Loài người chúng ta đã xây dựng một 'hầm trú ẩn toàn diện' trên đảo Spitsbergen của Na Uy.
Hầm mang tên Svalbard, được dùng để lưu trữ các loại hạt giống trong túi nhôm kín đáo, nhằm bảo vệ các giống cây cho nguồn cung thực phẩm toàn cầu tránh khỏi sự tổn thất sau các thảm họa như chiến tranh hoặc thiên tai.
Mặc dù được xây dựng sâu trong lòng núi tuyết và có hệ thống bảo vệ nghiêm ngặt với 4 lớp cửa, hầm Svalbard vẫn gặp sự cố: Năm 2017, nó bị ngập nước do biến đổi khí hậu.
Tuy vậy, ý tưởng về 'hầm trú ẩn toàn diện' vẫn rất cần thiết và Công ty Lonestar (tại bang Florida, Mỹ) đã cam kết theo đuổi giải pháp này để bảo vệ tri thức của nhân loại, không chỉ là các loại hạt giống.
Ông Christopher Stott, Giám đốc điều hành của Lonestar, chia sẻ với trang tin The Register: 'Không thể tưởng tượng được chúng ta đang lưu giữ những tài sản quý giá nhất của mình, tri thức và dữ liệu, ngay trên trái đất, nơi vẫn diễn ra các hành động tàn phá. Chúng ta cần đưa tài sản của mình ra khỏi hành tinh này, tới nơi an toàn'.

Minh họa về kho lưu trữ trong các ống dung nham trên mặt trăng. Ảnh: SHUTTER STOCK
Công ty Lonestar dự định lưu trữ dữ liệu của con người trong các ống dung nham trên bề mặt của mặt trăng. Ý tưởng này bắt nguồn từ sự chênh lệch nhiệt độ mặt trăng lớn. Ban ngày có thể lên tới 106 độ C, nhưng ban đêm giảm xuống -183 độ C. Bề mặt của mặt trăng không có lớp bảo vệ chống lại các bức xạ mặt trời như khí quyển trái đất. Trong khi đó, các ống dung nham trên mặt trăng có nhiệt độ ổn định hơn và ngăn chặn được bức xạ phá hủy máy chủ.
Trong tháng 4 vừa qua, Lonestar đã ký hai hợp đồng với Công ty Thiết kế Tàu vũ trụ Mỹ Intuitive Machines để thử nghiệm việc đặt trung tâm lưu trữ dữ liệu trên mặt trăng. Thực tế đã có một 'hầm trú ẩn toàn diện' tương tự như vậy dành cho dữ liệu nguồn mở, cũng được đặt tại Svalbard.
Theo trang IFL Science, Công ty Lonestar đã đặt chỗ trên sứ mệnh IM-1 của Intuitive Machines. Công ty Intuitive Machines dự định sẽ đưa tàu đổ bộ lên mặt trăng để thực hiện thử nghiệm phần mềm đối với một lượng nhỏ dữ liệu được lưu trữ trên tàu đổ bộ trong 2 tuần.
Sau đó, Lonestar dự định 'tải dịch vụ lưu trữ dữ liệu đầy đủ đầu tiên lên IM-2 của Intuitive Machines đến cực mặt trăng', thực hiện các bài kiểm tra tải lên và tải xuống. Công ty Lonestar kỳ vọng các máy chủ trong tương lai có thể kết nối với trái đất.
Đây không phải là lần đầu tiên các nhà khoa học đề xuất ý tưởng lưu trữ tri thức quan trọng của trái đất lên mặt trăng. Không chỉ riêng Lonestar, Cơ quan Vũ trụ Ý (ASI) cũng ủy quyền cho Công ty Hàng không vũ trụ Thales Alenia Space xây dựng các trung tâm dữ liệu trên mặt trăng - một phần của chương trình Mặt trăng Artemis của Cơ quan Hàng không và Vũ trụ Mỹ (NASA).
Trong khi đó, nhóm nghiên cứu tại Trường ĐH Arizona (Mỹ) đề xuất một 'hòm mặt trăng' đặc biệt, được ẩn bên trong các ống dung nham trên mặt trăng để bảo quản tinh trùng, trứng và hạt giống của hàng triệu loài trên trái đất.
