Buzz
Được lồng ghép vào cuốn Sống để Kể lại – cuốn tự truyện về khởi đầu đầy táo bạo của Garcia Marquez trên con đường viết lách – là những tác phẩm đã định hình bộ óc và con đường sáng tạo của ông. “Cuộc sống không chỉ là những trải nghiệm, mà còn là những ký ức và cách ta kể lại những ký ức ấy,” García Márquez viết, và những độc giả đồng điệu biết ngay rằng những cuốn sách đáng nhớ là những dấu mốc của cuộc đời và những kỷ niệm quý giá.
1. Núi Thần của Thomas Mann
Thành công vang dội của Núi Thần... chúng tôi cần giáo viên can thiệp để không thức suốt đêm chờ đợi nụ hôn của Hans Castorp và Clavdia Chauchat. Hoặc là căng thẳng tột độ khi tất cả chúng tôi ngồi dựng trên giường để không bỏ lỡ một từ nào trong cuộc đấu triết học giữa Naptha và bạn của anh ta Settembrini. Buổi đọc sách hôm ấy kéo dài hơn một tiếng và kết thúc bằng một tràng pháo tay vang dội.
2. Người Đàn Ông Mang Mặt Nạ Sắt của Alexandre Dumas
3. Ulysses của James Joyce
Một ngày nọ, Jorge Álvaro Espinosa, sinh viên luật, người đã hướng dẫn tôi đọc Kinh thánh và bắt tôi học thuộc tên các bạn đồng hành của Job, đặt một cuốn sách dày cộp trước mặt tôi và tuyên bố:
Dĩ nhiên, cuốn sách ấy là Ulysses của James Joyce, nhưng tôi chỉ đọc bữa đực bữa cái đến khi mất hết kiên nhẫn. Quả là vội vàng. Nhiều năm sau, khi đã trưởng thành, tôi quyết tâm đọc lại nó một cách nghiêm túc, và ngoài việc giúp tôi khám phá thế giới nội tâm sâu sắc, Ulysses còn dạy tôi cách giải phóng ngôn từ và sắp xếp thời gian, cấu trúc trong các tác phẩm của mình.
4. Âm Thanh và Cuồng Nộ của William Faulkner
Tôi nhận ra rằng việc đọc Ulysses ở tuổi hai mươi, sau đó là Âm Thanh và Cuồng Nộ, là những mục tiêu non nớt và quá xa vời. Tôi quyết định đọc lại chúng với con mắt bớt thiên vị. Qua đó, những gì trước đây cứng nhắc và khó hiểu giờ trở nên đẹp đẽ và giản đơn một cách kỳ diệu.
5. Khi Tôi Nằm Chết của William Faulkner
6. Cọ Hoang của William Faulkner
7. Oedipus Rex của Sophocles
[Nhà văn] Gustavo [Ibarra Merlano] đã dạy tôi cách hệ thống lại những ý tưởng rời rạc và sự phù phiếm của tâm hồn, điều mà tôi đang rất cần, với sự dịu dàng và một nhân cách thép.
[…]
Ông có kiến thức sâu rộng về các học giả Công giáo đương thời mà tôi chưa từng biết đến. Ông tinh thông thơ ca, đặc biệt là những tác phẩm kinh điển Hy Lạp và Latinh mà ông đọc nguyên bản... Tôi vô cùng ngưỡng mộ rằng bên cạnh trí tuệ và nhân cách, ông còn bơi lội giỏi với thân hình của một vận động viên Olympic. Điều ông lo ngại nhất về tôi là tôi chối bỏ các tác phẩm kinh điển Hy Lạp và Latinh, chúng dường như nhạt nhẽo và vô dụng với tôi, ngoại trừ Ô-đi-xê, cuốn mà tôi đã đọc nhiều lần ở trường trung học. Trước khi chia tay, ông trao cho tôi một cuốn sách bọc da từ thư viện và nói: 'Anh có thể trở thành một nhà văn giỏi, nhưng sẽ không kiệt xuất nếu không hiểu văn học Hy Lạp cổ đại.' Cuốn sách ấy là tuyển tập toàn bộ các tác phẩm của Sophocles. Từ đó, Gustavo trở thành một trong những người quan trọng nhất trong cuộc đời tôi, vì Oedipus Rex là một tác phẩm hoàn mỹ ngay từ lần đọc đầu tiên.
8. Ngôi Nhà Bảy Chái của Nathaniel Hawthorne
[Gustavo Ibarra] đã cho tôi mượn cuốn Ngôi Nhà Bảy Chái của Nathaniel Hawthorne, và nó đã để lại dấu ấn sâu đậm trong tôi suốt đời. Chúng tôi cùng nhau đưa ra giả thiết về sự nghiệt ngã của những hoài niệm về hành trình của Ô-đi-xê, điều làm ta lạc lối và không bao giờ tìm được lối thoát. Nửa thế kỷ sau, tôi tìm thấy câu trả lời cho giả thiết ấy trong một bài văn tuyệt hảo của Milan Kundera.
9. Túp lều Bác Tôm của Harriet Beecher Stowe
10. Moby-Dick của Herman Melville
11. Những Người con và Những Người tình của D.H. Lawrence
12. Nghìn Lẻ Một Đêm
Tôi thậm chí còn dám tin rằng vào thời đó, những câu chuyện kỳ diệu của Scheherazade thật sự xảy ra trong đời sống hàng ngày và chỉ biến mất vì sự ngạc nhiên và thực tế cứng nhắc của các thế hệ sau. Nói cách khác, thật khó để tưởng tượng rằng bây giờ có ai tin rằng người ta có thể bay trên những tấm thảm qua các thành phố và núi non, hoặc một nô lệ từ Cartagena de Indias có thể bị nhốt trong một cái chai suốt hai trăm năm, trừ khi nhà văn có thể thuyết phục độc giả tin vào câu chuyện ấy.
13. Hóa Thân của Franz Kafka
Tôi không thể ngủ ngon như trước nữa. Cuốn sách này đã thay đổi cuộc đời tôi từ dòng đầu tiên, một trong những câu văn hiệu quả nhất trong nền văn học: “Khi Gregor Samsa tỉnh dậy sau một đêm ác mộng, anh thấy mình đã biến thành một con côn trùng khổng lồ.” Tôi nhận ra rằng không cần thiết phải chứng minh sự thật: những gì nhà văn viết ra tự nó đã là sự thật, chỉ cần tài năng và sức thuyết phục của anh ta. Như Scheherazade, nhưng không phải trong thế giới diệu kỳ nơi mọi điều đều có thể, mà trong một thế giới hoang tàn nơi mọi điều đều đã mất. Khi đọc xong Hóa Thân, tôi cảm thấy một khao khát mạnh mẽ được sống trong thế giới kỳ diệu ấy.
14. Aleph và những Truyện ngắn Khác của Jorge Luis Borges
15. Tuyển tập Truyện ngắn của Ernest Hemingway
16. Điểm Chọi Điểm của Aldous Huxley
17. Của Chuột và Người của John Steinbeck
18. Chùm Nho Uất Hận của John Steinbeck
19. Con Đường Thuốc Lá của Erskine Caldwell
20. Tuyển Tập Truyện Ngắn của Katherine Mansfield
21. Cuộc Chuyển Đổi Manhattan của John Dos Passos
22. Chân Dung Jennie của Robert Nathan
23. Orlando của Virginia Woolf
24. Bà Dalloway của Virginia Woolf
Đây là lần đầu tiên tôi nghe về Virginia Woolf, người mà ông [Gustavo Ibarra] gọi là Bà Woolf, cũng như Ông Faulkner. Sự ngạc nhiên của tôi khiến ông phát điên. Ông đưa cho tôi một chồng sách yêu thích của ông.
“Đừng ngần ngại,” ông nói, “cầm hết đi, và khi bạn đã đọc hết, tôi sẽ đến lấy lại chúng dù bạn đang ở đâu.”
Với tôi, chúng là một tài sản vô giá mà tôi không dám mạo hiểm, không có hố nào đủ lớn để chứa chúng. Cuối cùng, ông giao cho tôi cuốn Bà Dalloway bản tiếng Tây Ban Nha, với một lời tiên đoán khó chịu rằng tôi sẽ thuộc lòng cuốn đó.
[…]
Tôi trở về nhà cảm thấy như mình đã khám phá cả thế giới.
Sống để Kể lại là một cuốn sách kỳ diệu - câu chuyện đời khiêm tốn và ấm áp của một trong những nhà văn vĩ đại nhất của nhân loại. Hãy cùng đọc nó với Bà Woolf về cách chúng ta nên đọc sách như thế nào.
Theo Brainpickings
Quang Anh dịch
