
- Biết chừng nào mình xây được cái nhà cỡ đó hen?
- Bán dưa, làm ruộng cỡ 40 năm.
- Đùa mãi, cỡ đó thì rơi xuống hố cũng chẳng còn gì.
- Ừ...
Chỗ Đậm ngồi dưới bóng cây còng như bàn tay bị cắt đứt. Bên trái là vạt bông của ông Chín từ vùng Sa Đéc xuống. Và chỉ có Đậm ngồi một mình, chứ người ta đông đúc, ồn ào, chật cứng. Ngày đầu cô chất dưa chưa thành thạo, dưa cứ trườn ra đường, ỷ mình tròn trôi. Dưa lăn, người ta đuổi theo vội vàng. Đường đông người, xe cộ tắc nghẽn, người ta cười, người ta trách. Đậm cảm thấy đau lòng. Đậm đã 29 tuổi, da đã đen, khuôn mặt nhợt nhạt còn lưu lại chút duyên dáng. Chưa từng thấy khó chịu như thế khi bán hàng. Khi đang dọn dưa ra, có một chàng trai trẻ cao to, da đen, khi cười chỉ thấy hàm răng hiện ra, chạy tới giúp đỡ. Anh chàng kéo tấm vải che nắng, cắt mấy cây chuối để bao quanh dưa, giúp Đậm tránh khỏi việc dưa lăn. Đậm từ chối nhưng anh chàng cứ giúp. Quần áo anh ấy đầy bụi, tóc rối bù xù như rễ cây. Ông già Chín bán bông hỏi:
- Con gái ơi! Ê, cái thằng kia trông thân thiện lắm, ai vậy?
Đậm trả lời:
- Tên là Quí, điều khiển chiếc xe màu lam, sống ở xóm đó thôi, bác nhỉ.
- Thật là tuyệt vời, giỏi thật đấy. Có phải là để kiếm tiền chuẩn bị lấy vợ không ạ?
Người đàn ông nghe và nháy mắt mỉm cười:
- Không có ai lấy vợ đâu, bác ạ.
Ông Chín cười vui vẻ, vuốt nhẹ cái râu ngắn thưa của mình.
Ánh nắng xuân thật kỳ lạ, không gay gắt, không nhạt như nắng chiều hè mà vàng óng như hoa sao nhái. Gió bấc thổi lộng lẫy qua từng ngọn cỏ sau chợ, cuốn theo bụi cát mịt mù. Mặt mũi, tóc tai của Đậm lúc nào cũng như hột me rang cát. Người ta ăn mặc chỉnh tề chạy qua mà chợ dưa và hoa vẫn chưa nhộn nhịp. Năm nay dưa trúng mùa, nhiều như núi, ăn sao cho hết. Mọi người chờ tới ngày rước ông bà, lúc đó dưa có thể rẻ hơn bây giờ. Những người bán hàng ngồi buồn rầu. Bông vạn thọ, bông cúc nở rộ từng khóm, người bán hoa than thở: 'Năm nay chắc lỗ rồi.'
Đậm học theo cánh bán dưa xóm Vàm Xáng, đi chợ mua vài tấm liễn dán lên dưa cho bắt mắt khách, tiện thể mua cho bé Lý một bộ đồ. Mứt gừng, mứt dừa ở nhà má đã làm rồi, giờ xem mua thêm gì. Má thích bánh ngọt. Con út thích cắn hột dưa, Đậm mua mỗi thứ vài trăm gam. Về mở ra thấy bộ đồ của bé Lý hơi lớn, nhưng không sao, lớn chút thì mặc tới năm sau. Già Chín hỏi:
- Đồ ai mà bây ôm vậy?
Đậm bảo đó là đồ của con gái mình. Hỏi thêm một chút về ba của đứa nhỏ, Đậm cúi mặt trả lời:
- Không có. - Nghĩa là không có. Ông Chín không hỏi thêm. Ông già rồi, trải qua nhiều chuyện đời, ông biết chắc có điều gì sai lầm. - Con sai lầm tới mức phải bỏ nhà đi luôn đó, bác Chín à. Đến khi ba con buồn rồi chết, má mới rước con về. Bây giờ, dù cực khổ thế nào con cũng chịu được, miễn sao những tháng cuối đời má vui. Nhưng, chắc bù đắp bao nhiêu cũng không đủ.
Về sau, Đậm lên tiếng. Giọng cô khàn khàn. Cô cảm thấy mình như cỏ ven đường, dù bị người ta đi qua đạp lên, vẫn mạnh mẽ sống, dù cằn cỗi.
Những mùa vất vả. Những mùa cực nhọc. Một mình chống chọi. Đàn ông con trai trông có vẻ được một chút đã bị thiên hạ xì xào: 'Thứ gái hư đâm đầu vào làm gì.' Ai mà muốn, chỉ tại còn nhỏ, thấy gió yêu gió, thấy hoa yêu hoa, đam mê bồng bột. Nghĩ mình học chưa tới đâu nhưng lại học những bài học lớn nhất, đắt nhất. Đếm đi đếm lại chỉ còn Quí, khi biết được còn mỗi Quí thì Đậm đã gần 30. Nhà Quí ở Lung Giữa, Quí gửi xe sân nhà cộ. Làm vài việc nhỏ như chở Đậm đi chợ không lấy tiền, giúp Đậm xây cái nhà củi... thì coi như có qua có lại. Nhưng ánh mắt Quí ngày càng nồng nàn trói buộc, khiến Đậm phải day dứt giữa khát khao và tủi hổ. Quí trai tơ, chưa vợ, lại nhỏ hơn Đậm gần 4 tuổi. Nhưng Quí tốt quá, rất tốt. Má Quí già rồi, cứ than với Đậm, có một mối ở Nhà Phấn Ngọn, coi được lắm, vậy mà bảo Quí cưới vợ, nó không nghe, như thể đang chờ ai.
Thời gian trôi vùn vụt. Thật kinh ngạc, mới đó đã 29 Tết. Bánh mứt, dưa hành, quần mới, áo mới như nước tràn lên phố. Đây là thời điểm nhộn nhịp nhất, phấn khởi nhất trong năm. Tết này không có ngày 30, 29 rồi đến mùng một, như người ta bước hụt, thấy thiếu một ngày. Những khóm hoa vàng của ông Chín nở sớm từ ngày 24, 25 đã ngả màu vàng sậm. 4 giờ sáng, ông đi qua bên kia đường gánh nước về tưới, than thở:
- Thời tiết năm nay lạ quá, - Ông vấn điếu thuốc, phà khói nói. - Con biết không, nghề bán hoa tết cũng như bán lồng đèn Trung thu, qua rằm tháng 8 có cho người ta cũng không ai lấy. Buôn bán kiểu này như con gái có thì, qua rồi, khó lắm...
Ông nói đến đây, thấy Đậm ngẩng đầu ngó sao muộn, ông thôi không nói nữa. Đậm nhớ con gái quá. Nghe Quí đem đồ về lại đem tin tức, bảo:
- Bộ đồ bé Lý mặc vừa lắm, nó đòi ra với Đậm. Buôn bán như vầy cực quá, chở nó ra đây, tội nghiệp...
Quí khen mớ bông mồng gà Đậm gieo khéo quá, bông đỏ bông vàng nở đúng dịp Tết.
Đó là lúc chờ sáng, còn thong thả xẻ dưa mời nhau, chứ ngày 29 là một ngày bận rộn, nói theo dân đá banh là thắng với thua. Người mua tấp nập. Mới một buổi mà đã mệt lả, Đậm một mình phải coi trước coi sau. Tưởng dưa hấu chất đầy mà đã vơi đi quá nửa. Nhưng chắc phải đợi đến giao thừa. Người ta chờ tới đó để mua rẻ hơn. Chạy xong mấy chuyến xe buổi sáng, chiều Quí lại giúp. Từ bến xe lam đến chợ khoảng 100 m. Quí gọi:
- Có ai mua nhiều, Đậm hứa đi, tôi chở tới nhà cho.
Đậm thấy vui, phần thì bớt lo dưa ế, phần thì lòng thấy nao nao. Không khí đẹp thế này, ấm áp thế này, không vui sao được. Quí hỏi:
- Nhà Đậm có gói bánh tét không?
Đậm hỏi lại:
- Có, mà ít.
- Tôi cho, má tôi gói nhiều lắm.
Quí mặc áo bị đứt nút trên, lộ ra mảng ngực rám nắng. Trong lòng Đậm nhiều khi dấy lên một cảm xúc khó tả, chỉ mong được nép đầu vào đó để quên đi nhọc nhằn, để quên đi nỗi cô độc trong đời.
Khi ngẩng đầu lên, năm mới đã tới. Tiếng trống giao thừa vang vọng từ trung tâm thị xã, nơi lễ hội tưng bừng đang diễn ra. Ông Chín thắp sáu nén nhang, chia cho Đậm một nửa và nói:
- Con hãy cúng giao thừa đi. Cầu cho an khang, sức khỏe, và năm tới sẽ sung túc hơn năm nay.
Mùi nhang trong gió khiến Đậm nhớ nhà da diết, dù chỉ mất chưa tới một giờ đi xe để về. Ở chợ, người ta bán hàng vội vàng để kịp về trước giao thừa. Những người ở lại cũng cố dọn dẹp để mùng một có thể ở nhà, pha bình trà cúng tổ tiên. Ông Chín chỉ huy con trai ông mang những chậu hoa còn lại lên xe hàng, quyến luyến nói:
- Hồi nãy con cho bác trái dưa, giờ bác tặng lại con và cậu nhỏ hai chậu cúc đại đóa này. Năm tới, không biết bác có dịp ngồi gần cháu như vầy không. Từ đây về Sa Đéc chắc phải nhâm nhi dài dài cho đỡ buồn quá.
- Dạ, bác về mạnh giỏi, ăn Tết cho thật vui.
Đậm vén tóc, mỉm cười, lòng tràn đầy thương mến ông Chín. Ông Chín leo lên xe, ngoắc Quí lại thì thào:
- Ê cậu nhỏ, tôi nói cậu nghe, ông bà ta có câu: Ra đường thấy cánh hoa rơi. Hai tay nâng lấy, cũ người mới tạ. Cậu mạnh dạn lên, thương con gái người ta mà cứ cà lơ phất phơ thì buồn lắm. Cháu Đậm, bề ngoài vậy mà bên trong rất tốt.
Nói xong, xe lao đi, những người khác trên xe vỗ vào thùng xe thùm thùm như gửi lời tạm biệt. Khói xe cuộn thành từng vòng tròn như con cúi. Đậm lúi húi dọn dẹp chỗ của mình, hỏi:
- Ông Chín nói gì vậy?
- Đâu có gì - Quí cười ngượng ngùng.
- Về đi, chạy xe đem đồ về. Biểu Quí đứng đợi mà không thấy, vì tôi mà hôm nay Quí bỏ mất mấy lần xe, tiếc quá.
- Không sao cả, còn 31 quả dưa thôi...
- Tôi tặng Quí mười quả dài dài để ăn chậm.
Quí cười nói:
- Nhà tôi ít người thôi, ăn nhiều làm gì.
Những chiếc xe vẫn chạy nối đuôi nhau trên đường về phía đại lộ. Lễ hội giao thừa vẫn còn đang diễn ra, chưa muốn tan biến. Mọi người vẫn muốn cùng nhau trải qua Tết này. Một số anh bạn trẻ chạy xe vượt qua, gọi Đậm: 'Nhanh lên bạn ơi, đã muộn rồi. Tết không chờ đợi đâu.' Khi Đậm lên xe, lễ giao thừa đã qua lâu, Đậm ngồi phía trước bên cạnh Quí. Xe rời khỏi thị xã, đi vào con đường nhỏ, vắng vẻ. Đậm nhìn lại nơi mình đã từng trải qua những khoảnh khắc bên cạnh cô, những lúc ngắm sương, ngắm nắng, và nghe gió. Những bông hoa cúc trên sàn xe lay động theo những sắc màu rực rỡ. Quí nói:
- Đậm có biết cúc đẹp như thế nào không?
Đậm lắc đầu. Quí cười nói:
- Lòng chung thủy. 'Diệp bất ly chi, hoa bất ly đài'.
- Ai đã nói với Quí vậy?
- Bác Chín. Năm sau, tôi sẽ trồng cúc để bán với Đậm đấy.
Đậm muốn cười, muốn cười lớn nhưng lại bị nghẹn lại. Làm thế nào để vượt qua những trở ngại trong lòng người. Hai bên đường mọc hoa dại. Những đống lửa rơm còn đang phát khói, nhóm trẻ khoe áo mới xong rồi đi ngủ mệt mỏi.
Quí để xe chạy chậm, nghe gió thổi qua tai mát lạnh. Lạnh như cái giấm lúc nửa đêm mà Quí chạm vào, nhớ lại những kỷ niệm đan xen giữa lạnh và ấm. Những kỷ niệm như mái tóc, đôi mắt, và dáng vẻ của một người. Khi tỉnh dậy, những kỷ niệm vẫn còn lơ lửng như khói. Quí nhìn Đậm, ánh mắt rất đặc biệt. Anh không biết vì lý do gì mà đến bây giờ anh vẫn chưa nói lời yêu thương với người. Anh không bận tâm đến con cái, không quan tâm đến những lỗi lầm trong quá khứ, tuổi tác cũng không là vấn đề. Cô cảm thấy bối rối khi thấy chiếc xe chạy chậm lại:
- À... Ừ... Quí đã bao nhiêu tuổi rồi nhỉ?
Quí im lặng, dừng xe lại. Lúc này anh cảm thấy cần phải nắm lấy bàn tay lạnh của Đậm, cần thiết lắm. Khi đó lễ giao thừa đã qua đi từ lâu, đã lâu lắm rồi nhưng Tết vẫn chưa kết thúc. Mai là mùng một.
