Buzz
Active Listening và Passive Listening là hai phương pháp được nhắc đến rất nhiều khi nói về việc cải thiện kỹ năng nghe trong việc học tiếng Anh, cụ thể là ở kĩ năng nghe. Thông qua bài viết này, tác giả sẽ giới thiệu về hai phương pháp trên, cách ứng dụng phương pháp vào các hoạt động trong việc học tiếng Anh và cách cải thiện để có đạt hiệu quả trong từng phương pháp.
Key takeaways
1. Active Listening là lắng nghe một cách chủ động, đó là hoàn toàn tập trung vào những gì đang được nói và có sự phản hồi sau khi lắng nghe.
2. Passive listening là lắng nghe một cách thụ động, đó chính là người nghe không chú ý hoàn toàn đến nội dung đang được nói đến và không có sự phản hồi sau khi lắng nghe.
3. Ứng dụng phù hợp với hai phương pháp trên trong việc học tiếng Anh
Active Listening: Nghe để tìm đáp án cho một chi tiết của một đoạn hội thoại và nghe để tìm đại ý trong bài nghe
Passive Listening: Nghe để gợi nhớ kiến thức cũ và nghe để học cách phát âm
4. Cách cải thiện Active Listening: người nghe cần giữ được sự tập trung xuyên suốt bài nghe và dành thời gian để đọc phần transcript sau khi nghe. Cách cải thiện Passive Listening : người nghe nên dành một khoảng thời gian nhỏ tập trung vào bài nghe và cần luyện tập nghe thường xuyên.
Active Listening là gì?
Sự chú ý của người nghe có thể được truyền tải đến người nói bằng cách sử dụng cả thông điệp bằng lời nói và những cử chỉ không lời như duy trì giao tiếp bằng mắt, gật đầu và mỉm cười. Bằng cách cung cấp 'phản hồi' này, người nói thường sẽ biết được người nghe đang chú tâm vào nội dung đang được nói đến do đó, giao tiếp sẽ dễ dàng và cởi mở hơn.
Passive Listening là gì?
Active Listening | Passive Listening | |
|---|---|---|
Định nghĩa | Lắng nghe một cách chủ động, đó là hoàn toàn tập trung vào những gì đang được nói. | Lắng nghe một cách thụ động, đó chính là người nghe không chú ý hoàn toàn đến nội dung đang được nói đến. |
Quá trình giao tiếp | Có sự tương tác Giao tiếp hai chiều | Không có sự tương tác Giao tiếp một chiều |
Quá trình nghe | Người nghe cần tập trung sự chú ý của mình để hiểu đầy đủ những gì người khác đang nói | Người nghe không chú ý hoàn toàn đến nội dung đang được nói đến |
Phản hồi | Có sự phản hồi bằng cách sử dụng cả thông điệp bằng lời nói và những cử chỉ không lời | Không có sự phản hồi những gì đang được nói hoặc được lắng nghe |
Kỹ năng Nghe Chủ động và Nghe Bị động trong quá trình học tiếng Anh
Kỹ năng Nghe Chủ động trong quá trình học tiếng Anh
Active Listening là sự kết hợp giữa nghe hiểu và nghe từ đầu đến cuối. Khi áp dụng phương pháp nghe này, người nghe sẽ tập trung vào ngôn ngữ được nói ở cấp độ từ và câu để có thể hiểu chi tiết của đoạn nghe. Trong quá trình luyện tập, não của người nghe cần phải tập trung để tiếp nhận và hiểu rõ ràng các thông tin mà họ đang thu nạp. Việc tập trung khiến cho quá trình thu nạp và nắm bắt thông tin diễn ra nhanh và hiệu quả hơn.
Vì vậy, Active Listening sẽ phù hợp cho các hoạt động sau:
Nghe để tìm đáp án cho một chi tiết của một đoạn hội thoại Tiếng Anh
Trong những bài tập nghe tiếng Anh, người nghe thường phải tìm đáp án cho một chi tiết được nhắc đến trong đoạn hội thoại. Và để có thể nắm bắt được phần thông tin này, người nghe phải ứng dụng Active Listening để có thể trả lời câu hỏi. Những dạng câu hỏi thường gặp ở dạng bài tập này có thể là trắc nghiệm, điền vào ô trống hoặc nối các thông tin thích hợp.
Nghe để tìm đại ý chung cả đoạn hội thoại tiếng Anh
Ở dạng bài tập này, người nghe sẽ phải nghe đoạn hội thoại từ đầu đến cuối để đúc kết được phần đại ý hoặc nội dung chính đoạn hội thoại đang muốn nói đến là gì. Với dạng câu hỏi này, người nghe phải chú ý tất cả các chi tiết trong đoạn hội thoại vừa nghe để có thể có đáp án cuối cùng.
Ví dụ: Với đề bài trên, người nghe cần phải xác định được National Art Centre cung cấp dịch vụ chính là gì. Người nghe cần phải nghe kĩ tất cả chi tiết của bài để có thể chọn được đáp án cuối cùng.
Passive Listening trong quá trình học tiếng Anh
Passive Listening là sự kết hợp của một hoạt động khác và hoạt động nghe. Do đó, người nghe có thể nghe một đoạn audio tiếng Anh nhưng người nghe vẫn làm được một hoạt động khác, chẳng hạn như đọc báo, dọn dẹp,... Phương pháp này không cần người nghe đặt trọng tâm vào phần chi tiết của bài nghe. Vì vậy, Passive Listening sẽ phù hợp với các hoạt động sau:
Nghe để gợi nhớ kiến thức cũ
Đây là một phương pháp để giúp người nghe gợi nhớ lại một số kiến thức hoặc từ vựng đã từng học một thời gian trước đây nhưng hiện người nghe không còn sử dụng hoặc đã quên. Người nghe có thể nghe phần kiến thức này để não bộ có thể làm quen lại với phần thông tin cũ, giúp người nghe ghi nhớ lại kiến thức này một lần nữa.
Ví dụ: Người nghe có thể chọn một bài tập nghe đã làm để luyện tập Passive Listening. Bằng cách này, người nghe có thể gợi nhớ được phần thông tin cũ và nhớ lại được những lỗi sai cũ (nếu có).
Nghe để học cách phát âm của người bản xứ
Vì trong quá trình nghe thụ động, người nghe không chú tâm quá nhiều về chi tiết mà chỉ nghe đoạn audio mà thôi. Khi đơn giản chỉ nghe người bản xứ nói sẽ giúp người nghe làm quen với cách phát âm, ngữ điệu, tốc độ,… của người nói. Khi luyện tập nghe thụ động như vậy, người nghe sẽ dần làm quen với cách phát âm nói chung của tiếng Anh, từ đó có thể cải thiện kĩ năng nghe và nói của bản thân.
Ví dụ: Người nghe có thể nghe những bài podcast hoặc video từ Tedtalk, Duolingo,... để có thể nghe cách người bản xứ nói. Từ đó, người nghe có thể làm quen và ‘bắt chước’’ cách nói và phát âm của họ.
Phương pháp cải thiện Kỹ năng Nghe Chủ động
Giữ sự tập trung liên tục trong quá trình nghe
Trong quá trình nghe, một trong những yếu tố gây ảnh hưởng nhất cho người nghe có thể nói đến các sự phân tâm tác động lên người nghe. Sự phân tâm có thể được chia thành 2 loại: sự phân tâm được tác động bới yếu tố ngoại cảnh và sự phân tâm được tác động bởi chính người nghe.
Những sự phân tâm được tác động từ bên ngoài thường xuất hiện dưới dạng tiếng ồn vật lý trong môi trường vật chất, có thể là những tiếng ồn, những âm thanh lạ,... Sự phân tâm từ chính người nghe thường là tiếng ồn về tâm lý và cảm xúc, có thể là cảm giác đói, khó chịu hoặc không thoải mái về thể chất,... Những yếu tố vừa nêu trên có thể gây bất lợi cho việc lắng nghe hiệu quả bởi vì người nghe thay vì tập trung vào các thông tin trong bài nghe, người nghe lại để ý đến những sự phân tâm khác.
Để có thể khắc phục được vấn đề này, khi luyện tập nghe, người nghe có thể lựa chọn môi trường học tập thoải mái và yên tĩnh để có thể làm bài, chẳng hạn như phòng học riêng hay thư viện. Ngoài ra, người nghe nên chuẩn bị cho mình một trạng thái tinh thần tốt để tránh bị xao nhãng do các yếu tố từ bản thân.
Đọc lại bản ghi âm sau khi nghe
Trong quá trình lắng nghe, người nghe có thể gặp khó khăn về việc không nghe rõ nội dung của đoạn audio. Nguyên nhân có thể là do sự phân tâm hoặc người nghe thiếu hiểu biết về phần này. Tuy nhiên, việc không nghe rõ nội dung sẽ làm giảm hiệu suất của người nghe. Do đó, trong quá trình luyện nghe, người nghe nên dành thời gian đọc lại bản ghi âm để hiểu rõ nội dung cũng như phần nào không nghe được rõ. Ngoài ra, sau khi đọc, người nghe nên nghe lại bản ghi âm để làm mới lại thông tin đã nghe. Việc đọc trước có thể giúp người nghe nghe tốt hơn.
Cách tăng cường Passive Listening
Dành một khoảng thời gian nhỏ để tập trung vào việc nghe
Trong quá trình luyện nghe từ podcast hoặc video, người nghe có thể làm một công việc khác đồng thời. Tuy nhiên, họ nên dành ít thời gian (khoảng 1 đến 2 phút) để tập trung vào việc lắng nghe. Việc này giúp họ thực sự tập trung vào nội dung và kiểm tra hiểu biết trước đó từ đoạn audio.
Thực hiện luyện tập đều đặn
Với việc sử dụng Passive Listening, người nghe có thể làm các công việc khác mà không ảnh hưởng đến việc lắng nghe. Do đó, họ nên thường xuyên luyện tập Passive Listening để đạt được kết quả mong muốn.
