thế nào, hoặc kể một sự kiện nào đó liên quan đến hậu quả của việc ăn mặc không phù hợp.
5. Viết đoạn văn
- Viết một đoạn văn dựa trên các ý kiến đã xác định ở trên.
- Bổ sung yếu tố miêu tả và tự sự để tăng tính thuyết phục cho các ý kiến của mình:
+ Miêu tả: Cách ăn mặc kiểu lố lăng, phản cảm của giới trẻ hiện nay
+ Tự sự: Kể một sự kiện liên quan đến hậu quả của việc ăn mặc không phù hợp


4. Bài viết 'Thực hành tích hợp yếu tố cá nhân và mô tả trong bài văn thuyết trình' số 5
Đề bài: Thời trang và ảnh hưởng văn hóa.
1) Hướng dẫn viết bài
Đề bài có thể được thực hiện theo hướng như sau:
Một số bạn trẻ hiện nay đang theo đuổi những phong cách thời trang không phản ánh đúng giá trị văn hóa, phù hợp với độ tuổi học trò và không tương ứng với truyền thống gia đình. Mình viết một bài luận thuyết phục họ thay đổi phong cách ăn mặc sao cho phù hợp hơn.
2) Xác định quan điểm:
Trong bài viết, có thể đưa ra những quan điểm sau:
a) Gần đây, phong cách thời trang của các bạn trẻ có sự thay đổi, không còn giản dị và lành mạnh như trước.
b) Việc theo đuổi những trào lưu thời trang 'nóng hổi' mang theo nhiều hậu quả (lãng phí thời gian, ảnh hưởng xấu đến hiệu suất học tập, tốn kém cho gia đình).
c) Có những bạn trẻ nghĩ rằng ăn mặc như vậy sẽ làm họ trở nên 'sành điệu' và 'hiện đại'.
d) (Không đưa ra)
e) Thời trang cần phải điều chỉnh sao cho phù hợp với thời đại, nhưng cũng phải lành mạnh, tôn trọng truyền thống văn hóa, phù hợp với độ tuổi và hoàn cảnh sống.
3. Sắp xếp ý kiến
Ý kiến có thể được sắp xếp như sau:
a) Gần đây, phong cách thời trang của các bạn trẻ có sự thay đổi, không còn giản dị và lành mạnh như trước.
b) Có bạn trẻ nghĩ rằng ăn mặc như vậy sẽ làm họ trở nên 'sành điệu' và 'hiện đại'.
c) Thời trang cần phải điều chỉnh sao cho phù hợp với thời đại, nhưng cũng phải lành mạnh, tôn trọng truyền thống văn hóa, phù hợp với độ tuổi và hoàn cảnh sống, đồng thời thể hiện phẩm chất tốt đẹp của con người.
d) Việc theo đuổi những trào lưu thời trang 'nóng hổi' mang theo nhiều hậu quả như lãng phí thời gian, ảnh hưởng xấu đến hiệu suất học tập và tốn kém cho gia đình.
e) Các bạn trẻ cần điều chỉnh lại phong cách ăn mặc để trở nên lành mạnh và có định hình đúng đắn.
4. Áp dụng yếu tố cá nhân và mô tả
Đưa vào bài viết những yếu tố cá nhân và mô tả để làm cho luận điểm rõ ràng, cụ thể và sinh động hơn.
Trong hai đoạn luận trên, có thể sử dụng yếu tố mô tả như việc minh họa cho quan điểm a và b. Trong quan điểm a, sử dụng hình ảnh mô tả về một bạn trẻ dành cả ngày để ngắm màn hình máy tính chơi trò điện tử, điều này không phù hợp với quan điểm được đưa ra.
I - HƯỚNG DẪN LUYỆN TẬP
Câu 1. Trong phần này, học viên cần lập dàn bài chi tiết cho đề văn 'Thời trang và ảnh hưởng văn hóa' và tập hợp suy nghĩ, hình ảnh, câu chuyện về vấn đề thời trang trong đời sống hàng ngày tại nhà trường và xã hội.
Câu 2. Học viên nên chú ý đến các tình huống gợi ý sau đây trong sách giáo trình để viết một cách dễ dàng hơn, và để 'nghị luận' được hiệu quả hơn:
- Một bạn trẻ đang theo đuổi phong cách ăn mặc không lành mạnh, đặc biệt là không phù hợp với độ tuổi học sinh, không tương ứng với truyền thống văn hóa và với tình hình kinh tế của gia đình.
- Hãy viết một bài luận thuyết phục bạn ấy thay đổi phong cách ăn mặc sao cho phù hợp.
Câu 3. Để viết bài này, sách giáo trình đã đưa ra một số quan điểm. Trong số đó, có những quan điểm không phù hợp, cần loại bỏ. Những quan điểm còn lại chỉ là sự liệt kê, chưa được sắp xếp một cách hợp lý. Do đó, sau khi loại bỏ những quan điểm không cần thiết, học viên có thể sắp xếp những quan điểm còn lại như sau:
- Quan điểm 1: Gần đây, cách ăn mặc của bạn có nhiều thay đổi, không còn giản dị, lành mạnh như trước.
- Quan điểm 2: Có bạn trẻ nghĩ rằng ăn mặc như vậy sẽ làm họ trở nên 'sành điệu' và 'hiện đại'.
- Quan điểm 3: Việc theo đuổi những trào lưu thời trang 'nóng hổi' mang theo nhiều hậu quả:
+ Lãng phí thời gian
+ Ảnh hưởng xấu đến hiệu suất học tập
+ Tốn kém cho gia đình
- Quan điểm 4: Thời trang cần phải điều chỉnh sao cho phù hợp với thời đại, nhưng cũng phải lành mạnh, tôn trọng truyền thống văn hóa, phù hợp với độ tuổi và hoàn cảnh sống.
Câu 4. Dựa vào những quan điểm này, học viên có thể xem xét để đưa yếu tố mô tả và cá nhân vào vị trí thích hợp trong quá trình lập luận.
Bài tập 5: Trang 126 ngữ văn 8 tập 2
Viết một đoạn luận thuyết có yếu tố cá nhân và mô tả, trong đó trình bày trước lớp. Hãy lắng nghe ý kiến của giáo viên và các bạn để chỉnh sửa đoạn văn sao cho đẹp hơn.
Cách làm:
Gần đây, một số bạn trẻ đang theo đuổi những phong cách thời trang không phản ánh đúng giá trị văn hóa, không phù hợp với độ tuổi học trò, và không tương ứng với truyền thống gia đình. Thay vì những bộ đồng phục truyền thống như áo dài, quần váy, áo sơ mi,... thì giờ đây, họ chọn những bộ trang phục in hình thần tượng, những dòng chữ loằng ngoằng hoặc hình ảnh phản cảm trên áo. Những trang phục này không chỉ là sự lựa chọn cá nhân mà còn là sự hiện đại hóa, thể hiện 'chất' riêng của từng cá nhân. Tuy nhiên, việc này đã làm mất đi sự trong sáng và hồn nhiên của lứa tuổi học trò khi họ đang ngồi trên ghế nhà trường. Nhiều bạn còn tô son trang điểm lòe loẹt, nhuộm tóc màu lòe loẹt như xanh đen, tím, vàng, tạo nên một hình ảnh không phù hợp với môi trường học đường. Thậm chí, những trang phục như áo xẻ, quần bò xé gấu, thủng gối được mặc đến trường còn gây phản cảm. Nhiều bạn tỏ ra bảo thủ, cho rằng mình có quyền mặc gì tùy thích, nhưng quên rằng trang phục cũng là một cách diễn đạt ngôn ngữ, nói lên con người bạn. Hãy nhớ, sự lành mạnh và tôn trọng giữa thời trang và văn hóa là yếu tố quan trọng để tạo nên một cộng đồng học tập tích cực và phát triển.


5. Bài soạn 'Thực hành tích hợp yếu tố cá nhân và mô tả vào văn nghị luận' số 4
I. Chuẩn bị ở nhà
Đề bài:' Trang phục và văn hóa'. Hãy lập dàn bài chi tiết. Tập hợp những suy nghĩ những hình ảnh và những câu chuyện mà em đã tích lũy được xung quanh các vấn đề trang phục trong thực tế và trong đời sống ở trường và ngoài xã hội
a. Mở bài:
- Đất nước ngày càng phát triển, cuộc sống ngày càng đầy đủ, nhưng cũng đặt ra thách thức với thanh thiếu niên về cách sống và ảnh hưởng của trang phục đua đòi không phù hợp với lứa tuổi.
b. Thân bài:
- Thói ăn chơi đua đòi là cách sống của một số người bắt chước nhau, đua đòi về cách sống thích xài sang, chạy theo mốt.
- Thực trạng của hiện tượng này:
+ Trút bỏ đồng phục trường để mặc những bộ quần áo đáng chê trách.
+ Nhiều bạn thay đổi phong cách liên tục, từ quần áo rách đến giày cao gót, tạo ấn tượng không tích cực.
+ Đua đòi chạy theo thời trang giống như con thiêu thân lao vào lửa.
+ Có bạn học sinh nhỏ tuổi còn nhuộm tóc, tô son trang điểm, dẫn đến tiêu tốn không ít tiền và thời gian vô ích.
+ Họ còn biến thành những người khác người với trang phục độc đáo, ảnh hưởng xấu đến học tập và gia đình.
+ Nhiều trường hợp vì muốn theo đuổi mốt, học sinh sẵn sàng ăn trộm, gây ra tệ nạn khác như ma túy, cờ bạc.
+ Ảnh hưởng xấu đến học tập, bố mẹ mang tiếng xấu.
c. Kết bài:
- Suy nghĩ của bản thân về hiện tượng này.
II. Luyện tập trên lớp
1. Định hướng làm bài
2. Xác định luận điểm
- Nên đưa luận điểm: a, b, c, e.
- Bỏ luận điểm: d.
3. Sắp xếp luận điểm
- Cần sắp xếp các luận điểm theo cấp độ tăng tiến để bố cục rành mạch, hợp lý, thuyết phục người đọc.
4. Vận dụng yếu tố tự sự và miêu tả
Đưa tự sự và miêu tả vào quá trình lập luận để trình bày rõ ràng, cụ thể và sinh động hơn.
a. Yếu tố miêu tả trong đoạn văn làm rõ hơn, sinh động hơn cho luận điểm : Cách ăn mặc “văn minh”, “sành điệu” của một số bạn.
b. Yếu tố tự sự trong đoạn văn làm rõ hơn cho luận điểm: Các bạn lầm tưởng rằng ăn mặc như vậy sẽ làm cho mình trở thành người “văn minh”, “sành điệu”.
5. Viết đoạn văn nghị luận và đọc trước lớp
Trang phục của giới trẻ ngày nay đang là một vấn đề nóng. Học sinh nữ thời hiện đại thường trang điểm lòe loẹt, mặc những bộ đồ hiệu sexy, nhuộm màu tóc phản cảm. Các bạn nam thì mặc quần áo quá mức, có khi vá chằng chịt kiểu cách, tạo ấn tượng không tích cực. Thậm chí, có những trường hợp học sinh vì muốn theo đuổi mốt mà ăn trộm, gây ra những vấn đề nghiêm trọng khác như ma túy, cờ bạc. Tình trạng này không chỉ ảnh hưởng xấu đến học tập mà còn tạo tiếng xấu cho gia đình. Chính vì vậy, cần phải tìm hiểu và nhận thức rõ mối liên quan giữa trang phục và văn hóa để lựa chọn cách ăn mặc phù hợp.


6. Bài soạn 'Thực hành tích hợp yếu tố cá nhân và mô tả trong văn nghị luận' số 6
Đề bài: Trang phục và văn hóa.
1) Hướng tiếp cận đề bài
Hướng dẫn cụ thể đề bài theo tình huống như sau:
Một số bạn đang theo đuổi những phong cách ăn mặc không lành mạnh, không phù hợp với độ tuổi học sinh, không tương ứng với văn hóa dân tộc và tình cảnh gia đình. Hãy viết một bài nghị luận để thuyết phục các bạn thay đổi lối ăn mặc đúng đắn hơn.
2) Xác định quan điểm:
Đưa vào bài viết những quan điểm sau
a) Gần đây, phong cách ăn mặc của các bạn đã trở nên phức tạp, không còn sự giản dị, lành mạnh như trước.
b) Theo đuổi các “mốt” ăn mặc gây nhiều tác động tiêu cực (lãng phí thời gian của các bạn, tác động xấu đến học tập, gây áp lực tài chính cho phụ huynh).
c) Một số bạn lầm tưởng rằng ăn mặc như vậy sẽ làm cho họ trở thành người “lịch lãm”, “sành điệu”.
d) (Không thảo luận)
e) Ưu tiên ăn mặc phải phù hợp với thời đại, nhưng cũng cần phải tôn trọng văn hóa truyền thống, phù hợp với độ tuổi và tình hình sống.
3. Sắp xếp quan điểm
Có thể sắp xếp như sau:
a) Gần đây, cách ăn mặc của các bạn đã trở nên phức tạp, không còn giản dị, lành mạnh như trước.
b) Một số bạn lầm tưởng rằng cách ăn mặc như vậy sẽ làm cho họ trở thành người “lịch lãm”, “sành điệu”.
c) Ưu tiên ăn mặc phải phù hợp với thời đại, nhưng cũng cần phải tôn trọng văn hóa truyền thống, phù hợp với độ tuổi, tình hình sống và thể hiện phẩm chất tích cực của con người.
d) Theo đuổi các “mốt” ăn mặc gây lãng phí thời gian, tác động xấu đến học tập và tạo áp lực tài chính cho gia đình.
e) Các bạn cần điều chỉnh lối ăn mặc, mang lại sự lành mạnh, chín chắn.
4. Kết hợp yếu tố cá nhân và mô tả
Đưa yếu tố cá nhân và mô tả vào quá trình lập luận để trình bày rõ ràng, chi tiết và sinh động.
Trong hai đoạn văn nghị luận trên có yếu tố mô tả như minh họa các quan điểm a và b. Trong đoạn a, mô tả hình ảnh một bạn học sinh dành cả ngày chỉ để chơi trò điện tử không phản ánh tính chất tích cực.


