Với lượng rác thải hàng năm lên tới 2 tỷ tấn - tương đương với trọng lượng của Kim tự tháp Giza, con người đang phụ thuộc vào công nghệ để giải quyết vấn đề này.

Vấn nạn rác thải đang trở nên ngày một nghiêm trọng, chúng ta cần phải xử lý nó ngay trước khi Trái Đất biến thành Trái Rác.

Toàn thế giới đang phải đối mặt với vấn đề khổng lồ về rác thải. Theo dữ liệu từ Ngân hàng Thế giới, hàng năm chúng ta tiêu thụ khoảng hai tỷ tấn rác. Số này tương đương với trọng lượng của Kim tự tháp Giza tại Ai Cập.

Với sự gia tăng dân số đô thị, một số thành phố không thể xử lý hết lượng rác được tạo ra. Đa số đã phải chuyển sang sử dụng công nghệ mới, hiệu quả và tiết kiệm chi phí để giải quyết vấn đề này.

Thị trường xử lý rác thải đang trở nên sôi động. Theo một báo cáo từ Sở Nghiên cứu Thị trường, lợi nhuận từ ngành này dự kiến sẽ tăng từ 331 tỷ USD vào năm 2017 lên tới 530 tỷ USD vào năm 2025.

'Các thành phố đang phải đối mặt với vấn đề rác thải đồng thời cũng có cơ hội để cải thiện và ngăn chặn những hậu quả tiềm ẩn trong tương lai,' Ricardo Cepeda-Márquez, giám đốc quản lý chất thải của mạng lưới C40 Cities, nhấn mạnh.

Rác thải không được xử lý có thể gây ra nhiều vấn đề như nghẽn cống, ngập úng và là nguyên nhân của nhiều bệnh lây lan. Rác hữu cơ khi bị vứt bỏ tại các bãi rác thiếu không khí sẽ khó bị phân hủy, từ đó tạo ra khí methane, một trong những nguyên nhân gây biến đổi khí hậu.

SỬ DỤNG RÁC THẢI ĐỂ SẢN XUẤT NĂNG LƯỢNG

Thành phố Copenhagen, thủ đô của Đan Mạch, gần đây đã khai trương nhiều nhà máy điện sử dụng rác thải làm nguyên liệu. Được biết đến với cái tên Copenhill hoặc Amager Bakke.

Những nhà máy này đốt rác thải thay vì sử dụng nhiên liệu hóa thạch. Chúng có khả năng chuyển đổi 450.000 tấn rác thành năng lượng mỗi năm, cung cấp điện cho 30.000 hộ gia đình và nhiệt cho 72.000 hộ.

Mặc dù quá trình này vẫn tạo ra khí CO2, nhưng thành phố đã đề xuất lắp đặt hệ thống thu khí, ngăn chặn khí độc hại này thoát ra môi trường và lưu trữ cho đến khi họ tìm ra giải pháp xử lý. Sử dụng rác thải cũng giúp thành phố giảm sự phụ thuộc vào nhiên liệu đắt đỏ.

'Thay vì đưa rác vào những bãi rác lớn, chúng ta có thể tận dụng chúng để sản xuất năng lượng và điện năng thông qua các biện pháp hiệu quả', Thị trưởng thành phố Copenhagen, Frank Jensen nhấn mạnh.

'Việc đốt rác cung cấp năng lượng cho 99% các tòa nhà ở Copenhagen. Các loại ô nhiễm từ than đá, dầu hoặc dầu mỏ nhờ đó được loại bỏ hoàn toàn', ông nói. Dự kiến đến năm 2025, thành phố này sẽ trở thành điển hình đầu tiên có thể loại bỏ hoàn toàn khí CO2 độc hại nhờ vào biện pháp này.

Các thành phố như Addis Ababa ở Ethiopia, Thâm Quyến ở Trung Quốc và Hà Nội ở Việt Nam đang thử nghiệm nhiều phương pháp tương tự để chuyển đổi rác thải thành nguồn năng lượng.

Tuy nhiên, Cepeda-Márquez cảnh báo rằng loại công nghệ này có hạn chế. Một thành phố cần có hạ tầng đáng tin cậy và hệ thống thu gom rác hiệu quả trước khi có thể áp dụng phương pháp sản xuất năng lượng này.

'Rất nhiều thành phố ở khu vực Nam thế giới, với hệ thống xử lý rác thải kém cỏi, hy vọng rằng các nhà máy đốt rác này sẽ giải quyết tất cả các vấn đề của họ', ông nói. 'Nhưng nếu bạn đã có một hệ thống (xử lý rác thải) yếu kém, thì không có một công nghệ nào có thể giúp được'.

HỆ THỐNG THÔNG MINH

Các thành phố khác đối mặt với vấn đề này bằng cách thay đổi cách xử lý rác bị vứt lề đường, sử dụng trí tuệ nhân tạo và máy tự động để phân loại rác tái chế, hoặc cảm biến để giảm thiểu lượng rác bị vứt đi.

Ở Singapore và Seoul - Hàn Quốc, họ đã lắp đặt các thùng rác thông minh sử dụng năng lượng mặt trời. Mỗi thùng rác có máy nén bên trong, giúp tăng dung lượng chứa rác. Khi đầy, các cảm biến sẽ thông báo cho nhân viên thu gom rác.

Điều đặc biệt là các thành phố sẽ sử dụng nhiều loại xe tải khác nhau để thu gom từng loại rác - một xe cho nhựa tái chế, xe khác cho thức ăn thừa,... Tuy nhiên, việc này đòi hỏi một lượng lớn xe tải, làm tăng chi phí và ảnh hưởng đến giao thông.

'Ở nhiều thành phố ở Châu Âu, với các con phố hẹp, không có không gian cho xe rác lưu thông', Cepeda-Márquez nhấn mạnh.

Thủ đô Oslo của Na Uy đã áp dụng một mô hình thông minh để giải quyết vấn đề. Từ năm 2012, các hộ dân phải sử dụng túi màu khác nhau cho từng loại rác. Nhờ đó, thay vì thu gom rác riêng lẻ, các xe tải có thể thu gom tất cả túi rác để đưa đến nhà máy phân loại.

Công nghệ cảm biến quang học sẽ phân loại túi màu xanh lá chứa thức ăn thừa và túi màu xanh dương chứa nhựa. Công nghệ này có độ chính xác lên đến 95%.

Thành phố Oslo khẳng định rằng việc tăng cường sự phân loại rác và ý thức cộng đồng đã giúp giảm lượng rác bị vứt đi và tăng tỷ lệ tái chế. Vào năm 2018, 37% rác thải từ hộ dân đã được tái chế, tăng từ 10% vào năm 2004.

Theo trang tin CNN