Buzz
Hãng sản xuất xe điện Trung Quốc từng ra mắt một mẫu xe có cửa đóng kín và đã bị chế nhạo...
Vào năm 2007, BYD, khi đó vẫn chỉ là một công ty sản xuất pin, dám bước vào lĩnh vực sản xuất ô tô với một mẫu xe mới. Tại Triển lãm ô tô Quảng Châu vào thời điểm đó, các CEO của các hãng xe lớn từ phương Tây đã ngạc nhiên khi thấy màu sơn tím không đồng đều trên chiếc xe và cách cửa xe không đóng hoàn toàn.
Michael Dunne, một chuyên gia phân tích ngành ô tô Trung Quốc, nói rằng: 'Họ đã trở thành điểm châm biếm của ngành'.
Bây giờ không ai còn châm biếm BYD nữa.
BYD đã vượt qua Tesla về doanh số bán ô tô điện trên toàn cầu vào cuối năm ngoái. Họ đã mở những dây chuyền lắp ráp tại Brazil, Hungary, Thái Lan và Uzbekistan và sắp tới sẽ mở thêm nhà máy tại Indonesia và Mexico. Họ cũng đang mở rộng thị trường xuất khẩu sang châu Âu. BYD đang nhanh chóng vượt qua Tập đoàn Volkswagen – chủ sở hữu thương hiệu Audi, để trở thành nhà lãnh đạo thị trường tại Trung Quốc.
Doanh số bán hàng của BYD, hơn 80% trong số đó đến từ Trung Quốc, đã tăng hơn một triệu xe mỗi năm trong hai năm qua. Công ty ô tô cuối cùng đạt được thành tích này trong vòng một năm tại thị trường Mỹ là General Motors, vào năm 1946, sau khi họ tạm ngừng sản xuất ô tô chở khách trong bốn năm do Thế chiến thứ hai.
Matt Anderson, người phụ trách vận tải tại Bảo tàng Henry Ford ở Dearborn, Mich cho biết: 'Sự phát triển của BYD không giống với bất kỳ điều gì mà ngành ô tô đã trải qua trong nhiều thập kỷ qua'.
Có trụ sở tại Thâm Quyến, trung tâm của ngành công nghiệp điện tử Trung Quốc, BYD đã thể hiện cách các nhà sản xuất ô tô Trung Quốc có thể tận dụng ưu thế của các sản phẩm điện tử trong nước. Không có công ty nào hưởng lợi nhiều từ thị trường ô tô điện và ô tô hybrid ở Trung Quốc như BYD. Hai loại xe này chiếm 40% thị trường ô tô Trung Quốc, thị trường lớn nhất thế giới và dự kiến sẽ chiếm hơn một nửa vào năm tới.
BYD Explorer No.1.
Giống như hầu hết các nhà sản xuất ô tô Trung Quốc, BYD không bán ô tô ở Mỹ do thuế quan từ thời ông Trump vẫn còn hiệu lực, nhưng họ vẫn bán xe buýt ở Mỹ. BYD đang dẫn đầu trong việc xuất khẩu ô tô điện của Trung Quốc và đang nhanh chóng đóng những con tàu chở ô tô lớn nhất thế giới để vận chuyển chúng. Con tàu đầu tiên, BYD Explorer No.1, đang thực hiện chuyến hành trình đầu tiên từ Thâm Quyến với 5.000 ô tô điện trên tàu và dự kiến sẽ đến Hà Lan vào ngày 21/2.
Elon Musk, giám đốc điều hành của Tesla, đã cảnh báo về sức mạnh xuất khẩu ô tô điện của Trung Quốc trong cuộc họp báo cáo kết quả kinh doanh của công ty vào tháng 1. Ông nói: 'Thành thật mà nói, tôi nghĩ nếu không có rào cản thương mại được thiết lập, xe điện Trung Quốc sẽ phá hủy hầu hết các công ty khác trên thế giới'.
Sự phát triển nhanh chóng của BYD và các nhà sản xuất ô tô Trung Quốc khác ở châu Âu đã khiến Liên minh châu Âu quyết định điều tra các khoản trợ cấp từ chính phủ Trung Quốc và có thể sẽ áp đặt thuế quan. Báo cáo thường niên của BYD cho thấy tổng cộng 2,6 tỷ USD hỗ trợ từ chính phủ từ năm 2008 đến năm 2022. Số tiền đó không tính các hỗ trợ khác như đảm bảo rằng các công ty taxi tại quê nhà BYD chỉ mua xe điện của BYD.
BYD từ chối bình luận về các khoản trợ cấp. Trong một tuyên bố, công ty cho biết BYD Explorer No.1 'đánh dấu một cột mốc quan trọng đối với BYD khi hãng này mở rộng ra thị trường quốc tế và đóng góp vào sự phát triển của ngành công nghiệp xe năng lượng mới toàn cầu'.
Trung Quốc đã xây dựng đủ nhà máy để sản xuất số lượng ô tô nhiều hơn gấp đôi số lượng ô tô mà thị trường nước này có thể tiêu thụ. Điều này đã dẫn đến một cuộc chiến về giá cả ở Trung Quốc, đặc biệt là giữa BYD và Tesla khi việc giảm giá đã gây ra thiệt hại nặng nề. Một trong những mẫu xe mới nhất của BYD, Seagull cỡ nhỏ, có giá khởi điểm dưới 11.000 USD.
Cuộc khủng hoảng bất động sản và thị trường chứng khoán sụt giảm hiện đang khiến người tiêu dùng Trung Quốc thận trọng hơn trong việc mua ô tô. Tuy nhiên, chi phí sản xuất thấp của BYD đã giúp BYD có được vị thế tốt hơn so với hầu hết các đối thủ để tồn tại sau mọi biến động về doanh số bán hàng và sự biến động trong ngành.
Chủ tịch BYD, Wang Chuanfu, thành lập công ty vào năm 1995 để sản xuất pin cho Motorola và các công ty điện tử tiêu dùng khác. Ông từng là một học viên xuất sắc tại một trung tâm nghiên cứu hóa học pin nổi tiếng. Tuy nhiên, ông luôn ước mơ về việc chế tạo ô tô.
Năm 2003, BYD mua một nhà máy ở Tây An chuyên sản xuất ô tô chạy bằng xăng. Nhưng công ty đã gặp khó khăn ngay từ đầu, nổi tiếng với việc chế tạo những chiếc xe cồng kềnh. Trong chuyến thăm nhà máy năm 2006, một khu vực sửa chữa lớn ở cuối dây chuyền lắp ráp đã bị tắc nghẽn bởi những chiếc xe mới cần nhiều công việc hơn.
Doanh số bán hàng của BYD tăng khi thị trường Trung Quốc phát triển mạnh mẽ. Warren Buffett đã mua gần 10% cổ phần với giá 230 triệu USD vào năm 2008, mang lại cho BYD không chỉ nguồn tiền mặt mà còn một tầm ảnh hưởng toàn cầu. Cùng năm đó, ông Wang hứa sẽ bắt đầu xuất khẩu ô tô chạy bằng pin sang Mỹ trong vòng hai năm.
Tuy nhiên, vào thời điểm đó, ô tô điện vẫn đòi hỏi chi phí sản xuất cao và có phạm vi hoạt động hạn chế, và ông Wang đã phải hủy bỏ kế hoạch thâm nhập thị trường Mỹ. Trong một cuộc phỏng vấn vào năm 2011, ông đã lần thứ hai suy nghĩ về sự nhấn mạnh vào ô tô điện của mình. Ông tuyên bố rằng, các nhà sản xuất ô tô nên tập trung vào xe hybrid.
Ông nói thêm: 'Thị trường ô tô điện Trung Quốc vẫn còn tiềm năng to lớn'. Đến năm 2012, sản xuất ô tô tại Trung Quốc đã bắt kịp nhu cầu. Người mua trở nên kén chọn hơn. Doanh số bán ô tô và giá cổ phiếu của BYD sụt giảm khi các công ty đa quốc gia tung ra nhiều mẫu xe phong cách hơn. Các nhà điều hành và nhà phân tích trong ngành đặt câu hỏi liệu BYD có tương lai hay không.
Tuy nhiên, ông Wang đã tiến hành hai cuộc đánh cược mạo hiểm và đều được đền đáp xứng đáng.
Năm 2016, ông thuê Wolfgang Egger, một nhà thiết kế nổi tiếng của Audi, người này đã tuyển thêm hàng trăm kỹ sư ô tô có gu và tất cả họ đã thiết kế lại hoàn toàn các mẫu xe của BYD.
Ông Wang cũng đã tìm ra cách thay thế các hóa chất tiêu chuẩn của ngành trong pin lithium có thể sạc lại – niken, coban và mangan – bằng sắt và phốt phát rẻ hơn. Nhưng những loại pin đời đầu làm từ hợp chất hóa học rẻ tiền nhanh chóng hết pin và phải sạc lại ngay cả sau những chuyến đi ngắn.
Vào năm 2020, BYD đã giới thiệu pin Blade, giúp thu hẹp hầu hết khoảng cách được gọi là phạm vi hoạt động của pin niken-coban với giá chỉ bằng một phần nhỏ so với giá thành của chúng.
Tesla bắt đầu sản xuất và bán số lượng lớn ô tô ở Trung Quốc cùng năm đó, và niềm đam mê ô tô điện đã lan khắp cả nước. BYD đã sẵn sàng với các loại pin hóa chất rẻ tiền và các thiết kế mới của ông Egger.
Tesla cũng bắt đầu sử dụng pin lithium iron phosphate trên những mẫu xe rẻ tiền hơn. BYD vẫn chủ yếu bán những chiếc xe rẻ hơn với phạm vi hoạt động thấp hơn, trong khi Tesla chủ yếu bán những chiếc xe đắt tiền hơn với phạm vi hoạt động rộng hơn.
Trụ sở của BYD.
Ngân hàng UBS của Thụy Sĩ vào năm ngoái phát hiện rằng chiếc sedan hatchback điện BYD Seal có chi phí sản xuất thấp hơn 35% so với một chiếc Volkswagen ID.3 nhỏ hơn một chút có chất lượng tương tự được sản xuất ở châu Âu. Phần lớn tiết kiệm đến từ pin lithium iron phosphate rẻ hơn.
BYD sản xuất 3/4 số bộ phận của Seal. Giống như Tesla, BYD chỉ sử dụng một số hệ thống điện tử trên mỗi chiếc xe. Ngược lại, VW thuê ngoài đến 2/3 linh kiện. BYD cũng được hưởng lợi từ chi phí lao động thấp hơn ở Trung Quốc, mặc dù chi phí này đã tăng lên do cạnh tranh thuê công nhân lành nghề.
BYD hiện có một thị trấn tại Thâm Quyến. Một con đường đơn kết nối nhà cao tầng 18 tầng của công ty với các tòa nhà văn phòng và phòng thí nghiệm nghiên cứu của BYD.
Liu Qiangqiang, một kỹ sư tại trung tâm Thâm Quyến cho biết số lượng nhân viên trong nhóm phát triển ô tô của anh đã tăng gần gấp ba kể từ khi anh gia nhập công ty từ General Motors 15 tháng trước.
'Tốc độ phát triển rất nhanh', anh nói.
Sau khi loại bỏ tính năng lái xe tự động một năm trước, BYD đã bắt đầu hành động khi các công ty điện tử tiêu dùng như Huawei và Xiaomi giới thiệu những chiếc xe có khả năng tự lái đáng kể. Ông Wang đã thông báo vào tháng 1 rằng BYD có 4.000 kỹ sư làm việc về lái xe được hỗ trợ, một dạng công nghệ tự hành hạn chế, hoạt động chủ yếu trên đường cao tốc và đường lớn và sẽ đầu tư 14 tỷ USD vào công nghệ này.
BYD có ưu thế dài hạn so với Tesla: Quyết định của ông Wang vào năm 2011 là phát triển xe plug-in hybrid, chiếm gần một nửa doanh số bán hàng của BYD.
Li Jingyu, nhân viên bán hàng tại đại lý BYD ở Thâm Quyến cho biết nhiều gia đình đã mua xe hybrid làm chiếc xe đầu tiên để có thể lái xe về quê hương dịp Tết Nguyên Đán. Ông Li nói, hầu hết các ngôi làng ở Trung Quốc hiện nay đều có bộ sạc, nhưng không đủ cho lượng lớn tài xế ghé thăm vào dịp Tết Nguyên Đán.
'Mọi người vẫn lo lắng về thời gian chờ đợi khi sạc'.
Theo: Báo New York Times
