Gần một tuần sau cuộc đổ bộ lịch sử, tàu thám hiểm Mặt Trăng của Ấn Độ đang thu được những kết quả có giá trị.
Đã một tuần kể từ khi sứ mệnh Chandrayaan-3 của Ấn Độ đáp xuống Mặt Trăng. Giờ đây, tàu thăm dò (Pragyan) đang điều hướng di chuyển về phần phía nam của Mặt Trăng, và hiện nó đã phát hiện được nhiều nguyên tố bao gồm lưu huỳnh, nhôm, sắt, canxi, crom, titan, mangan và oxy trên bề mặt Mặt Trăng.
Những phát hiện này có thể cung cấp thông tin có giá trị cho các sứ mệnh Mặt Trăng trong tương lai, đặc biệt là những sứ mệnh tập trung vào cơ sở khoa học của con người có thể tận dụng tốt các nguồn tài nguyên hóa học này.

Tổ chức Nghiên cứu Vũ trụ Ấn Độ (ISRO) xác nhận mô đun Vikram của tàu đổ bộ Chandrayaan-3 (Ấn Độ) đã đáp thành công xuống bề mặt Mặt Trăng vào lúc 17h45 ngày 23/8 theo giờ Ấn Độ. Ảnh: ZME
Theo ISRO, điều này đánh dấu 'phép đo tại chỗ (trong không gian ban đầu) đầu tiên về thành phần nguyên tố của bề mặt gần cực nam' và tìm thấy một loạt hóa chất, bao gồm lưu huỳnh và oxy, trên đất Mặt Trăng. Noah Petro, một nhà khoa học dự án tại Nasa nói rằng, từ lâu người ta đã biết (hay đúng hơn là được giả định một cách mạnh mẽ) rằng có lưu huỳnh trong đất Mặt Trăng, nhưng việc tìm thấy nó tại chỗ vẫn là một thành tựu ấn tượng.
'Tôi nghĩ ISRO đang nhấn mạnh rằng nó tồn tại tại chỗ, vì vậy điều quan trọng là phải đo lưu huỳnh trên bề mặt Mặt Trăng. Lưu huỳnh là một nguyên tố dễ bay hơi nếu nó không có trong khoáng chất', ông nói thêm.
Tuy nhiên, sứ mệnh Chandrayaan-3 không chỉ tập trung vào nghiên cứu địa chất.
Vikram đã hạ cánh cùng với một robot nhỏ mang tên Pragyan. Cặp đôi này hoạt động bằng năng lượng Mặt Trời và sẽ thám hiểm bề mặt trong một ngày Mặt Trăng (tương đương với khoảng 14 ngày Trái Đất), trước khi màn đêm Mặt Trăng (cũng kéo dài 14 ngày Trái Đất) xuống, khiến cho pin của chúng cạn kiệt. Ảnh: ZME
Chiếc rover cũng đang tìm kiếm dấu hiệu của nước đóng băng, có thể hỗ trợ các sứ mệnh phi hành gia trong tương lai như là nguồn nước uống hoặc thậm chí là nhiên liệu tên lửa. Đây chính là lý do tại sao rover đã hạ cánh ở cực nam của Mặt Trăng.
Mặt Trăng không có bầu khí quyển dày để giữ nước ở dạng lỏng, nhưng nước đóng băng đã được phát hiện ở các khu vực che khuất vĩnh viễn ở cực nam Mặt Trăng. Lớp băng này sẽ là nguồn tài nguyên vô cùng quý giá cho bất kỳ sứ mệnh dài hạn nào của con người.
Ngoài ra, tàu thăm dò và tàu đổ bộ của nó còn được thiết lập để nghiên cứu bầu khí quyển và hoạt động địa chấn của Mặt Trăng (động đất), giúp các nhà khoa học hiểu rõ hơn về vệ tinh tự nhiên duy nhất của chúng ta. Chẳng hạn, dữ liệu mới đây từ ISRO đã chỉ ra sự biến đổi nhiệt độ mạnh mẽ dưới lớp vỏ đất của Mặt Trăng.

Vikram mang theo 4 thiết bị khoa học, trong đó có cả bộ cảm biến nhiệt với khả năng thâm nhập vào đất Mặt Trăng khoảng 10cm và ghi nhận nhiệt độ của đáy đất qua suốt ngày Mặt Trăng. Vikram cũng được trang bị một bộ phản xạ, dự kiến sẽ tiếp tục hoạt động sau khi trạm đổ bộ này ngừng hoạt động. Ảnh: ZME
Chiếc rover di chuyển rất cẩn trọng, với vận tốc chỉ khoảng 10 cm/giây. Ban đầu, nó thậm chí còn chạy chậm hơn, với vận tốc 1 cm mỗi giây, để đảm bảo rằng địa hình gồ ghề của Mặt Trăng không gây ra bất kỳ vấn đề kỹ thuật nào. Gần đây, nó đã phải điều chỉnh lộ trình để tránh một miệng núi lửa rộng 4m. Việc điều chỉnh đã thành công và tàu thám hiểm đang tiếp tục hành trình khám phá một cách an toàn.
Dự kiến thời gian hoạt động của tàu thăm dò là một ngày Mặt Trăng (tương đương khoảng 14 ngày Trái Đất). Các thiết bị điện tử của tàu thám hiểm không được thiết kế để hoạt động trong màn đêm lạnh lẽo của Mặt Trăng, vì vậy chúng được trang bị chu trình ngủ và thức bằng năng lượng Mặt Trời, điều này có thể kéo dài thời gian hoạt động hơn so với dự kiến.

Ấn Độ đã chi khoảng 75 triệu USD cho sứ mệnh Chandrayaan-3. Trước đó, tàu đổ bộ Chandrayaan-2 thất bại trong việc hạ cánh xuống Mặt Trăng năm 2019. Phiên bản đầu tiên là Chandrayaan-1, được phóng vào không gian vào năm 2008, đã thành công trong việc phát hiện phân tử nước trên bề mặt Mặt Trăng. Ảnh: ZME
Bên cạnh việc là một sứ mệnh quan trọng giúp chúng ta hiểu sâu hơn về Mặt Trăng, Chandrayaan-3 cũng thể hiện tham vọng không gian của Ấn Độ. Sứ mệnh này là minh chứng cho “tham vọng không gian” của Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi, người muốn biến Ấn Độ thành một trung tâm đổi mới công nghệ quan trọng.
Sứ mệnh đã khởi đầu hơn một tháng trước với kinh phí ước tính là 75 triệu USD - một con số rất hợp lý đối với việc hạ cánh một chiếc xe thám hiểm lên Mặt Trăng. Việc hạ cánh thành công của Ấn Độ diễn ra sau sứ mệnh thất bại của Luna-25 của Nga - đã lao vào quỹ đạo không kiểm soát được, chứng tỏ việc hạ cánh một tàu thám hiểm lên Mặt Trăng là một thành tựu vĩ đại. Ngoài những tiến bộ khoa học, sứ mệnh này còn làm tăng uy tín của Ấn Độ trong việc thực hiện các dự án không gian phức tạp.
