
1. Ngày nào là lễ cúng ông Công ông Táo?
Theo truyền thống Việt Nam, ngày cúng ông Công ông Táo là ngày 23 tháng Chạp hàng năm, tương đương ngày 23.12 Âm lịch.
Năm 2022, lễ cúng ông Công ông Táo sẽ diễn ra vào ngày 25.01.2022 Dương lịch.
2. Nguồn gốc lịch sử của lễ cúng ông Công ông Táo
Lễ cúng ông Công ông Táo được coi là một trong những nghi lễ quan trọng trước Tết Nguyên Đán.
Táo quân xuất phát từ ba vị thần Thổ Công, Thổ Địa, Thổ Kỳ trong Lão giáo Trung Quốc, nhưng đã được người Việt cổ biến đổi thành sự tích “Hai ông một bà”.
Bắt đầu từ câu chuyện, Thị Nhi là vợ của Trọng Cao. Mặc dù họ yêu thương nhau mặn nồng, nhưng mãi không có con. Do đó, Trọng Cao dần trở nên quấy rối, đau lòng với vợ.
Một lần, chỉ vì một vấn đề nhỏ, Cao gây ra một cuộc cãi vã lớn, đánh Thị Nhi và đuổi cô đi. Nhi rời bỏ nhà, lang thang đến một nơi khác và gặp Phạm Lang. Hai người yêu nhau và kết hôn.

Nguồn gốc của lễ cúng ông Công ông Táo
Liên quan đến Trọng Cao, sau khi làm cho những hậu quả của mình, ông hối hận và quyết định bắt đầu hành trình để tìm lại vợ.
Sau nhiều ngày tìm kiếm, không có gạo và tiền, Trọng Cao phải sống như một người ăn xin. Ngẫu nhiên, ông tìm đến nhà Thị Nhi vào lúc Phạm Lang đi vắng. Nhi nhận ra người đó là chồng cũ, mời vào nhà và chuẩn bị mâm cơm. Khi Phạm Lang trở về, Thị Nhi lo lắng nên giấu Cao dưới đống rạ trong vườn.
Rất đáng tiếc, vào đêm ấy, Phạm Lang đốt đám rạ để lấy tro làm phân bón cho ruộng. Khi thấy lửa bùng cháy, Thị Nhi hoảng sợ nhảy vào cứu chồng cũ. Phạm Lang cũng nhảy theo vì yêu thương vợ, dẫn đến cái chết của cả ba trong đám lửa.
Bị ấn tượng bởi tình nghĩa của ba người, Ngọc Hoàng đã phong chức vua bếp. Theo đó, người chồng mới là Thổ Công chịu trách nhiệm trong bếp, người chồng cũ là Thổ Địa chịu trách nhiệm trong nhà, còn người vợ là Thổ Kỳ phụ trách việc chợ búa.
Theo truyền thuyết dân gian Việt Nam, mỗi năm vào ngày 23 tháng Chạp là ngày Táo quân cưỡi cá chép bay lên Thiên đình để báo cáo mọi sự lớn nhỏ trong gia đình với Ngọc Hoàng. Vì vậy, vào ngày này, các gia đình Việt thường làm mâm cơm để đưa ông Công ông Táo lên chầu trời.
3. Ý nghĩa của tục cúng ông Công ông Táo
Ông Táo là vị thần quản lý mọi hoạt động trong gia đình. Đồng thời, ông còn ngăn chặn ma quỷ xâm nhập, giữ bình yên cho mọi thành viên trong nhà.

Bàn thờ cúng ông Công ông Táo
Do đó, mỗi năm vào ngày 23 tháng Chạp, Táo quân cưỡi cá chép biến thành rồng để lên Thiên đình báo cáo mọi hành động tốt, xấu của gia chủ trong năm. Thiên đình sẽ quyết định và thưởng phạt phù hợp cho gia đình. Cho đến đêm Giao thừa, Táo quân mới trở về đảo giới để tiếp tục trông coi bếp lửa cho gia đình.
Ông Công ông Táo đã lâu trở thành một phần của tiềm thức người Việt. Do đó, vào ngày này, mọi người làm mâm cơm để bày tỏ lòng biết ơn đối với các vị thần. Ngoài ra, đây là dịp để mọi người quay về nhà, sum họp và quây quần sau một năm làm việc vất vả.
Phong tục cúng ông Táo là một nét văn hóa tốt, chứa đựng nhiều giá trị tâm linh, hướng tới sự bình an của người Việt Nam. Hy vọng bài viết này giúp bạn hiểu rõ hơn về nguồn gốc và ý nghĩa của truyền thống lâu dài này.
