Buzz
1. Răng hàm - chức năng và đặc điểm cơ bản
1.1. Răng hàm là răng nào?
Bộ răng vĩnh viễn của người trưởng thành thường bao gồm 32 chiếc, được phân bố đều trong hai hàm trên và dưới. Răng hàm là những chiếc răng mọc ở phần cùng của cung hàm, đóng vai trò bảo vệ cho quá trình nhai và duy trì cấu trúc xương hàm.
Vị trí của răng hàm trên cung hàm
1/4 của cung hàm có hai răng hàm nhỏ ở vị trí số 4 và 5, và ba răng hàm lớn ở vị trí số 6, 7, 8. Răng hàm nhỏ đầu tiên và thứ hai là răng vĩnh viễn thay thế cho răng hàm sữa. Còn răng hàm lớn là răng vĩnh viễn mọc tự nhiên mà không cần thay thế.
Để dễ hiểu, răng hàm gồm có răng hàm nhỏ và răng hàm lớn, ở vị trí từ 4 đến 8. Một người trưởng thành bình thường có 20 răng hàm, và răng ở vị trí số 6 và 7 là hai răng vĩnh viễn cần được chăm sóc đặc biệt để tránh sâu và tổn thương, làm hại đến cung hàm.
1.2. Cấu trúc của răng hàm
Răng hàm được cấu thành từ các phần tương tự như các răng thông thường:
- Men răng: phủ bề mặt của răng, không có dây thần kinh, chủ yếu là chất khoáng (96%).
- Vật liệu răng: là phần nội bên của men răng, bao gồm hố răng và ống răng, chứa chủ yếu chất khoáng (70%) cùng với nước và chất hữu cơ.
- Hố răng: nơi chứa dây thần kinh, mạch máu,...
Cấu trúc cơ bản của răng và hàm
1.3. Chức năng chính của răng và hàm
- Nhai thức ăn thành hạt nhỏ giúp tiêu hóa dễ dàng hơn cho dạ dày.
- Bảo vệ xương hàm, tạo nên nét đẹp cân đối và hài hòa cho khuôn mặt.
- Phát âm trở nên rõ ràng hơn khi không gian giữa các răng không có khoảng trống lớn.
2. Răng và hàm có thay đổi tự nhiên không?
Răng và hàm có thể tự thay đổi trong một số trường hợp, nhưng cũng có thể không thay đổi. Chi tiết như sau:
- Răng và hàm có thể tự thay đổi
Đó là khi các răng và hàm nằm trong bộ răng sữa, chúng sẽ rụng để nhường chỗ cho các răng mới khi đến độ tuổi thích hợp. Răng và hàm lớn thứ nhất và thứ hai ở cả hai hàm răng sữa sẽ thay thế bằng các răng vĩnh viễn khi đến 10 - 12 tuổi. Những răng và hàm này khi thay thế bằng răng vĩnh viễn được gọi là răng tiền hàm.
- Răng và hàm không thể tự thay đổi
Đó là những chiếc răng hàm lớn thứ ba (răng hàm số 6, 7 trong bộ răng vĩnh viễn). Đây là các răng vĩnh viễn tự mọc mà không cần thay thế răng sữa, do đó cần được bảo vệ cẩn thận. Từ 13 tuổi trở đi, những chiếc răng hàm này sẽ phát triển để thực hiện vai trò quan trọng nhất trong việc nhai.
3. Sâu răng hàm - nguyên nhân và cách điều trị
3.1. Tại sao răng hàm dễ bị sâu?
Răng hàm tiếp xúc thường xuyên với thức ăn trong khi chúng lại nằm ở bên trong và có các rãnh lõm trên bề mặt, làm cho chúng dễ bị vi khuẩn tấn công, men răng bị phá hủy. Điều này là nguyên nhân chính gây ra sâu răng hàm cho nhiều người.
Những yếu tố đa dạng có thể làm răng hàm dễ bị sâu
Vì vị trí kín đáo, sự xuất hiện của sâu răng trở nên khó phát hiện. Thông thường, người ta chỉ nhận biết được sâu khi gặp đau nhức hoặc các dấu hiệu khác đã trở nên rõ ràng.
3.2. Phải làm gì khi răng hàm bị sâu?
Sâu răng hàm gây ra cảm giác đau đớn cực kỳ khó chịu, ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống và làm suy giảm sức khỏe. Bởi vì nó chịu trách nhiệm về việc nhai nghiền thức ăn, nên khi răng hàm bị sâu, việc nhai thức ăn trở nên không thoải mái.
Khi lớp men răng bị mất đi do sâu răng, sức mạnh nhai của răng giảm, làm cho việc ăn những thức ăn dai, cứng trở nên khó khăn; răng cảm thấy nhức nhối, đau đớn liên tục. Việc chữa trị sâu răng hàm muộn càng khiến cho sự lây lan của sâu răng đến các răng láng giềng trở nên dễ dàng hơn. Sâu răng nặng cũng có thể ảnh hưởng đến tủy răng và có thể gây ra những biến chứng nguy hiểm.
Quyết định có nên nhổ răng hàm bị sâu hay không phụ thuộc vào tình trạng của từng cá nhân. Tuy nhiên, các chuyên gia nha khoa thường ưu tiên giữ lại răng hàm vì việc mất một chiếc răng hàm sẽ làm suy giảm chức năng nhai.
- Phương pháp bảo tồn răng hàm khi gặp sâu
+ Được áp dụng khi phát hiện sâu răng sớm và sâu chỉ ở mức men răng.
+ Vệ sinh và điều trị lỗ sâu bằng cách trám hoặc hàn răng.
+ Trong trường hợp răng hàm bị sâu vào phần tủy nhưng chưa ảnh hưởng sâu đến chân răng, và còn giữ nguyên ngà, sẽ tiến hành điều trị tủy và trám răng để khôi phục chức năng nhai. Hoặc có thể sử dụng vật liệu sứ để bọc răng hàm bị sâu để duy trì răng hàm.
- Khi răng hàm bị sâu nặng, việc nhổ bỏ là không thể tránh khỏi.
Trường hợp sâu răng đã lan rộng, gây viêm nhiễm hoặc tổn thương nghiêm trọng, cần phải nhổ răng để ngăn ngừa tình trạng lan rộng và tổn thương xương hàm.
Sau khi điều trị sâu răng, việc duy trì vệ sinh miệng sạch sẽ là cực kỳ quan trọng để tránh tái phát sâu răng. Đối với những trường hợp đã rút tủy răng hoặc trám răng, việc giữ gìn và hạn chế nhai đồ cứng là cần thiết để bảo tồn răng miệng.
Hy vọng những thông tin trên đã giúp bạn hiểu hơn về vấn đề răng hàm và cách xử trí khi gặp phải tình trạng sâu răng. Răng hàm đóng vai trò quan trọng trong chức năng ăn nhai và vẻ đẹp của khuôn mặt, do đó, việc duy trì sức khỏe răng miệng là rất quan trọng.
