Dù đã đặt chân đến mũi Cà Mau nhiều lần, nhưng chỉ khi tham gia đoàn khảo sát của Tổng cục Du lịch về đất mũi và trải nghiệm homestay, tôi mới thực sự cảm nhận được sự mới mẻ trong hành trình khám phá.
Trải nghiệm homestay khi du lịch Cà Mau

Khu vực nhà sàn dành cho việc ăn uống và lưu trú theo phong cách nhà sàn chống cá sấu và thú dữ nằm giữa vùng rừng đước, với những con kênh rạch lấp lóa chẳng khác gì thời cha ông chúng ta mở đất phương Nam mà vẫn giữ nguyên cảnh quan hấp dẫn của hệ sinh thái rừng, tô điểm cho màu xanh tươi bát ngát của cây lá và mặt nước bao la.
Bản sắc homestay (du lịch trải nghiệm cuộc sống cộng đồng và văn hóa bản địa) trong không gian rừng được thể hiện rõ: hòa mình vào cuộc sống của người bản địa, sống an nhiên, tự do giữa vẻ đẹp hoang sơ của thiên nhiên, hoàn toàn khác biệt so với những homestay khu vực đô thị thường đóng cửa và hạn chế sự kết nối với thiên nhiên.
Hòa mình vào thiên nhiên
Chú Nguyễn Văn Nhuần, chủ nhà nơi chúng tôi trọ, cho biết mỗi hộ gia đình thường sở hữu hơn 5ha rừng ngập mặn, riêng hộ của ông có 9ha với tỷ lệ 60% rừng đước và 40% mặt nước.
Một phần nhỏ được dành cho việc nuôi thủy sản thâm canh trong ao địa, phần còn lại là bao đê, nạo vét thành những kênh rạch để nuôi quảng canh - một hình thức nuôi tự nhiên đã tồn tại từ lâu đời. Công việc nuôi quảng canh hoàn toàn phụ thuộc vào mức nước lên xuống.
Thường thì khi thủy triều lên, người ta mở cống để thu hút tôm nhỏ, cá con theo nước sông tuôn vào kênh rạch, sau đó đóng cống giữ lại để chúng sinh sống tự nhiên.
Khi đến lúc thu hoạch, khoảng mỗi tuần, người ta sử dụng lưới ở miệng cống, sau đó mở cống để nước tuôn ra, đồng thời lưới sẽ gom bắt được bao nhiêu tôm, cua, ghẹ đều theo dòng chảy.
Do đó, nguồn hải sản phong phú với đủ loại từ tôm, cá, cua, ghẹ tới sò huyết, ốc móng tay, ốc len… luôn sẵn có trong nhà. Và mỗi khi có khách ghé thăm, chỉ trong khoảnh khắc đã có thể thưởng thức những món ăn tươi ngon, thơm ngon, bổ dưỡng được bày trí trước mặt.
Thăm quan nhưng không thể bỏ qua điểm đến thiêng liêng mà bất kỳ ai đến đất mũi Cà Mau cũng ghé thăm, như mốc tọa độ quốc gia GPS 0001, biểu tượng con tàu buồm vươn ra biển, đài quan sát cao 21m…
Tiếp theo, chúng tôi lên thuyền máy lướt qua dưới tán lá rừng để đến bãi biển Khai Long. Mặc dù nằm trong khu vực hệ sinh thái rừng ngập mặn, nước biển mang theo nhiều phù sa, nhưng Khai Long vẫn nổi tiếng với những bãi cát vàng uốn lượn tạo nên hình ảnh đẹp mắt như sóng biển. Đứng bên bờ biển, tận hưởng tầm nhìn mênh mông, xa xa là Hòn Khoai tựa như con tàu vượt sóng.
Khi chiều buông, ánh nắng nhẹ nhàng lan tỏa khắp mặt sông, vườn chim của hộ dân Trần Văn Hướng trở nên sống động với tiếng kêu rối rít xen kẽ tiếng vỗ cánh của từng đàn cò trắng và cồng cộc trở về tổ ấm sau một ngày đi kiếm ăn xa. Nhìn từ đài quan sát, bạn sẽ thưởng ngoạn toàn cảnh hàng chục ngàn cò và cồng cộc đậu đầy trên rừng mắm, đước.
Chúng sinh sống hòa mình như một quy ước, không có sự tranh giành, xua đuổi hay cắn xé. Với lợi thế của môi trường tự nhiên, rừng đước, và mắm sinh sôi rậm rạp, nguồn thức ăn dồi dào từ sông nước chằng chịt, chúng đã níu chân tận dụng nguồn này trong nhiều năm.
Quan sát ba khía vào đêm
Buổi tối, sau bữa cơm ngon với canh chua cá thơm ngát, thòi lòi kho tộ và những món hải sản đậm đà, chú Tư Nhuần chuẩn bị ra soi ba khía và kiếm một ít con cua để sử dụng vào bữa sáng hôm sau. Mọi người trong đoàn đều hứng thú và muốn đi theo chú.
Vậy là hai chiếc xuồng chở đủ 10 người được chuẩn bị, khua nhẹ mái dầm luồn lách theo bờ rạch. Điều quan trọng là phải trang bị đèn soi và bao tay, vì nghe nói càng của ba khía có thể nhỏ nhưng lại gặp đau khi cắn.
Nhận ra sự kỳ diệu của ba khía, tôi đã ghi lại vết nẻ độc đáo trên cơ thể chúng. Dân gian thường gọi chúng là ba khía để phân biệt với loài giáp xác khác. Khi nước ròng xuất hiện, thời điểm lý tưởng để quan sát ba khía, chúng rời hang để tìm kiếm thức ăn.
Trên chiếc thuyền dừa nước, chúng tôi bắt gặp một chú ba khía lớn đang chăm chú nhìn chằm chằm vì ánh đèn sáng. Nhanh chóng, tôi sử dụng tay lẹ làng để chụp hình. Trong trường hợp chụp hụt, tôi dùng cây dầm che miệng hang để chúng không rời đi.
Khi thuyền rẽ vào rừng đước, chúng tôi bắt gặp nhiều ba khía bò ra, tạo nên cảnh tượng hài hước khi nhóm thanh niên nhảy xuống bùn để bắt chúng. Kết quả của cuộc quan sát kéo dài hai giờ là một số lượng lớn ba khía, đủ để chế biến thành ba món ngon: rang muối hột, rang me và nướng chấm muối ớt.
Thịt ba khía ngon miệng, thơm mùi của mắm, đước và vẹt rơi rụng khắp nơi. Mắm ba khía Cà Mau trở thành một món ăn nổi tiếng trong ẩm thực miền Nam.
Khi đêm buông xuống, thủy triều cao mang theo cơn gió nhẹ làm dịu đi cái oi bức của mùa hè. Chúng tôi chuẩn bị đệm, mùng phòng chống muỗi đang cắm đầu xuống, tạo ra không khí thư thái và bình yên.
Trong tĩnh lặng của rừng, tiếng cá quẫy dưới rạch đôi khi vang lên, sau đó, sự yên bình quay trở lại giữa đêm dài và giấc ngủ bình yên.
Theo ông Từ Quang Tuyến, phó trưởng Phòng du lịch sinh thái & giáo dục môi trường tại Vườn quốc gia Cà Mau, hình thức homestay tại đất mũi mới chỉ xuất hiện ở năm hộ gia đình (tại ấp Cồn Mũi, xã Đất Mũi, huyện Ngọc Hiển) và hoạt động từ cuối năm 2013 nhờ sự hỗ trợ ban đầu từ Quỹ môi trường Sida (thuộc Cơ quan Hợp tác phát triển quốc tế Vương quốc Thụy Điển) và Quỹ Quốc tế bảo tồn thiên nhiên (WWF).
Mục tiêu của hình thức homestay là xây dựng cơ sở hạ tầng, tạo tháp quan sát chim bản địa, cải thiện môi trường xung quanh để trở nên xanh sạch. Ngoài ra, còn được trang bị xuồng, ống nhòm, bảng quảng cáo du lịch cộng đồng và tài liệu giới thiệu về các loài chim. Ngành du lịch địa phương cũng hỗ trợ tài chính để chủ nhà tham gia các khóa học trải nghiệm tại các khu du lịch sinh thái ở An Giang và Vĩnh Long.
Theo thông tin từ Tuoitre.vn
***
Tham khảo: Cẩm nang du lịch trên Mytour.com
Mytour.comNgày 18 tháng Tám năm 2015