Buzz
Biển Đông là một trong những tuyến đường quan trọng đối với việc vận chuyển dầu khí trên thế giới, điều này giải thích vì sao Trung Quốc quan tâm đến việc kiểm soát khu vực này. Tuy nhiên, tham vọng của họ không chỉ đơn giản dừng lại ở dầu khí.
Trên thực tế, hầu hết các quốc gia hàng hải lớn đã từng cố gắng kiểm soát các vùng biển lân cận của họ, như Rome với Địa Trung Hải và Hoa Kỳ với Caribe. Trung Quốc cũng đang thực hiện chiến lược tương tự với Biển Đông và eo biển Malacca, nhằm mở đường vào Ấn Độ Dương.
Theo một số chuyên gia, Biển Đông được xem là “Địa Trung Hải của châu Á” và sẽ trở thành trung tâm địa chính trị của khu vực trong những thập kỷ sắp tới. Trung Quốc muốn thống trị vùng biển này, trong khi Mỹ lại mong muốn hợp tác với Việt Nam và Philippines để duy trì sự ổn định dưới sự kiểm soát quốc tế.
“Vạn lý trường thành trên biển” là khái niệm gì?
Mặc dù Trung Quốc có ưu thế về đường biển, nhưng trên không gian biển lớn, hải quân Trung Quốc đối diện với “chuỗi đảo thứ nhất” từ Nhật Bản đến Australia, bao gồm quần đảo Ryuku, bán đảo Triều Tiên, Đài Loan, Philippines và Indonesia. Đây là chuỗi đảo nằm dưới sự ảnh hưởng của Mỹ, khiến Trung Quốc gặp khó khăn trong việc mở rộng quyền lực. Ngoài ra, Trung Quốc cũng đang trong cuộc tranh chấp lãnh hải với nhiều quốc gia khác như Nhật Bản, Đài Loan, Philippines và Việt Nam.
Theo giáo sư Toshi Yoshihara của Học viện Hải quân, Trung Quốc đang đối mặt với một thách thức to lớn trên biển, khi Mỹ đã tổ chức một “Vạn lý trường thành” từ Nhật Bản đến Australia, tạo ra những rào cản ngăn chặn sự mở rộng của Trung Quốc ra đại dương.
Theo các chuyên gia quân sự, cách Trung Quốc phản ứng mạnh mẽ trong các vấn đề biển đảo cho thấy họ áp dụng một tư duy quân sự từ lục địa không hiệu quả trên biển.
Cảm giác bị bao vây đã thúc đẩy Trung Quốc và cả khu vực châu Á vào một cuộc đua vũ trang mới. Trung Quốc cố gắng kiểm soát không gian biển, trong khi các quốc gia khác tìm cách bảo vệ chủ quyền trước thách thức này.
Trung Quốc có đưa châu Á vào cuộc đua vũ trang mới không?
Không ai còn xa lạ với việc Trung Quốc đang mở rộng cơ sở cảng biển trên Thái Bình Dương và Ấn Độ Dương, trưng bày vũ khí hiện đại. Tuy nhiên, điều lo ngại của chúng ta (và thế giới) là Trung Quốc đang xây dựng một căn cứ hải quân lớn tại mũi phía nam đảo Hải Nam, ở trung tâm Biển Đông, với hệ thống ngầm chứa đến 20 tàu ngầm hạt nhân và diesel-điện, cùng các tên lửa chống tàu. Hành động này không chỉ là một mối đe dọa tiềm tàng nữa mà đã thể hiện quyết tâm kiên quyết về chủ quyền trên khu vực nước này.
Những căn cứ này là nền tảng cho kế hoạch mở rộng của Trung Quốc, với tham vọng kiểm soát toàn bộ Đông Nam Á và Địa Trung Hải.
Hiện nay, Mỹ đang cung cấp tên lửa Patriot cho Đài Loan và nâng cấp hạm đội của mình. Nhật Bản và Hàn Quốc cũng đang hiện đại hóa lực lượng hải quân, trong khi Ấn Độ đang xây dựng hải quân lớn. Châu Á đang chứng kiến cuộc đua vũ trang lớn với sự tham gia của Mỹ.
Tình hình căng thẳng ở châu Á dự kiến sẽ trở nên nghiêm trọng hơn, khi không gian trên bản đồ ngày càng chật hẹp với nhiều đường ống, tàu thuyền và tên lửa hiện diện.
Làm thế nào Mỹ có thể duy trì ổn định châu Á, bảo vệ đồng minh và hạn chế sự bành trướng của Trung Quốc mà không gây xung đột trực tiếp?
Đề nghị bạn đọc tìm hiểu chi tiết hơn những phân tích trong cuốn sách “Sự minh định của địa lý”, một tác phẩm không chỉ thể hiện cái nhìn tổng quan về địa chính trị và quyền lực toàn cầu, mà còn có thể dự báo về tương lai từ ngữ cảnh hiện tại.
Phương Hoa
Mytour.
