Buzz
Vào ngày 27/7 vừa qua, xác ướp Chinchorro của Chile, được biết đến là xác ướp có tuổi đời lâu nhất trên thế giới, đã được UNESCO thêm vào Danh sách Di sản thế giới. Không giống như nhiều người nghĩ, các nhà khảo cổ đã phát hiện xác ướp ở phía Bắc Chile từ đầu thế kỷ 20, những bộ xác ướp này đã hơn 7000 năm tuổi, tức chúng xuất hiện trước xác ướp Ai Cập đến 2.000 năm. Vào năm 1983, người ta đã vô tình phát hiện xác ướp Chinchorro là xác ướp lớn nhất và được bảo quản tốt nhất cho đến hiện nay.
Tổ chức văn hóa của Liên Hợp Quốc thông báo trên Twitter rằng họ đã thêm “khu định cư và kỹ thuật ướp xác nhân tạo của Chinchorro” vào danh sách ưu tiên trong cuộc họp trực tuyến do Trung Quốc chủ trì. Theo nhà nhân chủng học Chile - Bernardo Arriaza: “Qua nhiều chuyên gia, UNESCO đang xác nhận ở cấp độ quốc tế rằng các khu định cư và kỹ thuật ướp xác của nền văn hóa Chinchorro mang giá trị đặc biệt, có ý nghĩa toàn cầu.” Những người cổ đại Chinchorro từng sống từ 7000-1500 TCN tại khu vực giao nhau giữa sa mạc và Thái Bình Dương, hiện nay thuộc phía nam Peru và phía bắc Chile. Dân làng chủ yếu dựa vào đánh bắt cá, săn bắn và hái lượm để sinh sống. Cho đến nay, các nhà khảo cổ đã khai quật hơn 300 xác ướp ở khu vực này, bao gồm cả những xác ướp ở các kỹ thuật ướp xác đỏ, đen và quấn băng.
Văn hoá ướp xác của người Chinchorro vẫn là một điều bí ẩn cho đến ngày nay. Xác ướp Chinchorro không chỉ quan trọng vì độ tuổi lâu đời mà còn phản ánh đời sống tín ngưỡng của họ. Mặc dù nguyên nhân của việc ướp xác vẫn chưa được xác định chính xác, nhưng năm 2005, Arriaza đã đưa ra giả thuyết rằng nước uống trong khu vực có thể bị nhiễm độc asen cao, dẫn đến những vấn đề như sinh non, sẩy thai, trẻ em nhẹ cân và tỷ lệ tử vong ở trẻ em tăng cao. Ông tin rằng việc ướp xác là một cách mà cha mẹ đối mặt với những mất mát đau đớn này, do đó họ sơn thi thể và trang điểm cho chúng, và kỹ thuật này ngày càng tiến bộ hơn.
Nhiều người cho rằng việc ướp xác là một hình thức thờ cúng tổ tiên. Có nhiều bằng chứng cho thấy các bộ xác ướp thường được đặt thành từng nhóm và đặt ở vị trí quan trọng trong các nghi lễ lớn. Khác với thời Ai Cập cổ đại, xác ướp ở Chinchorro không chỉ dành cho hoàng gia và tầng lớp quý tộc mà còn dành cho mọi người, không phân biệt tuổi tác, giới tính hay địa vị. Thực tế, hầu hết các xác ướp trẻ em được tìm thấy đều là những mẫu xác ướp phức tạp nhất.
