Buzz
Từ việc bị coi thường đến mức 'không thể sản xuất nổi cả ốc vít', Việt Nam đã tạo ra những chiếc ô tô điện đầu tiên, là thành tựu cao nhất của ngành công nghiệp ô tô, xuất khẩu sang Mỹ mở ra một thời kỳ mới toanh cho ngành công nghiệp ô tô Việt Nam.
Trong những ngày đầu tháng 11, cư dân mạng Việt Nam đang rần rần với hình ảnh của một con tàu khổng lồ đậu ở ngoài khơi cảng Đình Vũ (Hải Phòng). Đối với những công nhân làm việc tại khu vực này, hình dáng của con tàu này không hề xa lạ. Hàng năm, họ thường xuyên nhìn thấy những con tàu tương tự cập bến, mang theo những chiếc ô tô nhập khẩu từ các thương hiệu nổi tiếng để nhập khẩu vào thị trường Việt Nam.
Nhưng lần này, con tàu khổng lồ mang tên Silver Queen không đến để giao hàng. Nó đến Việt Nam mang theo một sứ mệnh quan trọng là thúc đẩy ngành công nghiệp ô tô trong nước tiến xa hơn. Chiếc tàu dài 183m này đang chở 999 chiếc VinFast VF8 đến California (Mỹ) để tiếp cận thị trường khó tính nhất thế giới.
Ngày 25/11/2022, VinFast chính thức xuất khẩu ô tô sang Mỹ với sự chứng kiến của Thủ tướng Việt Nam Phạm Minh Chính. 999 chiếc VF8 chỉ là một phần nhỏ trong số 65.000 chiếc VinFast mà công ty đã nhận được đơn đặt hàng trên toàn thế giới.
Nhìn thấy khoảnh khắc này, nhiều người không khỏi bày tỏ: 'Ông Phạm Nhật Vượng đã biến ước mơ 'cắm cờ trên đất Mỹ' thành hiện thực sau 6 năm'.
'Điều mục tiêu của Vingroup khi ra nước ngoài không phải là kiếm lợi, mà là mở rộng thị trường. Nếu chỉ làm ăn ở Myanmar, Campuchia và Lào thì cũng không thể lắm. Vì vậy, chúng tôi quyết định mở rộng ra thị trường nào mạnh mẽ nhất và vẫn có thể kinh doanh được. - Đây là lời ông Phạm Nhật Vượng nói vào năm 2016 trong buổi gặp gỡ với các cán bộ lãnh đạo của Viettel.
Trải qua 6 năm, mong chờ của mọi người đối với việc 'cắm cờ' của ông Vượng ở Mỹ đã thành hiện thực.
999 chiếc xe điện VinFast VF8 xuất khẩu sang Mỹ chỉ là một bước khởi đầu của một quy trình chuẩn bị nhanh chóng, liều lĩnh nhưng đòi hỏi vô số công sức và tiền bạc của VinFast để chính thức thâm nhập vào thị trường Mỹ - nơi được coi là thước đo thành công của mọi sản phẩm công nghệ cao trên thế giới.
Ngày 17/11/2021, VinFast tham gia triển lãm Los Angeles Autoshow, giới thiệu hai mẫu xe điện đầu tiên là VF8 và VF9 (khi đó là VinFast VF e45 và VF e36), công bố trở thành một thương hiệu toàn cầu.
Vào tháng 1/2022, hãng tiếp tục tham gia CES 2022 với một loạt sản phẩm đa dạng gồm 5 mẫu xe điện thuộc các phân khúc A, B, C, D, E, đồng thời công bố ngừng sản xuất ô tô sử dụng động cơ đốt trong để chuyển sang sản xuất ô tô điện - sớm hơn 3-5 năm so với nhiều hãng sản xuất khác.
Tiếp theo, vào giữa năm, hãng thông báo mở 6 showroom tại California (Mỹ) - nơi được coi là 'thiên đường của xe điện' tại thị trường Mỹ với một mạng lưới phân phối rộng khắp và hiệu quả gấp vài lần so với trung bình tại Mỹ. Các showroom này được đặt tại những vị trí đắc địa, nơi người tiêu dùng có thể trải nghiệm và đặt mua sản phẩm trực tiếp, không thông qua hệ thống đại lý thứ ba như phương thức kinh doanh truyền thống của các hãng ô tô.
Ngoài ra, hãng xe Việt cũng đã hoàn thành thủ tục để xây dựng một nhà máy có giá trị lên đến 4 tỷ USD tại bang Bắc Carolina, dự kiến tạo ra khoảng 7.500 việc làm cho người lao động ở Mỹ khi đi vào hoạt động vào năm 2024.
'Kết thúc' năm 2022 với nhiều sự kiện quan trọng, công ty đã nộp hồ sơ IPO lên Ủy ban Chứng khoán Mỹ, dự kiến niêm yết trên sàn Nasdaq với mã VFS. Đồng thời, những chiếc VinFast VF8 'Made in Vietnam' đầu tiên cũng sẽ được giao cho người tiêu dùng Mỹ trong tháng 12 này, đánh dấu một năm đầy biến động của thương hiệu ô tô Việt Nam.
'VinFast mở ra một thời kỳ mới trong việc sản xuất ô tô điện tại Việt Nam, đủ sức xuất khẩu sang các thị trường khó tính như Mỹ và châu Âu, ghi dấu ấn mạnh mẽ trên bản đồ ngành công nghiệp sản xuất ô tô thế giới' - Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính nhận xét.
Nhìn lại lịch sử, ngành công nghiệp ô tô Việt Nam bắt đầu phát triển từ khoảng 20 năm trước (năm 1991), tức là muộn hơn khoảng 30 năm so với các nước trong khu vực. Sau một thời gian dài 'đứng núi này trông núi nọ', ngành công nghiệp ô tô Việt Nam chỉ bắt đầu phát triển mạnh mẽ trong vòng 3-4 năm gần đây.
Theo dữ liệu từ Cục Đăng kiểm Việt Nam từ 2018 đến 2021, số lượng xe sản xuất và lắp ráp trong nước lần lượt là 287.586 xe năm 2018, 339.151 xe năm 2019, 323.892 xe năm 2020 và 346.876 xe năm 2021.
Trong ngành công nghiệp ô tô của Việt Nam, có khoảng 40 doanh nghiệp hoạt động sản xuất và lắp ráp ô tô, đáp ứng khoảng 70% nhu cầu xe dưới 9 chỗ trong nước. Tuy nhiên, so với sự phát triển của các đối thủ trong khu vực và trên thế giới, ngành công nghiệp ô tô Việt Nam vẫn được xem là phân tán và không có sự tập trung.
Vinaxuki, do ông Bùi Ngọc Huyên sáng lập năm 2004 và phát triển mạnh mẽ từ 2006-2008, tạo ra nhiều kỳ vọng về một lực lượng mới trong ngành công nghiệp ô tô Việt Nam. Tuy nhiên, chiến lược sai lầm cùng vấn đề về vốn khiến Vinaxuki dần trượt dốc và rời bỏ ngành công nghiệp ô tô trong nước.
Một điều rõ ràng là bất kỳ doanh nghiệp sản xuất ô tô nào muốn thành công cũng không thể chỉ tập trung vào thị trường nội địa mà cần phải hướng tới xuất khẩu, từ đó tăng sản lượng, tối ưu hóa chi phí và nâng cao khả năng cạnh tranh. Đây chính là con đường mà VinFast đang lựa chọn.
Theo nhiều chuyên gia, việc VinFast xuất khẩu những chiếc ô tô điện đầu tiên sang Mỹ đã 'thổi bùng' giấc mơ đưa ô tô Việt Nam ra thế giới.
'VinFast mặc dù mới nhập cuộc trong lĩnh vực sản xuất ô tô nhưng có một ưu điểm lớn là đã nhanh chóng tiếp cận các công nghệ mới nhất, tự động hoá nhất, thông minh nhất và cách tiếp cận khách hàng độc đáo nhất cùng với việc thu hút được nhiều tài năng toàn cầu', Thủ tướng Phạm Minh Chính nhận định.
Sức mạnh của nhà sản xuất ô tô Việt cũng không nhỏ khi được hỗ trợ bởi Vingroup - Tập đoàn tư nhân lớn nhất Việt Nam. Khu nhà máy của VinFast tại Khu công nghiệp Đình Vũ - Cát Hải có diện tích 335 ha, công suất từ 250.000 đến 500.000 xe/năm.
VinFast cũng sẵn sàng hợp tác với các đối tác hàng đầu thế giới như Pinifarina, Bosch, BMW, CATL và nhiều hơn nữa để đạt được mục tiêu ban đầu một cách nhanh chóng nhưng vẫn xây dựng nền móng vững chắc cho mỗi bước đi.
'VinFast đang thực hiện giấc mơ của mình trong 5 năm tới để trở thành trung tâm sản xuất ô tô điện quan trọng ở Đông Nam Á, cung cấp cho thị trường Bắc Mỹ và Châu Âu', Reuters đưa tin.
Tuy nhiên, việc xuất khẩu ô tô chỉ là bước đầu trong kế hoạch 'cắm cờ' của ông Phạm Nhật Vượng tại Mỹ. Trong tương lai gần, thương hiệu ô tô Việt Nam hy vọng sẽ tạo ra những chiếc ô tô 'made in USD' để bán tại thị trường Bắc Mỹ.
Ngày 29/3/2022, VinFast ký thỏa thuận sơ bộ để đầu tư 2 tỷ USD xây dựng nhà máy sản xuất ô tô điện và pin cho ô tô điện tại bang Bắc Carolina (Mỹ). Thỏa thuận này nằm trong kế hoạch đầu tư 4 tỷ USD vào tổ hợp nhà máy sản xuất đầu tiên của VinFast tại Mỹ.
Giai đoạn một của nhà máy sẽ bắt đầu trong năm 2022 sau khi hoàn thành các thủ tục cần thiết. Dự kiến, nhà máy sẽ đi vào hoạt động từ tháng 7/2024 với công suất ban đầu là 150.000 xe/năm.
Trong cùng ngày, Nhà Trắng thông báo rằng nhà máy của VinFast tại bang Bắc Carolina sẽ tạo ra hơn 7.000 việc làm. Văn phòng Thống đốc Bang Bắc Carolina cũng nhấn mạnh đây là nhà máy sản xuất ô tô đầu tiên và dự án lớn nhất trong lịch sử của bang.
'Việc xây nhà máy sản xuất ngay tại thị trường Mỹ giúp VinFast ổn định giá cả và rút ngắn thời gian giao hàng, giúp xe điện của chúng tôi tiếp cận khách hàng dễ dàng hơn', bà Lê Thị Thu Thủy - Phó Chủ tịch Tập đoàn Vingroup, Tổng Giám đốc VinFast toàn cầu, chia sẻ.
Nỗ lực quyết tâm mở nhà máy sản xuất xe điện và pin tại Mỹ của VinFast được coi là sáng suốt khi ngay sau đó, Mỹ đã thông qua đạo luật Cắt giảm Lạm phát, trong đó đưa ra các quy định nghiêm ngặt hơn về việc cung cấp trợ giá 7.500 USD cho người mua xe điện.
Theo đó, chỉ có những chiếc xe được sản xuất/lắp ráp tại Mỹ, giá dưới 55.000 USD với sedan, dưới 80.000 USD với bán tải và SUV và pin xe điện phải có thành phần từ Mỹ hoặc quốc gia mà Mỹ ký kết thỏa thuận thương mại mới đủ điều kiện để nhận mức trợ giá nói trên.
Khi sản xuất tại Mỹ, các chiếc ô tô điện của VinFast sẽ đáp ứng đủ các tiêu chí trên để nhận trợ giá, giúp tăng cơ hội cạnh tranh với các đối thủ, tiếp cận khách hàng dễ dàng hơn như bà Lê Thị Thu Thủy đã chia sẻ.
'Năm 2023 là kỷ niệm 10 năm quan hệ Đối tác Toàn diện Việt Nam - Hoa Kỳ và tôi không thể tưởng tượng được món quà nào tuyệt vời hơn khi những chiếc xe mang thương hiệu Việt Nam, những chiếc ô tô điện đầu tiên sẽ xuất khẩu sang Hoa Kỳ và sẽ được sản xuất tại Mỹ, bởi những công nhân Mỹ', ông Marc Knapper - Đại sứ Hợp chủng quốc Hoa Kỳ tại Việt Nam - chia sẻ tại sự kiện xuất khẩu xe VinFast.
Năm 2022 chắc chắn là thời điểm vàng để tham gia thị trường ô tô điện. Theo dữ liệu từ EV-Volume, doanh số ô tô điện toàn cầu đã tăng 62% trong nửa đầu năm 2022 so với cùng kỳ năm 2021, đạt 4,3 triệu xe (bao gồm cả xe chạy bằng pin và xe plug-in hybrid). Thị trường Trung Quốc ghi nhận tăng trưởng 113%, trong khi thị trường EU và Mỹ + Canada - hai thị trường quan trọng của VinFast - tăng trưởng lần lượt là 9% và 49%.
Theo thống kê từ JATO Dynamics, nhu cầu xe điện tại Mỹ và châu Âu đều hứa hẹn. Tại Mỹ, thị phần của xe điện đã đạt 5,1%, được xem là mốc 'vàng' dự đoán tăng vọt trong tương lai gần, trong khi tại châu Âu, 1 trong 10 chiếc xe bán ra là xe điện (tương đương khoảng 10%).
Theo InsideEV, xu hướng tăng trưởng tại Mỹ sẽ tiếp tục vào năm 2023 khi một số mẫu SUV và bán tải điện giá mềm sẽ đổ bộ vào thị trường. Đây là dòng xe được người Mỹ ưa chuộng nhất, cũng là dòng xe mà VinFast đang giới thiệu cho thị trường Mỹ.
Mặc dù nhu cầu cao, nhưng các hãng xe gặp khó khăn trong việc tăng cường sản xuất do tình trạng gián đoạn chuỗi cung ứng kéo dài cũng như thiếu hụt chip bán dẫn. Ngoài ra, vấn đề về pin cũng là thách thức mà tất cả nhà sản xuất ô tô điện phải đối mặt.
VinFast hiểu rõ vấn đề này. 'Hiện nay, mọi thứ đều thiếu, thậm chí mẫu xe VF e34 của chúng tôi chỉ còn thiếu một con tem vì nhà cung cấp không cung cấp được. Khi đảm bảo nguồn cung, chúng tôi có thể phát triển rất nhanh vì trên thế giới, hiện nay chỉ thiếu, không thừa xe. Nếu có xe, chúng tôi có thể bán rất nhanh ở nhiều thị trường', ông Phạm Nhật Vượng - Chủ tịch Tập đoàn Vingroup - chia sẻ tại Đại hội cổ đông thường niên vào tháng 5/2022.
Để đảm bảo nguồn cung pin, Vingroup và VinFast đã đầu tư hàng nghìn tỷ đồng để mở hai nhà máy pin mới chỉ trong vòng 12 tháng qua, nhằm thúc đẩy sản xuất ô tô điện.
Hãng đã đề ra chiến lược 'kiềng 3 chân' bao gồm mua pin từ các nhà sản xuất hàng đầu thế giới, hợp tác sản xuất pin với các đối tác, và tự nghiên cứu, phát triển pin.
Chuỗi cung ứng pin được coi là thách thức lớn nhất cho VinFast trên thị trường toàn cầu.
CEO VinFast toàn cầu, bà Lê Thị Thu Thủy, tiết lộ mục tiêu bán 1 triệu xe điện trên toàn cầu trong 5-6 năm tới, một con số rất tham vọng.
VinFast được dự đoán sẽ trở thành một đối thủ đáng gờm với các hãng ô tô hàng đầu, với tốc độ phát triển chưa từng có.
Dự đoán rằng VinFast có thể đạt được doanh số 500.000-700.000 xe mỗi năm, và có thể vượt qua dự đoán chỉ sau 2 năm.
