
Tôi đọc Viết & Đọc - Đặc san mùa đông trong cái lạnh ba độ C của vùng núi cao Tây Bắc. Cơn mưa phùn không ngớt cùng với những cơn gió rít làm các
ngón tay tôi như muốn đông cứng lại, nhưng tất cả không ngăn tôi lật tiếp những trang sách.
Đây là một tuyển tập đa dạng các tác phẩm của nhiều tác giả với những cách nhìn mới mẻ, độc lập, và riêng biệt, trong đó có thể kể đến những tác giả nổi bật như nhà văn Nguyễn Quang Thiều và Tạ Duy Anh. Đặc san bao gồm những đề mục chính: Văn xuôi, Ấn tượng 90 ngày, Thơ, Đối thoại, Phê bình và tiểu luận, Văn học nước ngoài, Tư liệu, và Những người nổi tiếng thế giới.
' Có gì trong phần Văn xuôi? '
Nếu như có những câu chuyện với từ ngữ đơn giản nhưng để lại trong lòng độc giả nhiều điều thú vị thì chính là các tác phẩm văn xuôi của đặc san mùa đông lần
này. Đó là những tác phẩm của các tác giả từ gạo cội như Bình Nguyên Lộc với Rừng mắm đến các tác giả trẻ như Nguyễn Thị Kim Hòa với Trên đồng cỏ.
Rừng mắm bằng những đoạn văn ngắn gọn, nhẹ nhàng và đơn giản mang lại nỗi buồn thương cho những thế hệ đi mở đất cô đơn nhưng dũng cảm như gia đình Cộc. Một anh chàng Cộc giữa những mênh mông của rừng mắm, luôn khao khát quả xoài ngọt, trái khế chua, bát chè, và cả tiếng người. Giống như bao đứa trẻ bình thường khác, nó thích vườn tược sum suê hơn là những rừng mắm âm u “vô tích sự”. “Tui muốn đi quá, đi đâu cũng được, miễn ở đó có làng xóm, có người ta.” Và rừng mắm sẽ mãi mãi là vô tích sự trong lòng thằng Cộc nếu như không có một ngày nọ ông nó kể cho nó nghe câu chuyện về cuộc đời cây mắm.

Khi kết thúc Rừng mắm, độc giả sẽ lật đến những trang sách tiếp theo để tìm hiểu về một số bài viết của các tác giả, trong đó có những tác giả đại diện cho thế hệ
trẻ, thể hiện quan điểm và suy tư sau khi đọc Rừng mắm vẫn còn giữ nguyên giá trị dù đã được Bình Nguyên Lộc viết sáu mươi năm trước. Trong khi nhà văn Trần Đức Tiến cho rằng với Rừng mắm, “chỉ có thể đọc trực tiếp văn bản mới thấy được hết cái ý vị của nó.” thì nhà văn Lê Quang Trạng thậm chí còn “thấy mình là Cộc” giữa xóm Ô Heo hiu quạnh nơi chỉ có mỗi gia đình nhà nó.
Cũng trong chuyên mục văn xuôi, chân dung nhà thơ Đặng Đình Hưng được nhà thơ, nhà báo Nguyễn Thụy Kha vẽ lên như một kỳ nhân bằng chính
các câu chuyện rất phổ biến bên những cuộc rượu và những lần tỏ bày bản ngã khi càng uống càng say. Đặng Đình Hưng như một nhà thơ mê mải trong trải nghiệm ở căn buồng “siêu hầm” bất khả xâm phạm của mình để từ đó, ông vượt qua nỗi cô đơn, thoát khỏi nó, trở thành bạn của nó và tạo ra những tác phẩm xuất sắc.
' Bạn đã theo dõi những câu chuyện “nóng” gần đây chưa? '
Phần Ấn tượng 90 ngày đã mang lại sự sống lại cho những câu chuyện đã “nguội”. Vấn đề Thủ Thiêm qua lời viết của nhà văn Tạ
Duy Anh là biểu hiện tuyệt vời của sự đổ vỡ niềm tin, đứng đầu về sự nổi bật trong 90 ngày qua và có thể trong 90 ngày tiếp theo và cả nhiều hơn nữa. Điều gì đang diễn ra ở đó thực sự? Sự đô thị hóa - một thuật ngữ khiến nhiều người phản đối, liệu có đáng bị lãng quên, thậm chí là loại bỏ bất kỳ liên kết nào liên quan đến nó khi thực tế chúng ta chỉ đang làm những gì người khác đã làm từ lâu?

Hơn nữa, nhà báo Đỗ Doãn Hoàng đã nói về vấn đề liên quan đến hành vi bán dâm của sinh viên sư phạm một cách trực diện, chỉ ra rằng bán dâm chỉ là một phần của vấn đề. Chúng ta cần phải đi sâu vào bản chất của vấn đề, không chỉ tập trung vào việc trừng phạt những hành vi đó. Cần phải đối mặt với các vấn đề sâu kín hơn, đầy rẫy vô số khó khăn.
Đến lượt của tôi, khi nói về những cô gái trẻ mang thai đã trực tiếp hoặc gián tiếp làm mất đi hoặc bỏ rơi con mình, nhà thơ Nguyễn Quang Thiều đã mô tả một cảnh kinh hoàng không kém, thậm chí vượt xa cả sự suy tàn và thất bại của loài người. Khi tình yêu của mẹ tan vỡ, khi trái tim mẹ không còn được xem là bền vững nhất, đó là lúc nỗi sợ hãi thực sự bắt đầu cho loài người.
' Bạn đã gặp ai trong Những người nổi tiếng thế giới? '
Tiếp theo, với Viết & Đọc trong tay, bạn đọc có thể tự mình suy ngẫm cuộc đối thoại đầy tri thức giữa hai bậc thầy, hai vĩ nhân của loài người:
Albert Einstein và Rabindranath Tagore, về các chủ đề Sự thật, Tồn tại, và Âm nhạc. Một là nhà bác học vĩ đại nhất mọi thời đại, một là nhà thơ đoạt giải Nobel và được coi là thánh nhân. Hai ông đã khám phá mâu thuẫn lâu đời giữa khoa học và tôn giáo trong bối cảnh một cuộc thảo luận về sự hồi sinh tri thức Ấn Độ. Trước khi được công bố, cuộc đối thoại đã được hai ông tự chỉnh sửa vì không hài lòng với chất lượng phiên dịch.

' Thơ thì sao nhỉ? '
Viết & Đọc giới thiệu những bó hoa thơ từ các nhà thơ nổi tiếng như Trần Lê Khánh, Ánh Huỳnh hay Cao Xuân Sơn. Ban tổ chức Viết & Đọc đặc biệt hy vọng độc giả sẽ trải nghiệm niềm vui trong bản thơ “Một bước Vô tận” cùng với nhà thơ Lê Khánh.
người như lá
từng đôi rụng khỏi cây địa đàng
miên man tìm nhau vô tận
thượng đế sao lại tức giận
khi vườn bạt ngàn trái cấm tình yêu
' Phê bình và tiểu luận '
Trong phần này, ngoài sự hiện diện của hai cái tên “nóng bỏng” trên mạng xã hội như Paul Nguyễn Hoàng và Phạm Lưu Vũ,
đọc giả sẽ được dẫn dắt qua lăng kính của giáo sư Antoine Compagnon, tìm hiểu về năm nghịch lý của tính hiện đại trong trích đoạn “Truyền thống hiện đại, sự phản bội hiện đại”. Từ một cái nhìn tổng quan về các giá trị mới, độc giả sẽ được khám phá từng mâu thuẫn một.

Qua Cô đơn ngòi bút, triết gia, thi sĩ Paul Nguyễn Hoàng Đức khẳng định cô đơn là điều cần thiết cho con người. Đặc biệt, với người viết, cô đơn không chỉ là điều kiện để xây dựng bản ngã một cách độc lập, mà còn là điều kiện để sáng tạo và tự phản tỉnh bản thân.
' Văn học nước ngoài trong Viết & Đọc '
' Tư liệu và Đối Thoại '
Trong phần Tư liệu, đọc giả sẽ có cơ hội đọc tám bức thư của Chủ tịch Hồ Chí Minh gửi tổng thống Mỹ Harry S. Truman trong giai đoạn 1945 - 1946.
Đối thoại mang đến cuộc trò chuyện độc quyền giữa Viết & Đọc với tiểu thuyết gia người Mỹ Larry Heinemann, một cựu chiến binh tham chiến ở Việt Nam.

Năm 1971, những bức thư của Chủ tịch Hồ Chí Minh gửi cho tổng thống Hoa Kỳ lần đầu tiên được công bố đã thu hút sự chú ý của nhiều người trên thế giới.
Trong số đó có người Mỹ cảm thấy hối tiếc vì đã bỏ lỡ một cơ hội tránh khỏi sự đau khổ và chi phí của cuộc xung đột. Nhưng qua những lá thư, chúng ta có thể hiểu được nỗ lực to lớn của một nhà lãnh đạo đại diện cho một dân tộc trong việc tránh xa cuộc đối đầu với Mỹ. Đồng thời, trong phần này, Viết & Đọc cung cấp cho độc giả cái nhìn mới về linh mục Alexandre de Rhodes - người đã đóng góp vào việc phổ cập chữ quốc ngữ và giới thiệu nó, nhưng ngay bây giờ, có một số người Việt đang nỗ lực để loại bỏ nó bằng cách đổi mới.
