Buzz
COMAC, tập đoàn hàng không Trung Quốc, quyết tâm tiếp tục phát triển CR929 mặc dù không còn UAC của Nga làm đối tác.
Tại triển lãm hàng không Paris tháng 6, COMAC vẫn rực rỡ giới thiệu CR929, máy bay thân rộng tầm xa, khẳng định vị thế với thương hiệu 'COMAC Wide-Body' thay vì CRAIC.
Trang web của COMAC về CR929 bằng tiếng Trung và tiếng Anh vẫn ghi nhận dự án này là liên doanh giữa Trung Quốc và Nga, với thông số kỹ thuật và tài liệu liên quan không thay đổi. Trong khi đó, trang web của UAC vẫn liệt kê CR929 nhưng khi nhấp vào lại chuyển về trang chủ.
Vào đầu năm nay, Bộ trưởng Công nghiệp và Thương mại Nga - Denis Manturov khẳng định Nga vẫn đeo đuổi chương trình CR929, thậm chí có thể chuyển sang làm nhà cung ứng linh kiện thay vì đối tác toàn diện. Tháng 3 năm nay, có thông tin cho biết phần cánh và hộp tâm cánh của CR929 đang được thử nghiệm tại Nga.
Tuy nhiên, UAC đã rút lui khỏi dự án CR929 theo xác nhận từ một quan chức trong ngành. Có nhiều lý do, từ cấm vận phương Tây do chiến sự tại Ukraine đến mối quan hệ khó khăn giữa COMAC và UAC. Thời gian gần đây, UAC gặp khó khăn khi làm việc với đối tác Trung Quốc, đặc biệt về việc độc quyền bán CR929 tại thị trường Trung Quốc. Chương trình CR929 được đánh giá là không ổn định, với mỗi bên có kỳ vọng và mục tiêu khác nhau. Chiến sự Ukraine và lệnh trừng phạt chỉ là những yếu tố làm tràn ly.
Trung Quốc quyết định tiếp tục thực hiện dự án CR929 mà không có sự hỗ trợ từ Nga. Dự kiến, CR929 sẽ vào hoạt động vào năm 2026 hoặc 2027, tuy nhiên, con đường này có thể gặp nhiều khó khăn khi phải phụ thuộc nhiều vào các đối tác phương Tây. Nếu nhìn lại chặng đường của C919, dòng máy bay thân hẹp của COMAC, ta thấy dự án này đã mở rộng thương mại sau nhiều năm khởi động từ năm 2008 và cũng phải dựa vào sự hỗ trợ đa dạng từ đối tác nước ngoài và các công ty liên doanh. Ý kiến nhiều người cho rằng CR929 sẽ đối mặt với những thách thức tương tự.
Quay lại với CR929, việc sản xuất máy bay phản lực thân rộng trở nên khó khăn hơn nhiều so với C919, đặc biệt khi không còn sự hợp tác của UAC. CR929 đang gặp khó khăn trong việc tìm kiếm động cơ lực đẩy, với nhu cầu khoảng 340 - 390 kN. Rolls-Royce và General Electric đã từ chối cung cấp động cơ do vướn phải cấm vận. Với UAC rút lui, CR929 chỉ có thể lựa chọn động cơ Trung Quốc như CJ-2000 đang được AECC phát triển và PD-35 của Aviadvigatel thuộc UAC. Tuy nhiên, vấn đề đặt ra là liệu CR929 sẽ sử dụng động cơ của Nga hay không, và nếu không, liệu AECC có thể thành công với động cơ CJ-2000 hay không là một dấu hỏi lớn.Dự án CR929 đánh dấu bước tiến tham vọng của Trung Quốc và Nga, cả hai đều muốn giảm sự phụ thuộc vào các hãng sản xuất máy bay phương Tây. Trung Quốc dự kiến sẽ cần khoảng 1200 chiếc CR929 trong thập kỷ tới để đáp ứng nhu cầu đi lại. Ngược lại, Nga đang tập trung vào việc tái khởi động sản xuất Il-96, một dòng máy bay thân rộng 4 động cơ có lịch sử từ năm 1992, nhằm duy trì các chuyến bay dài do cấm vận cản trở mua sắm máy bay từ châu Âu và Hoa Kỳ.
