Top 9 Sự kiện công nghệ đáng chú ý tháng 3 năm 2022

Apple đã ngừng bán iPhone và các sản phẩm khác ở Nga sau khi nước này tiến hành chiến dịch quân sự tại Ukraine. Quyền truy cập đến các dịch vụ kỹ thuật số của hãng tại Nga cũng bị hạn chế.

Thông báo chính thức này được gã khổng lồ công nghệ thông báo vào ngày 1-3. Quyết định dừng bán sản phẩm của Apple đi kèm với việc chặn truy cập tin tức, phần mềm và nhiều dịch vụ kỹ thuật số khác thông qua App Store. Một đại diện của Apple cho biết họ cực kỳ lo lắng về tình hình chiến sự tại Ukraine và đồng lòng ủng hộ những người chịu ảnh hưởng từ bạo lực.

'Chúng tôi đang hỗ trợ các nỗ lực nhân đạo, cung cấp viện trợ cho cuộc khủng hoảng tị nạn diễn ra và làm mọi thứ có thể để hỗ trợ cộng đồng của chúng tôi trong khu vực, đồng lòng chống lại chiến tranh'. Quyết định này đánh dấu một bước đi khó khăn đối với Apple khi phải đối mặt với áp lực giảm dịch vụ và nội dung tại Nga, mặc dù đây là một thị trường lớn đối với hãng. Trong quý 3 của năm trước, Apple giữ 15% thị trường điện thoại thông minh tại Nga, chỉ đứng sau Samsung và Xiaomi.

Nga đã cắt đứt việc truy cập Facebook từ nước này sau khi cáo buộc mạng xã hội của Mỹ hạn chế tiếp cận các trang của truyền thông Nga do xung đột ở Ukraine. Tình hình tương tự diễn ra với mạng xã hội Twitter. Trong thông báo ngày 4-3, cơ quan quản lý truyền thông Ngadd Roskomnadzor cáo buộc Facebook đã 'phân biệt đối xử' truyền thông Nga.

Theo thống kê của Roskomnadzor, Facebook đã thực hiện 26 lần phân biệt đối xử với truyền thông Nga kể từ tháng 10-2020, bao gồm các hạn chế gần đây đối với các kênh như Đài Russia Today (RT) và Hãng thông tấn RIA Novosti được nhà nước hậu thuẫn.

Hãng thông tấn Interfax của Nga cũng cho biết Twitter đã bị chặn truy cập từ Nga. Tuy nhiên, theo Hãng thông tấn Tass cũng của Nga, Twitter chỉ bị hạn chế truy cập. Hiện mạng xã hội này chưa đưa ra bình luận. Động thái diễn ra cùng ngày Tổng thống Vladimir Putin ký thông qua đạo luật trừng phạt những người tung tin giả về hoạt động quân sự của Nga tại Ukraine. Hình phạt tối đa có thể lên tới 15 năm.

Meta, công ty mẹ của Facebook, tuyên bố sẽ làm mọi cách để khôi phục các dịch vụ tại Nga. Ông Nick Clegg, người đứng đầu các vấn đề toàn cầu của Meta, gọi việc chặn truy cập là hành động cắt đứt nguồn thông tin đáng tin cậy của hàng triệu người Nga.

Ngày 3-3, SpaceX (Mỹ) thành công trong việc đưa 47 vệ tinh Internet Starlink mới lên quỹ đạo bằng tên lửa Falcon 9, được phóng từ Tổ hợp phóng vũ trụ 39A tại căn cứ Cape Canaveral, Florida (Mỹ) lúc 9:25 giờ địa phương.

Sau vụ phóng, SpaceX thông báo rằng các vệ tinh Starlink đã được triển khai thành công và tầng đầu tiên của tên lửa Falcon 9 đã hạ cánh an toàn trên sà lan không người lái Just Read the Guide ở Đại Tây Dương. Đây là chuyến bay thứ 11 của tên lửa Falcon 9 nhằm hỗ trợ việc triển khai vệ tinh Starlink, đồng thời là lần phóng thứ 9 trong 9 tuần đầu năm 2022.

Vệ tinh Starlink trên quỹ đạo cung cấp dịch vụ Internet băng thông rộng tốc độ cao đến những địa điểm truy cập khó khăn trước đây. SpaceX đã phóng hơn 2.000 vệ tinh Starlink, trong đó có 1.500 vệ tinh đang hoạt động, mở rộng phủ sóng Internet trên toàn cầu. Kế hoạch tiếp theo của SpaceX là triển khai thêm 12.000 vệ tinh để mở rộng phạm vi phủ sóng Internet của họ.

Tổng thống Mỹ Joe Biden vừa yêu cầu các cơ quan chức năng xem xét việc tạo ra đồng USD kỹ thuật số để thúc đẩy hiệu quả và giảm chi phí cho các giao dịch thanh toán và chuyển tiền xuyên biên giới. CBDC (tiền kỹ thuật số do ngân hàng trung ương phát hành) của Mỹ được kỳ vọng sẽ mở rộng tiếp cận vào hệ thống tài chính, đồng thời đối mặt với các rủi ro và lợi ích của sự thay đổi đáng kể này.

Hiện có 100 quốc gia thử nghiệm hoặc triển khai kế hoạch với CBDC, trong đó có Trung Quốc với đồng nhân dân tệ kỹ thuật số. Bộ trưởng Tài chính Mỹ Janet Yellen cho biết sẽ đánh giá rủi ro đối với ổn định tài chính, đồng thời đề xuất nghiên cứu hạ tầng kỹ thuật cần thiết cho việc phát triển CBDC.

Washington sẽ theo dõi diễn biến trên thị trường tiền kỹ thuật số để bảo vệ vị thế của đồng USD trong nền kinh tế toàn cầu và làm việc cùng các quốc gia khác để giải quyết các rủi ro liên quan đến tài chính bất hợp pháp, bảo vệ người tiêu dùng, và ngăn chặn đe dọa đối với hệ thống tài chính và nền kinh tế.

Vào ngày 6-3, ứng dụng chia sẻ video TikTok thông báo ngừng đăng tải tất cả các nội dung video từ Nga để đảm bảo an toàn cho nhân viên và tuân thủ quy định mới của Matxcơva về chống tin giả.

Thông báo của TikTok được đăng trên Twitter, đặt ra vấn đề về luật chống tin giả mới của Nga. Nền tảng này sẽ tạm dừng dịch vụ phát trực tiếp và đăng tải nội dung video mới trong thời gian đánh giá tác động an toàn của luật. TikTok cũng xác nhận rằng dịch vụ nhắn tin trong ứng dụng của họ sẽ không bị ảnh hưởng. Họ cam kết sẽ tiếp tục đánh giá tình hình tại Nga để quyết định thời điểm nối lại đầy đủ dịch vụ.

Vào ngày 4-3, Tổng thống Nga Vladimir Putin đã ký ban hành luật áp dụng án phạt tù lên đến 15 năm đối với những cá nhân bị buộc tội đăng tải tin tức sai lệch về quân đội Nga trong bối cảnh Matxcơva tiến hành chiến dịch quân sự đặc biệt ở Ukraine.

Theo luật mới được tổng thống Nga phê chuẩn, hành vi tung tin giả về quân đội sẽ bị phạt từ 700.000 đến 1,5 triệu rúp hoặc phạt tù 3 năm. Sử dụng chức vụ quyền hạn để tung tin giả hoặc kiếm lợi từ tin giả sẽ bị phạt 5 triệu rúp hoặc phạt tù từ 5-10 năm. Nếu phát tán tin giả về quân đội Nga gây hậu quả nghiêm trọng, đối tượng thực hiện hành vi này sẽ bị phạt tù giam từ 10-15 năm.

Bộ trưởng Năng lượng Angus Taylor của Úc ngày 8-3 công bố quỹ đầu tư trị giá 50 triệu AUD (35 triệu USD) dành cho các công ty khởi nghiệp trong lĩnh vực sản xuất khí hydro.

Khoản đầu tư này là một phần của thỏa thuận hợp tác trị giá 125 triệu AUD (87,5 triệu USD) giữa Úc và Đức được ký kết năm ngoái. Sự quan tâm toàn cầu về nguồn năng lượng hydro đang tăng lên, khi các quốc gia đang nỗ lực giảm thiểu sử dụng nhiên liệu hóa thạch để đạt được mục tiêu hạ thấp mức phát thải ròng về 0 vào năm 2050 hoặc sớm hơn. Úc và Đức đang dẫn đầu thế giới về chuyển đổi năng lượng sử dụng công nghệ mới.

Khí hydro đóng một vai trò quan trọng trong chiến lược của Úc, hướng tới mục tiêu giảm khí phát thải và cũng giúp nước này dẫn đầu trong cuộc đua thương mại toàn cầu về nguồn năng lượng mới. Thủ tướng Scott Morrison và Thủ tướng Angela Merkel đã ký thỏa thuận hợp tác tại Hội nghị G7 năm 2021, cam kết 50 triệu AUD từ Úc và 50 triệu euro từ Đức để hỗ trợ các công ty khởi nghiệp mở rộng quy mô của ngành công nghiệp.

Hiện nay, chi phí sản xuất khí hydro vẫn cao, nhưng nỗ lực nghiên cứu và mở rộng quy mô đang tăng cường, và nhiều người kỳ vọng giá hydro sẽ xuống dưới 2 USD/kg trong một thập kỷ tới.

Theo trang tin The Verge, trong số các thông báo đáng chú ý, Apple đã ra mắt phiên bản mới của điện thoại iPhone SE với chip di động mới nhất và sử dụng công nghệ 5G; một máy tính để bàn Mac mới dành cho người sáng tạo chuyên nghiệp; và một màn hình có giá bắt đầu từ 5.000 USD. Dưới đây là các sản phẩm mới mà Apple vừa giới thiệu chính thức:

• Chip M1 Ultra

M1 Ultra là một loại vi xử lý mới được Apple thêm vào bộ sưu tập của họ, cơ bản là giống như hai chip M1 Max được kết hợp với nhau, hỗ trợ lên đến 128 GB RAM. Apple cho biết tốc độ xử lý của M1 Ultra nhanh gấp 8 lần so với chip M1 tiêu chuẩn. M1 Ultra sẽ xuất hiện trong máy tính để bàn Mac Studio và có thể cũng sẽ xuất hiện trong Mac Pro.

• Máy tính Mac Studio

Đây là máy tính để bàn mới nhất trong dòng sản phẩm Mac của Apple. Cơ bản, nó giống như một chiếc Mac Mini dành cho nhóm người dùng làm việc trong các lĩnh vực sáng tạo như đồ họa, thiết kế... Máy này có nhiều cổng kết nối, ít nhất là 4 cổng Thunderbolt và một khe cắm thẻ SD ở mặt trước. Phiên bản M1 Max có giá bắt đầu từ 1.999 USD, trong khi phiên bản M1 Ultra có giá bắt đầu từ 3.999 USD.

• Màn hình 27 inch có chip iPhone

Màn hình Studio Display 27-inch, độ phân giải 5K mới của Apple có giá thấp hơn đáng kể so với màn hình Pro Display XDR, với giá bắt đầu từ 1.599 USD, có vỏ nhôm. Màn hình có độ sáng lên tới 600 nit, hỗ trợ chuẩn màu P3 wide color và tương thích với tính năng điều chỉnh màu sắc tự động, ánh sáng TrueTone của hệ điều hành macOS.

• iPhone SE có 5G và chip A15 CPU mới nhất

Mẫu iPhone SE này sở hữu những tính năng tiên tiến nhất của chip A15 thế hệ mới nhất, với giá bắt đầu từ 429 USD. Với sản phẩm này, người dùng có thể trải nghiệm tương tự như các mẫu iPhone 13 đắt hơn nhưng trong một sản phẩm nhỏ gọn chỉ 4,7 inch và có Touch ID. Sản phẩm này sẽ có mặt từ ngày 18-3.

• iPad Air giờ có bộ xử lý của Mac

Sau hơn một năm từ lần nâng cấp gần nhất, iPad Air giờ có phiên bản mới, với sự nâng cấp chủ yếu bên trong. iPad Air giờ sử dụng chip M1 tám nhân giống như iPad Pro, hỗ trợ 5G cho các mô hình có thể gọi điện và camera 12MP phía trước.

• iOS 15.4 sẽ ra mắt trong tuần tới

Cùng với các thiết bị phần cứng, trong tuần tới, Apple sẽ phát hành phiên bản hệ điều hành mới nhất của họ: iOS 15.4. Với bản cập nhật này, người dùng có thể sử dụng tính năng nhận diện bảo mật Face ID ngay cả khi đang đeo khẩu trang.

Giáo sư Andrew Pask và nhóm nghiên cứu tại Đại học Melbourne vừa thành lập phòng thí nghiệm Nghiên cứu Phục hồi Di truyền tích hợp Hổ Tasmania (TIGRR) nhằm phát triển công nghệ hồi sinh loài hổ Tasmania đã tuyệt chủng. Bước tiến quan trọng nhất là giải mã thành công bộ gene của hổ Tasmania, tạo ra một bản thiết kế ADN hoàn chỉnh về loài động vật này. Từ đó, các nhà khoa học đã phát triển tế bào gốc của chuột Dunnart, loài có quan hệ gần với hổ Tasmania.

Giáo sư Pask cho biết bước tiếp theo là so sánh gene của hai loài để chỉnh sửa tế bào ADN của chuột Dunnart, tạo ra ADN giống hổ Tasmania. Nhóm nghiên cứu tin rằng họ sẽ thành công trong việc tạo ra một tế bào giống hổ Tasmania, từ đó có thể hồi sinh một con hổ. Ngoài mục tiêu hồi sinh loài hổ Tasmania, nhóm cũng áp dụng tiến bộ khoa học để hỗ trợ chương trình nhân giống, bảo vệ các loài thú có túi khác tránh tình trạng tuyệt chủng như hổ Tasmania.

Ngày 13-3, Đài truyền hình NHK của Nhật Bản đưa tin về vụ tấn công mạng khiến hãng sản xuất phụ tùng ôtô Denso, nhà cung cấp chính cho Toyota, bị đánh cắp thông tin mật. Nhóm tin tặc Pandora tuyên bố đã lấy được hơn 157.000 đơn đặt hàng, thư điện tử và tài liệu, tổng cộng 1,4 terabytes dữ liệu. Họ đe dọa rằng sẽ công khai thông tin này trên trang web đen.

Công ty an ninh thông tin Mitsui Bussan Secure Directions đã xác nhận về vụ việc. Tin tặc sử dụng mã độc tống tiền để truy cập trái phép hệ thống mạng của Denso Automotive Deutschland GmbH tại Đức vào ngày 10-3. Tuy nhiên, người phát ngôn của Denso cho biết hiện tại, các hoạt động sản xuất và kinh doanh của hãng vẫn ổn định, không bị ảnh hưởng.

Denso, là hãng sản xuất phụ tùng ôtô lớn thứ hai thế giới, có trụ sở chính tại Nhật Bản và cung cấp linh kiện cho hầu hết các nhà sản xuất ôtô trên thế giới. Với Toyota chiếm khoảng 50% tổng doanh thu, vụ tấn công này làm dấy lên lo ngại về an toàn mạng trong ngành công nghiệp ôtô.