
Con người nguyên bản, còn được gọi là bản nguyên chất (true-self; authentic self), là nguồn năng lượng thiêng liêng tạo ra sự sống cho cơ thể và tâm trí. Khái niệm này gần giống với khái niệm linh hồn trong một số tôn giáo. Khác với cái tôi – phần của con người liên quan đến thực tế và chịu ảnh hưởng của xã hội, bản nguyên chất không chịu ảnh hưởng từ hệ thống phần thưởng và phạt cũng như sự bám chặp vào niềm tin, ý tưởng, và vai trò của ai đó trong cuộc sống. Bản nguyên chất chỉ sống và yêu thương.
Và cách để trở về với bản nguyên chất đó chính là thông điệp chính của bộ sách Bốn thoả ước.
Bốn thoả ước là bộ sách nói về các thoả ước của người Toltec, còn được biết đến là những chiến binh Toltec - những người cam kết thực hành tâm linh để chuyển hóa các sự bám chặt và các hệ tư duy ràng buộc bản thân. Toltec cũng có nghĩa là “nghệ sĩ”. Bộ sách bao gồm năm cuốn:
- Bốn thoả ước
- Thực hành Bốn thoả ước
- Tiếng nói của tri thức
- Vòng tròn lửa
- Thỏa ước thứ năm
Bên cạnh bộ sách này, mình cũng rất thích và rất muốn giới thiệu thêm một cuốn sách nữa có cùng tác giả và chủ đề, cuốn sách có tựa là: Mastery of Self.
Tư tưởng xuyên suốt sáu cuốn sách này là kết nối sâu sắc với bản thân, yêu thương cuộc đời bằng một tình yêu vô điều kiện và nhìn nhận mọi thứ như chúng vốn có; để cuối cùng, ta có thể xây dựng thiên đàng, nước trời, niết bàn, hay bất cứ thứ gì như thế, ngay tại nơi chúng ta đang sống. Để làm được điều này, ta phải vượt lên trên cái tôi thế thân - cái tôi mà Đức Phật đã dạy “phải chiến thắng”.
Dường như mọi nỗi khổ đau trong cuộc sống đều bắt nguồn từ việc chúng ta nuôi dưỡng và bám chặp vào cái tôi. Vì cái tôi, chúng ta sẵn lòng nói và làm những điều khiến người khác tổn thương, đau khổ. Vì cái tôi, chúng ta “nhận” hết mọi thứ về bản thân, cả điều tích cực và tiêu cực. Chúng ta cho rằng mọi người đang tấn công chúng ta, chúng ta luôn để ý đến những gì người khác nói và làm, vì chúng ta nghĩ họ đang nói về chúng ta. Vì cái tôi, chúng ta thêu dệt và giả định mọi thứ về bản thân, và vì thế nên chúng ta lại cho rằng mọi người đang nhắm vào chúng ta. Và cũng vì cái tôi, chúng ta nhìn nhận mọi người qua lăng kính mà chúng ta tự tạo ra, chúng ta áp đặt họ phải thế này thế kia, không tôn trọng con người thật của họ và cũng không công nhận những tiềm năng của họ. Đó là cách chúng ta trói buộc bản thân và người khác.
Và người Toltec đã đặt ra bốn thỏa ước sau để chúng ta có thể tìm lại bản thân chân thật nhất, đó là:
Một, sử dụng từ ngữ tích cực, yêu thương, không nói những lời độc hại, gây tổn thương cho người khác - không đổ rác vào tâm hồn của họ
Hai, không tự tiêu diệt bản thân bằng cách ôm lấy những đánh giá tiêu cực về mình - không mang rác của người khác về nhà
Ba, không đoán trước, không tổng quát, không giả định
Và điều cuối cùng, luôn cố gắng hết sức
Khi thực hành đúng bốn thỏa ước này, ta sẽ có khả năng hiểu biết và kiểm soát bản thân, bất kể xảy ra điều gì xung quanh. Ta cũng sẽ nhận ra khi nào lời nói và hành động của mình có ảnh hưởng đến người khác, khi nào thì ta đang nuôi dưỡng những quan điểm sai lầm về bản thân và mọi người, mọi tình huống.
Hãy nhớ rằng, cái tôi mà chúng ta thể hiện, vẫn chưa hoàn toàn là chúng ta đâu – đó chỉ là cái tôi được hình thành từ trải nghiệm, quan điểm, niềm tin của riêng mình và của hàng ngàn người đã đi qua cuộc đời của mình. Chúng ta sẽ tiếp tục trưởng thành, phát triển, và những gì chúng ta coi là bản thân, cuối cùng cũng chỉ là một phần nhỏ trong con người của chúng ta. Và khi chúng ta hoàn thành hành trình tỉnh thức, chúng ta sẽ trở về với bản thể chân thật nhất của mình – cái bản thể đáng yêu, trong sáng, sáng tạo và đầy yêu thương, như một đứa trẻ. Một đứa trẻ chỉ biết sống và tận hưởng cuộc sống mà không đánh giá hay đau khổ. Một đứa trẻ đầy ước mơ và có thể trở thành bất cứ điều gì nó mong muốn. Như lá bài The Fool trong Tarot – lá bài mở đầu và cũng là lá bài kết thúc của hành trình tâm linh.
Tôi không thể hiểu về tâm linh bởi vì tôi yêu khoa học.
Tôi không thể xem siêu nhân bởi vì tôi là biên tập viên.
Tôi là nam, vì vậy tôi không thể khóc.
Tôi đã trưởng thành, vì vậy tôi không thể chấp nhận sự sai lầm.
Một đứa trẻ chưa bao giờ suy nghĩ về việc mất-giữ trước khi làm điều gì cả. Nó chỉ sống với bản thân thật nhất, từng khoảnh khắc nó được sống mà thôi.
“Mỗi tế bào trong cơ thể bạn là một vũ trụ của riêng nó. Nó thông minh, nó hoàn chỉnh, và nó được lập trình để trở thành bất cứ thứ gì.” (Thỏa ước thứ năm)
Chúng ta không phải ai cả. Chúng ta là ai trong hàng triệu triệu sinh vật trên trái đất này? Nhưng chúng ta là toàn bộ vũ trụ. Có cả một vũ trụ trong hạt cát, và cần cả một vũ trụ để tạo ra chúng ta. Chúng ta là một giọt nước, nhưng cũng là toàn bộ đại dương. Và chúng ta sẽ trở thành mây, mưa, sông, suối, ao, hồ và lại trở thành đại dương. Chúng ta không phải là ai, nhưng ta là tất cả. “Chúng ta là cả vũ trụ”, “Chúa trong chúng ta”, hoặc “chúng ta là Phật sẽ thành”,…
Tuy nhiên, trước hết, chúng ta cần trở về với tâm hồn của một đứa trẻ.
Lưu Huệ Nghi
