Buzz
Để trở thành chiếc ô tô hiện đại như ngày nay, xe cứu thương đã trải qua hàng trăm năm với hàng loạt sự thay đổi từ xe kéo, xe ngựa đến xe cơ giới sử dụng hơi nước...
Xe cứu thương lần đầu tiên xuất hiện ở Tây Ban Nha vào thế kỉ 15 dưới dạng các toa xe chở người bị thương. Loại xe này có một lịch sử hình thành và phát triển rất lâu dài.
Tên gọi tiếng Anh cho xe cứu thương (ambulance) xuất phát từ tiếng Pháp (ambulant). Nó cũng có nghĩa là bệnh viện di động, được sử dụng lần đầu vào năm 1809. Từ đó đến nay, xe cứu thương đã trải qua nhiều thay đổi lớn.
Sự phổ biến của xe cứu thương khi có chiến tranh
Phù hợp với nhiệm vụ của mình, các xe cứu thương trở nên phổ biến và xuất hiện nhiều tại các khu vực có người bị thương.
Trước thế kỷ 20, việc vận chuyển bệnh nhân khẩn cấp thường được thực hiện bằng xe ngựa hoặc xe kéo. Trong cuộc nội chiến Mỹ, xe ngựa được sử dụng để đưa thương binh ra khỏi chiến trường. Tuy nhiên, chỉ khi William A. Hammond trở thành Bộ trưởng Y tế vào năm 1862, xe cứu thương mới được sử dụng phổ biến trong chiến tranh.
Trong các trận đánh, sĩ quan không còn nhiệm vụ đưa binh sĩ ra khỏi trận địa như trước, thay vào đó là nhiệm vụ của quân y. Một đội ngũ vận chuyển thương binh được thành lập, mỗi 150 binh sĩ sẽ có một xe cứu thương. Xe cứu thương trong giai đoạn này thường sử dụng sức mạnh của ngựa. Tại trận Antietam, trong một ngày, xe cứu thương đã giúp vận chuyển 9.420 binh sĩ của phe miền Bắc ra khỏi chiến trường.
Lần đầu tiên trở thành liên kết giữa bệnh nhân và bệnh viện
Dịch vụ xe cứu thương tại bệnh viện lần đầu tiên được triển khai tại Cincinnati, Ohio, Mỹ vào năm 1865.
Tại Bệnh viện Bellevue ở New York, dịch vụ xe cứu thương đã được triển khai sớm nhất. Chỉ trong hai năm từ 1869 đến 1870, chính quyền thành phố New York đã nhận được 1.400 cuộc gọi cấp cứu. Đến năm 1890, xe cứu thương đã phục vụ gần 4.400 cuộc gọi mỗi năm.
Khác với xe cứu thương được sử dụng trong chiến tranh, xe cứu thương trong thời bình được cải tiến để mang lại sự thoải mái và có khả năng đáp ứng tốc độ nhanh hơn. Đội xe cứu thương sẽ đến hiện trường trong khoảng 30 giây sau khi nhận được thông tin. Thời gian đáp ứng nhanh chóng sẽ đem lại kết quả tốt hơn.
Trên xe cứu thương ở giai đoạn này, đã được trang bị một số dụng cụ y tế chuyên biệt như nẹp, thuốc morphine và các dung dịch khử trùng khác.
Quá trình cơ giới hóa xe cứu thương
Cùng với sự phát triển của ngành công nghiệp ô tô ở châu Mỹ, xe cứu thương đã trải qua quá trình nâng cấp từ xe ngựa sang xe cơ giới sử dụng hơi nước, điện và cuối cùng là sử dụng xăng.
Khi đó, xe cứu thương đã trở nên lớn hơn, được trang bị nhiều trang thiết bị y tế hơn và có số lượng nhân viên trên xe đông đảo hơn so với trước. Động cơ đã được sử dụng trên xe cứu thương lần đầu tiên tại Bệnh viện Michael Reese (Mỹ) vào năm 1899.
Sau 10 năm, xe cứu thương đã tham gia vào ngành công nghiệp ô tô với tư cách là phương tiện được sản xuất hàng loạt. Loạt xe đầu tiên được Công ty James Cunningham & Son (Mỹ) sản xuất vào năm 1909. Xe có động cơ 4 xy-lanh, công suất 32 mã lực và có tên gọi là xe cứu thương Model 774.
Bước tiến vượt bậc từ “dấu chấm hỏi” về chất lượng của xe cứu thương
Năm 1965, Viện Hàn lâm Khoa học Quốc gia Mỹ công bố một cuộc nghiên cứu về mức độ an toàn của xe cứu thương. Đó là cuộc điều tra cẩn thận về hiệu quả và mức độ nguy hiểm thực sự của loại xe này. Mặc dù có vẻ không logic, nhưng thực tế, xe cứu thương hồi đó là những chiếc xe chở khách được chuyển đổi chức năng để chở người bệnh.
Chất lượng đội ngũ nhân viên y tế trên xe cũng là một vấn đề lớn. Một số được đào tạo chuyên sâu, trong khi khác lại có trình độ hạn chế về y tế. Xe cứu thương không chỉ là phương tiện vận chuyển bệnh nhân mà còn trở thành bệnh viện di động. Do đó, cần có các tiêu chuẩn riêng cho loại phương tiện này.
Năm 1966, Cơ quan An toàn Giao thông Cao tốc Quốc gia Mỹ (NHTSA) ban hành các tiêu chuẩn đặc biệt về chế tạo xe cứu thương. Điều này mở ra một loạt các quy định và tiêu chuẩn cho tương lai của loại phương tiện này.
Bên cạnh đó, chính phủ cũng liên tục tổ chức các chương trình đào tạo y tá, điều dưỡng hoạt động trên xe cứu thương để cải thiện dịch vụ cho cộng đồng.
Hiện nay, bên trong các xe cứu thương có đầy đủ trang thiết bị y tế và thuốc cần thiết cho sơ cứu khi di chuyển. Hầu hết các xe cứu thương hiện đại được chế tạo trên khung gầm của xe bán tải, với không gian cabin lớn hơn rất nhiều so với trước.
Nhiều xe cứu thương được tạo ra với các trang thiết bị đặc biệt tuỳ theo nhu cầu của khách hàng, bao gồm bệ đỡ sàn, tủ, cần cẩu điện, ghế ngồi, đèn chiếu sáng, và thiết bị liên lạc với bệnh viện...
Sau gần 600 năm phát triển từ những chiếc xe kéo đơn giản nhất đến những chiếc xe cứu thương trang bị đầy đủ các trang thiết bị y tế hiện đại... dù ở bất kỳ thời điểm và địa điểm nào, chiếc xe cứu thương luôn mang trên mình một trọng trách cao quý.
