Buzz
Đề bài: Trong Hạnh phúc của Một Tang Gia, Vũ Trọng Phụng mô tả: Cái chết ấy đã làm cho nhiều người sung sướng lắm. Hãy chứng minh điều này qua các nhân vật trong đoạn trích.
Bài viết mẫu Phân tích niềm hạnh phúc của các nhân vật trong Hạnh phúc của Một Tang Gia
Bài ví dụ: Trong Hạnh phúc của một tang gia, Vũ Trọng Phụng miêu tả: Cái chết ấy đã mang lại niềm hạnh phúc cho nhiều người. Hãy chứng minh điều này qua các nhân vật trong đoạn trích
Âm thanh của tiếng cười căm hờn vang vọng trong xã hội thực dân phong kiến tư sản, xã hội mà Vũ Trọng Phụng gọi là khốn nạn', 'chó đểu' trong Số đỏ nói chung và Hạnh phúc của một tang gia nói riêng là một đòn tấn công mạnh mẽ đối với tâm lý độc giả. Đó là 'thế thái nhân tình'' được xây dựng trên hai yếu tố, sự tàn nhẫn và dối trá, là biểu hiện sâu sắc nhất được thể hiện trong câu văn đầy bất ngờ mà có lý: 'Cái chết ấy đã làm cho nhiều người sung sướng lắm'.
Một gia đình đông đúc, đầy đủ con cháu, họ hàng và người thân của cụ cố Hồng là một bức tranh hài hước về xã hội phong kiến tư sản. Khi chào đời, lớn lên, trưởng thành và bước vào cuộc sống, con người luôn khát khao hạnh phúc. Nhưng khi kết thúc cuộc đời, không có gì quý giá hơn là được chứng kiến giọt nước mắt đau buồn của những người đang sống. Thế nhưng, khi họ xuống hầm 'suối vàng', cái chết của cụ tổ lại đem lại niềm vui, niềm hân hoan, sự phấn khởi của con cháu gia đình cụ Hồng. Tình cảm này tồn tại trong một xã hội bất công và đầy những sự thối nát, bẩn thỉu. Câu chuyện có vẻ là minh họa cho cái xấu xa mà xã hội mang lại cho tác phẩm của Vũ Trọng Phụng. Ngay từ tiêu đề của đoạn trích, tác giả đã nhấn mạnh sự tàn nhẫn và dối trá. Hạnh phúc gắn liền với tang gia và tang gia làm nên hạnh phúc. Đoạn trích nổi bật hai mặt trái ngược này thông qua một hình ảnh phong cách hài hước, tự nhiên và hợp lý.
- Úi kìa, chàng trai nhỏ đã già đi như vậy rồi à!
Cụ nhắc lại mười lần rằng phải khen ngợi một đám tang như thế, một chiếc gậy như thế... Cảnh tượng trước mắt cụ Hồng quá kỳ lạ và đắng cay. Người ta đưa thi thể của cụ xuống suối vàng, chẳng ai quan tâm đến 'thằng giai' cụ bao nhiêu tuổi, chống gậy như thế nào và đám tang lớn hay nhỏ. Nhưng, những suy nghĩ ấy phản ánh chính xác tâm trạng của cụ Hồng trong cái đám tang 'huyên náo', 'rộn ràng'.
Ông Phán mọc sừng lại tự hỏi 'không ngờ giá trị đôi sừng hươu vô hình trên đầu ông lại lớn như vậy?', ông hạnh phúc khi cụ Hồng nói bí mật vào tai ông sẽ chia cho con gái và rể một số tiền. Đến khi đưa ma cụ, ông Phán mọc sừng lại được nhận số tiền lớn đó mà còn bất ngờ. Dù sao 'cái chết kia' cũng mang lại hạnh phúc và sung sướng cho ông. Với chiếc sừng mà Xuân Tóc Đỏ tặng ông, ông còn cảm ơn hắn. Trong không khí tang lễ nhộn nhịp, 'thằng bồi tiêm đã đếm được một nghìn tám trăm bảy hai câu gắt Biết rồi, khổ lắm, nói mãi!' của cụ Hồng', ông Phán mọc sừng đã chuẩn bị chi tiết với Xuân công cuộc doanh thương... và trả nốt năm đồng cho Xuân trước tiên. Trong giờ phút quan trọng của cuộc đời, họ không quên ánh hào quang của tiền và theo đuổi nó say đắm và say mê hơn.
'Đối mặt với đôi mắt của một bầy con chí hiếu chỉ lo mang chôn cho chóng cái xác chết của cụ tổ', cụ Hồng nhắc nhở quá đắng. Bộ mặt giả tạo của họ xấu xa và đê hèn. Họ tham gia đám tang để trưng bày trang phục sáng tạo của mình cho mọi người 'thưởng thức'. Cậu Tú Tân ngất ngưởng vì có cơ hội sử dụng máy ảnh của mình. Bà Văn Minh háo hức vì được mặc những bộ đồ mới nhất. Những bộ trang phục này, khi tiệm Âu hóa giới thiệu, có thể bán cho những người đau buồn vì kẻ chết cũng được hưởng chút ít hạnh phúc ở thế giới này. Họ tham gia đám ma như tham gia một đám cưới. Họ chỉ biết đáp ứng mong muốn của mình mà không để ý đến người đã chăm sóc cụ khi cụ ốm đau và sau khi qua đời. Cô cháu gái của cụ - cô Tuyết - tự nhiên khoe những bộ đồ mới không phù hợp tí nào. Với bộ trang phục ngây thơ của Tuyết và vẻ ngóng chờ của cô ta, cho thấy cái chết của cụ tổ chỉ mang lại hạnh phúc và sung sướng cho họ.
Mỗi người, mỗi diện mạo, thậm chí cả hai ông cảnh sát Min Đơ và Min Toa cũng hạnh phúc vô cùng khi được thuê giữ trật tự trong 'đám ma lớn' này. 'Tất cả cùng vui vẻ trong tang gia'. Một đám tang theo cách của Ta, Tàu, Tây, có kiệu bát cống, lợn quay, lốc bốc xoảng và bú dích cùng với hàng trăm câu đối, vài trăm người đi đưa, cậu Tú Tân chỉ huy hỗn loạn, ồn ào và huyên náo, xứng đáng như một hội chợ để các nghệ sĩ thi nhau chụp ảnh. 'Một đám tang lớn như thế có thể khiến cho người chết trong quan tài cũng phải mỉm cười hạnh phúc, nếu không thì gật đầu'. Câu văn nghe như thể nó chua cay và đắng. Dường như trong cái xã hội phức tạp đó, tình người không còn. Họ đối diện với nhau, đến với nhau chỉ để ánh đèn sáng chói của lối sống 'văn minh hiện đại' hướng dẫn, và không để ý đến tình người. Trong trái tim họ, có vẻ không còn tình thương giữa người với người. Giữa họ là khoảng cách của sự tàn nhẫn và dối trá.
Phần đầu của đoạn trích khiến ta nghĩ rằng tâm địa của con cháu cụ cố tổ quá kinh tởm. Tuy nhiên, đúng là lũ con cháu bất hiếu, vô đạo đó lại tỏ ra như là người hiếu thảo nhất trên đời. Đám ma đang tổ chức phải trở thành kiểu mẫu trong xã hội. Những kẻ đợi chờ cha ông sớm qua đời thấy hạnh phúc vì có cơ hội thể hiện lòng hiếu thảo thông qua việc tổ chức đám tang lớn, ồn ào. Ước mong 'bẩn thỉu' đó hiện hữu trong từng cháu, khiến cho bức tranh phức tạp, xô bồ của cuộc sống xã hội thối nát, 'chó đểu' trở nên rõ ràng.
Câu chuyện của gia đình trở thành biểu tượng cho cả xã hội. Hạnh phúc và sung sướng của 'lũ người gớm ghiếc' được xây dựng trên sự tàn nhẫn và dối trá. Tình người tan biến, con người trở nên như băng đá tê buốt, không còn chút hơi ấm yêu thương. Cụ cố tổ qua đời không làm cho bất kì ai đau khổ, nhóm con cháu đến đám ma chỉ để lấy và thực hiện di chúc. Đằng sau sự hài hước là nỗi đau và sự phẫn nộ của nhà văn và độc giả. Con cháu, 'lũ' của cụ tự coi mình là chi hiếu, không nhận ra hành động của họ là tàn nhẫn và dối trá đến cùng. Nhịp cầu với hai chữ 'chi hiếu' được xây dựng từ tàn nhẫn và dối trá.
Việc che giấu vẻ bề ngoài để che đậy bản chất xấu xa, thối nát là hình thức dối trá đến tàn nhẫn. Thế giới mà họ sống không có sự ân tình. Thế giới của tình người chỉ tồn tại khi con người biết yêu thương và tôn trọng lẫn nhau. Ở đây, con người trở thành vật hiến dâng cho vòng quay bất nhân, bất hiếu.
Nỗi hạnh phúc và sung sướng của họ, mặc dù khác nhau, nhưng đều hội tụ dưới sự tàn nhẫn và dối trá. Người đưa đám đông đảo, cái xấu xa, đồi bại của xã hội hiện diện khắp nơi. Bằng câu 'đám cứ đi', tác giả mô tả một đám ma lớn cho mọi người chiêm ngưỡng. Nhưng trong đám đó, không ai thực sự chú tâm đi đưa đám. Tất cả trong gia đình, ngoài gia đình, già, trẻ, đàn ông, phụ nữ, dù giữ bộ mặt buồn rầu nhưng thực tế đang tận hưởng niềm vui, hạnh phúc vì một lý do nào đó. 'Đám cứ đi' mang ý nghĩa của sự vô liêm sỉ, giả dối diễn ra công khai và không biết khi nào mới kết thúc. Thế giới tình người mà đoạn trích nói đến, có vẻ chỉ là sự tàn nhẫn và dối trá. Sự tàn nhẫn, dối trá không chỉ xảy ra trong xã hội 'người dưng', mà nó tồn tại mạnh mẽ hơn trong bản chất của cùng một gia đình, họ hàng, người quen. Đám ma giàu có, lộng lẫy của cụ tổ không thể che giấu được bản chất tàn nhẫn, dối trá của cụ Hồng, ông bà Văn Minh, Xuân Tóc Đỏ và cả sư cụ Tàng Phú...
