(Quốc gia) - Điểm viễn nhật biểu thị Trái Đất ở xa nhất so với Mặt trời. Nhưng mùa hè vẫn nóng đến như vậy vì sao?
Nhiệt độ mùa hè ở Bắc bán cầu đạt mức kỷ lục, với các cơn nhiệt đới 'quần thảo' khắp các quốc gia ở khu vực này, tạo ra một trong những mùa hè nóng nhất trong lịch sử.
Đáng chú ý, cũng vào thời điểm này, Trái Đất sẽ đạt đến điểm xa nhất trên quỹ đạo so với Mặt trời trong năm nay. Đây là sự kiện hàng năm được gọi là aphelion (hay điểm viễn nhật), từ tiếng Hy Lạp 'apo' (đi xa) và 'helios' (Mặt trời), theo Almanac.
Sự kiện này gây ra nhiều câu hỏi: Nếu Trái Đất ở xa nhất với Mặt trời, tại sao mùa hè vẫn nóng đến vậy với nhiệt độ cao kỷ lục?

Để giải đáp câu hỏi đó, trước hết hãy xem xét cách Trái đất quay quanh Mặt trời, cũng như cách hành tinh của chúng ta tự quay như thế nào.
Khoảng cách trung bình giữa Trái đất và Mặt trời được các nhà thiên văn coi là một đơn vị thiên văn (AU), tương đương khoảng 93 triệu dặm (150 triệu km) theo Liên minh Thiên văn Quốc tế (IAU).
Tuy nhiên, quỹ đạo hơi elip của Trái đất quanh Mặt trời đồng nghĩa với việc mỗi năm sẽ có một ngày Trái Đất ở gần Mặt trời nhất (điểm cận nhật) và một ngày hành tinh Xanh ở xa ngôi sao chủ của mình nhất (điểm viễn nhật).
Trong năm 2023, điểm cận nhật xuất hiện vào ngày 4 tháng 1, khi Trái đất cách mặt trời 0,98 AU. Theo nhà thiên văn học Fred Espenak, vào ngày 6 tháng 7 tới, tại điểm viễn nhật, Trái đất sẽ cách Mặt trời 1,01 AU.
Nhìn ngược lại lịch sử, điểm cận nhật và điểm viễn nhật được nhà thiên văn học Johannes Kepler chú ý lần đầu tiên vào thế kỷ 17. Ông cũng là người đã tính toán rằng các hành tinh có quỹ đạo hình elip quanh Mặt trời. Ông lưu ý rằng một hành tinh di chuyển nhanh nhất khi ở điểm cận nhật và chậm nhất khi ở điểm viễn nhật. Điều đó khiến mùa hè ở Bắc bán cầu kéo dài hơn vài ngày so với mùa hè ở Nam bán cầu.
Mặc dù sự khác biệt giữa điểm cận nhật và điểm viễn nhật có thể lên tới hàng triệu dặm, nhưng nó có rất ít ảnh hưởng đến nhiệt độ trên Trái đất. Nguyên nhân tạo ra các mùa khác nhau trên Trái đất là do độ nghiêng 23,5 độ của trục Trái đất. Điều này có nghĩa là Mặt trời chiếu sáng ở các vĩ độ khác nhau ở các góc độ khác nhau trong suốt cả năm.
Vào tháng 7, Bắc bán cầu nghiêng về phía Mặt trời, nhận được toàn bộ ánh sáng chói lóa của ngôi sao của chúng ta vào mùa hè. Trong khi đó, Nam bán cầu bị nghiêng khỏi Mặt trời, gây ra ngày ngắn hơn và thời tiết lạnh hơn.
Mặc dù điểm viễn nhật và điểm cận nhật không có mối liên hệ trực tiếp với nhau, nhưng chúng đều là các sự kiện quan trọng trong quỹ đạo của Trái đất, đó là sự thú vị của vũ trụ.
Hãy tham khảo nguồn tin uy tín từ Live Science để hiểu rõ hơn về các hiện tượng thiên văn đầy bí ẩn này.
