Đề bài: Ý kiến về bài thơ Hứng trở về của tác giả Nguyễn Trung Ngạn
I. Cấu trúc chi tiết
II. Bài văn mẫu
Xúc động trước bài thơ Hứng trở về
I. Phân tích Cảm nhận về bài thơ Hứng trở về
1. Khai mạc
- Quê hương là nguồn cảm hứng bất tận cho những tâm hồn nghệ sĩ, trong đó có Nguyễn Trung Ngạn.
- Tác phẩm 'Hứng trở về' chảy mượt giữa những lời diễn đạt khi ông du sứ ở Trung Quốc.
2. Nội dung chính
- Bản chất của bài thơ:
+ Sáng tác nổi lên từ lòng nhớ nhung về quê hương, điệp khúc khao khát trở về nơi yêu thương của tác giả.
+ Đặc sắc bởi những hình ảnh chân thật, gần gũi, hòa mình trong bức tranh văn hóa của làng quê Việt.
- Hai dòng thơ mở đầu: Hình ảnh quen thuộc của quê hương
+ Bắt đầu bằng những hình ảnh thân thuộc: Cây dâu, con tằm, bông lúa, con cua.
+ Những khung cảnh, sinh linh quen thuộc với tuổi thơ ấu của những đứa trẻ lớn lên ở nông thôn
+ Hiện thực hóa hình ảnh sống động, phong phú của một vùng quê nghèo nhưng tràn ngập những giá trị sản vật...(Còn tiếp)
>> Kiểm tra cấu trúcĐánh giá về bài thơ hứng trở vềđầy đủ tại đây.
II. Mô hình văn bản Cảm nhận về bài thơ Hứng trở về
'Quê hương ơi là thế nào mẹ
Cô giáo dạy chúng con yêu thương'
Nguyễn Trung Quân từng tự hỏi như vậy, quê hương là điều gì mà mọi người đều phải nhớ, phải yêu, phải tìm về dù ở bất cứ nơi nào. Quê hương - hai từ đơn giản, nhưng lại chứa đựng nhiều ý nghĩa. Không ít những nhà văn, nhà thơ luôn tìm thấy nguồn cảm hứng dồi dào mỗi khi bàn về quê hương của mình, và Nguyễn Trung Ngạn cũng như vậy. Trong một chuyến đi sứ tại Trung Quốc, ông đã sáng tác tác phẩm 'Hứng trở về' - Bức tranh thể hiện tình cảm nhớ nhung quê hương và hy vọng sớm trở về nhà.
'Dưới cành dâu lá rụng, con tằm mới chín
Lúa sớm khuất bóng, bông thơm cua béo dịu dàng
Nói rằng ở nhà đơn sơ vẫn tràn đầy hạnh phúc
Hạnh phúc ấy, hồn quê, không gì sánh kịp khi trở về'.
Nguyễn Trung Ngạn sáng tác bài thơ 'Hứng trở về' khi đang ở Giang Nam - Trung Quốc. Mặc dù cuộc sống của một vị sứ giả phồn thịnh, đầy tiện nghi, nhưng sự giàu có ấy không thể so sánh với những giá trị giản dị nhất, mộc mạc nhất của quê hương. Chính vì vậy, nhà thơ đã sử dụng những hình ảnh quen thuộc nhất của làng quê Việt để tái hiện nỗi nhớ nhà sâu sắc trong trái tim ông.
Bắt đầu bài thơ, Nguyễn Trung Ngạn đã mở ra khung cảnh đong đầy nỗi nhớ về quê hương. Nỗi nhớ kia không xuất phát từ những thứ phức tạp, mà từ những vật, những điều đơn giản, mộc mạc nhất:
'Dưới bóng dâu già lá rụng tằm chín rợp
Khi lúa sớm nở, bông thơm, cua béo đều hòa mình
Nhưng có lẽ ở nhà đơn sơ vẫn hạnh phúc
Hạnh phúc ấy, linh hồn quê hương, không gì sánh bằng khi quay trở về'.
Hai dòng thơ mở đầu đưa ta đến những hình ảnh thân thuộc của làng quê Việt, như là cây dâu, con tằm, những bông lúa nở rộ, và đàn cua béo. Đây là những hình ảnh quen thuộc từ tuổi thơ, nơi mà những đứa trẻ trưởng thành giữa bản làng, giữa những cánh đồng lúa bao la. Những hình ảnh này là những ký ức của Nguyễn Trung Ngạn về quê hương, nơi ông nhớ nhất từ những thứ đơn giản nhất, thân thuộc nhất với thời thơ ấu. Liệt kê này thể hiện sự cuộn tròn, bùng nổ của nỗi nhớ trong tâm trí ông. Nỗi nhớ ấy cụ thể và chân thực, hình ảnh như còn mang theo mùi của bông lúa thơm, cùng với hình ảnh của những con cua béo trong bát canh riêu của mẹ. Đây là những hình ảnh đậm chất đời sống, nối bước với từng đứa trẻ lớn lên ở vùng quê. Như cha ông đã truyền lưu nỗi nhớ quê hương ấy qua những câu chữ đơn giản:
'Vắng nhà anh nhớ quê hương
Nhớ mùi rau muống, cà dầm thơm'.
Những món ăn quen thuộc, những cảnh vật thân thương, đủ để gợi lên biết bao nỗi nhớ trong trái tim người xa quê. Nỗi nhớ đó sâu sắc và dày đặc! Nguyễn Trung Ngạn không sử dụng bất kỳ hình ảnh tượng trưng ước lệ nào từ thơ ca cổ, chỉ mang những hình ảnh quen thuộc nhất, để kể lên nỗi nhớ quê hương trong trái tim ông. Điều này phản ánh chiều hướng đơn giản hóa trong thơ ca trung đại, phá vỡ cấu trúc trang trọng từ thơ ca cổ điển. Nếu bạn đã đọc qua thơ cổ, bạn sẽ thấy rõ sự trang trọng của lời thơ, việc sử dụng nhiều hình ảnh tượng trưng để tăng cường tao nhã và thâm thúy cho thơ. Như trong Truyện Kiều của Nguyễn Du, chúng ta gặp những hình ảnh ước lệ như:
'Hoa cười nở, thắm đỏ là đỏ
Mây trắng bay, tóc bạch phát nồng'
Tuy nhiên, Nguyễn Trung Ngạn đã đánh bại cái quy phạm đó để tạo ra một kỷ niệm quê hương giản dị, khiêm nhường nhưng không kém phần sâu sắc.
Ở hai câu cuối, độc giả càng cảm nhận mạnh mẽ hơn nỗi nhớ quê hương của ông:
'Nghe nói ở nhà đơn sơ vẫn an lành
Dù vui bên đất khách, lòng chẳng bằng nơi quê nhà'.
Đi sứ có thể đầy thách thức nhưng cũng đầy những ưu đãi, vinh hoa. Tuy nhiên, điều đó không khiến Nguyễn Trung Ngạn cảm thấy hạnh phúc bằng những hình ảnh của cánh đồng lúa thơm, vị ngon của cua béo, đàn tằm ăn lá,... Đó là những hình ảnh luôn hiện hữu trong tâm trí ông. Quê hương, mặc dù nghèo đói, mặc dù không xa hoa, vẫn góp phần tạo nên cái đẹp, cái giản dị, quen thuộc mà không ai có thể sánh kịp.
Ngoài bài viết về suy nghĩ về bài thơ Hứng trở về của Nguyễn Trung Ngạn, để học tốt, hãy không bỏ qua các tài liệu học tập khác như: Sơ đồ tư duy Hứng trở về, Phân tích bài thơ Hứng trở về, Soạn bài Hứng trở về (Quy hứng)
