Tương tự về cấu trúc gen

Các cấu trúc gen tương tự là những nhiễm sắc thể có hình dạng, kích thước, phân bố các lô-cut gen và vị trí tâm động như nhau. Tuy phân bố các lô-cut gen (vị trí của các gen trên nhiễm sắc thể) giữa các cấu trúc gen tương tự là như nhau, nhưng các alen trong mỗi lô-cut có thể giống nhau hoặc khác nhau.

Các cấu trúc gen tương tự chỉ tồn tại ở những loài sinh vật nhân thực. Ở trường hợp loài sinh sản hữu tính có giao phối, thì tại một cơ thể bình thường (không đột biến), các cấu trúc gen tương tự tồn tại thành từng cặp, trong mỗi cặp có hai chiếc mà một do bố truyền cho, còn chiếc kia là do mẹ truyền, gọi là cặp cấu trúc gen tương tự khác nguồn gốc hay các cấu trúc gen không chị em. Tại một cơ thể loài này mà có đột biến dị bội hoặc đa bội, thì các cấu trúc gen tương tự có thể gồm nhiều hơn hai chiếc, do đó có thể có hai hay nhiều hơn số cấu trúc gen tương tự cùng nguồn (cùng do bố hoặc cùng do mẹ truyền cho).

Lịch sử

Mặc dù nghiên cứu về nhiễm sắc thể đã bắt đầu từ khoảng giữa thế kỷ XIX nhờ các nhà khoa học Schleiden, Virchow và Bütschli, nhưng đến những năm đầu của thập niên 1900, William Bateson và Reginald Punnett mới phát hiện ra sự tồn tại của các nhiễm sắc thể tương đồng này, sau đó được Thomas Hunt Morgan khám phá thêm.

Tổng quan

Nhiễm sắc thể - về mặt di truyền học - thực chất là phân tử axit nucleic deoxyribonucleic (DNA) đã xoắn nhiều cấp cùng với các loại protein như histone, hình thành chất nhiễm sắc hay crô-ma-tin. Mỗi cặp nhiễm sắc thể tương đồng gồm hai nhiễm sắc thể có kiểu nhuộm giống nhau.

Trong quá trình giảm phân và hình thành giao tử, các nhiễm sắc thể tương đồng sẽ ghép cặp với nhau, hiện tượng này được gọi là tiếp hợp nhiễm sắc thể. Trong quá trình tiếp hợp có thể xảy ra sự trao đổi chéo giữa hai nhiễm sắc thể tương đồng cùng nguồn (hai nhiễm sắc thể chị em) hoặc khác nguồn (hai nhiễm sắc thể không chị em), gây ra hiện tượng hoán vị gen. Các nhiễm sắc thể chị em thường có các alen trong mỗi lô-cut giống nhau, còn các nhiễm sắc thể không chị em thì thường có các alen trong mỗi lô-cut khác nhau.

Nguồn tham khảo

Tìm hiểu thêm