Nhà sản xuất ô tô lớn nhất thế giới đã tạo ra những dòng xe hybrid tiên tiến trong quá khứ nhưng trong cuộc đua xe điện, họ lại đang thua thiệt.

Ảnh minh họa
Toyota đã trở thành nhà sản xuất ô tô lớn nhất thế giới bằng cách liên tục cải tiến các phương tiện của mình qua từng năm.
Mới đây, ông Akio Toyoda, một thành viên trong gia tộc sáng lập thương hiệu, đã từ chức CEO của Toyota, gây ra nhiều tranh cãi. Ông nói: “Tôi cần nhường lại cho thế hệ trẻ làm xe điện.”
Trong 13 năm làm CEO, ông đã phải đối mặt với sự lựa chọn giữa chiến lược 'đánh nhanh thắng nhanh' và duy trì con đường chậm mà chắc đã tạo ra sức mạnh và uy tín cho hãng.
“Và tôi quyết định nhường chỗ cho người sau” - ông Aikio Toyota tuyên bố.
Tuy nhiên theo tờ Financial Times nhận định, Toyota lại đang mắc phải một điểm yếu lớn. Họ đã quá tập trung vào việc cải tiến những dòng xe truyền thống của mình mà quên mất mục tiêu quan trọng: sản xuất xe điện.
Ông Koji Sato, 53 tuổi, người đứng đầu thương hiệu xe sang Lexus sẽ tiếp quản thương hiệu này.
Toyota đã ra mắt Prius - một mẫu xe lai hybrid (xăng - điện) đầu tiên trên thế giới được sản xuất hàng loạt. Những ngày thời kỳ hoàng kim của Toyota nhờ phát triển động cơ hybrid Prius vào giữa những năm 2000 đã qua: hiện nay Toyota đang đứng cuối cùng trong bảng xếp hạng các nhà sản xuất ô tô thân thiện với môi trường của Greenpeace.
Công ty đã bán được 10,5 triệu xe trên toàn cầu vào năm ngoái, nhưng chỉ có dưới 25.000 xe điện được bán ra. Họ không chỉ tụt hậu so với các nhà sản xuất ô tô như Tesla và BYD - công ty xe điện mạnh mẽ của Trung Quốc về doanh số, mà còn trong việc sản xuất loại ô tô không khí thải - mục tiêu mà nhiều Chính phủ phương Tây và Mỹ muốn chuyển sang trong thập kỷ tới hoặc lâu hơn.
Toyota đã vượt qua VW, Ford và các nhà sản xuất khác. Với sự tập trung vào chất lượng của họ, họ đã vượt qua sự cẩu thả của Detroit vào những năm 1980 và biến ô tô Nhật Bản trở thành biểu tượng cho độ tin cậy. Hiện nay, nếu người dùng muốn tìm một chiếc xe chạy xăng hoặc hybrid tiết kiệm, mạnh mẽ và bền thì Toyota vẫn là lựa chọn hàng đầu dành cho họ.

'Thua thiệt' trong cuộc đua xe điện?
Sự phát triển của mô hình xe lai hybrid (kết hợp xăng và điện) Prius cho thấy Toyota đã thể hiện khả năng vận hành của mình như thế nào. Việc đặt động cơ điện kèm theo động cơ xăng đã là một đổi mới toàn diện từ năm 1997, khi Toyota giới thiệu mẫu xe đầu tiên tại Nhật Bản. Đến năm 2009, gần một nửa số xe hybrid được bán ở Mỹ là xe Prius.
Mặc dù doanh số của Prius đã giảm mạnh sau đó, nhưng các kỹ sư của Toyota vẫn tiếp tục nghiên cứu và nỗ lực cải tiến. Họ đã liên tục giảm kích thước của pin và động cơ, mở rộng phạm vi lái xe và giảm lượng khí thải carbon trên mỗi km.
Nỗ lực cải tiến không chỉ dừng lại ở Prius: các mẫu xe khác như Corolla và Lexus cũng được liên tục cải tiến. Chứng tỏ là Toyota đã bán tổng cộng 2,7 triệu xe hybrid vào năm 2022.
Tuy nhiên, điều này vẫn chưa làm hài lòng Toyoda. Ông đã cảnh báo vào năm 2020 rằng mô hình kinh doanh hiện tại của ngành công nghiệp ô tô sẽ đối mặt với nguy cơ sụp đổ trong bối cảnh các Chính phủ cố gắng thúc đẩy quá nhanh quá trình chuyển đổi sang xe điện.
Toyota dường như đã bỏ qua quá trình chuyển đổi đó và vẫn tiếp tục ủng hộ phát triển xe hybrid. Họ đang lập luận về nguy cơ thiếu hụt lithium cần thiết cho việc sản xuất pin lithium-ion cho xe điện và cho rằng đây là lý do mà họ không chuyển hướng sang xe điện.
Ông Gill Pratt, nhà khoa học trưởng của Toyota, đã đề xuất rằng: Sẽ là lãng phí nếu chúng ta sử dụng nhiều lithium vào pin của xe điện và chỉ sử dụng chúng cho những quãng đường ngắn. Thay vào đó, lượng lithium đó có thể được phân phối và sử dụng cho nhiều chiếc xe hybrid hơn với pin nhỏ hơn. Điều này giúp tiết kiệm trong bối cảnh tài nguyên lithium trở nên khan hiếm trên toàn cầu.

Hình ảnh: FT
Vẫn còn cơ hội
Điều này có thể được chứng minh là đúng nếu tình trạng thiếu lithium trở nên tồi tệ như dự đoán của một số người. Nhưng sự mạnh mẽ của Toyota trong xe hybrid và sự yếu kém trong xe điện đang khiến người ta nghi ngờ về chiến lược này.
Hiện nay, Toyota dường như đã thay đổi và họ đang cố gắng để bắt kịp. Họ dự kiến đầu tư 35 tỷ USD vào quá trình chuyển đổi điện và bán 3,5 triệu xe điện vào năm 2030. Toyoda tuần trước đã thừa nhận sự cần thiết phải tăng tốc trong việc phát triển xe điện: “Tôi là một nhà sản xuất ô tô, và tôi coi đó là mục tiêu của mình.'
Vẫn còn cơ hội cho Toyota bởi trong năm 2022, xe điện chỉ chiếm khoảng 10% doanh số bán ô tô mới do chỉ có châu Âu và Trung Quốc đang thúc đẩy trong khi các khu vực khác trên thế giới vẫn tụt lại phía sau. Toyota cũng có nhiều kinh nghiệm về pin vì họ đã bắt đầu nghiên cứu công nghệ này cho Prius từ 30 năm trước. Lịch sử chứng tỏ rằng Toyota có thể đạt được nhiều tiến bộ đáng kể khi họ quyết định khởi đầu, và họ cần phải làm điều đó ngay bây giờ với xe điện.
Theo FT
