Kèo là một phần quan trọng trong kiến trúc cổ Việt Nam, là hệ thống các thanh gỗ kết nối các đầu cột của vì. Kèo có hình dạng tam giác cân để hỗ trợ hai mái dốc về hai hướng. Kèo có thể được thiết kế theo nhiều kiểu khác nhau như kiểu giá chiêng, kiểu chồng rường, kiểu giả thủ, kiểu cột trốn, kiểu ván mê, v.v. Thường thì một số kiểu này được kết hợp để tận dụng ưu điểm của từng kiểu. Kèo chịu lực của mái và truyền lực này xuống vì, từ đó vì tiếp tục truyền xuống phần nền nhà, còn gọi là đài cơ.
Các vì kèo liên tiếp được kết nối bằng các thanh vuông góc với mặt phẳng vì, tạo thành gian của ngôi nhà. Những thanh này gọi là xà: xà thượng, xà hạ hoặc xà tử (xà hiên) tùy thuộc vào vị trí của chúng trên cột cái hoặc cột hiên. Đôi khi, xà thượng và xà hạ được nối bằng một tấm ván gọi là ván lá gió. Nhiều gian kết hợp tạo nên không gian của ngôi nhà. Trong hình tam giác của vì kèo, cạnh đáy là câu đầu (quá giang, xà ngang), cạnh nghiêng là thanh kèo (hoặc kẻ). Các hoành (xà gồ) đặt vuông góc trên thanh kèo là phần kết cấu chính hỗ trợ mái dốc (thông qua lớp đệm gồm rui và mè hoặc cầu phong và litô).
- Vì
- Kiểu kiến trúc Bảy
