Đề bài: Ý kiến về một tác phẩm văn học hoặc bài thơ mà anh (chị) yêu thích
Bài làm:
Mẫu số 1: Ý kiến về bài thơ Vọng Nguyệt (Ngắm trăng)
Chủ tịch Hồ Chí Minh, vĩ nhân yêu thương của dân tộc Việt Nam, vẫn hiện hữu trong lòng mỗi con người dù đã rời bỏ chúng ta gần nửa thế kỷ. Hồ Chí Minh không chỉ là nhà lãnh đạo xuất sắc, mà còn là nghệ sĩ với tâm hồn văn chương đẹp, lạc quan, yêu đời và yêu thiên nhiên sâu sắc, nơi ẩn chứa nỗi lòng yêu nước và thương dân. Văn chương của Bác không chỉ phản ánh hoàn cảnh mà còn độc lập với nó. Ở Pác Bó, Bác viết Tức cảnh Pác Bó với giọng thơ hồn nhiên, giản dị, xen kẽ chút hài hước. Trong những ngày tù đày dưới gác nhà tù Tưởng, nơi đầy khổ sở, Bác vẫn giữ văn thơ lạc quan, yêu đời, đôi khi kèm theo tính hóm hỉnh. Trong tập thơ ấy, bài Vọng Nguyệt (Ngắm trăng) nổi bật, được sáng tác trong những ngày giam cầm đầy gian khổ.
Phiên âm
'Ngục trung vô tửu diệc vô hoa,
Đối thử lương tiêu nại nhược hà?
Nhân hướng song tiền khán minh nguyệt,
Nguyệt tòng song khích khán thi gia.'
Dịch thơ:
'Trong tù không có rượu, không có hoa
Đêm nay cảnh đẹp khó hững hờ
Người ngắm trăng qua cửa sổ
Trăng nhòm khe cửa, ngắm nhà thơ.'
Đầu tiên, câu thơ hé lộ hoàn cảnh của người thi nhân, nơi đó là tù túng, bốn bức tường xi măng, kín mít, bẩn thỉu. Trước mắt, một cửa thông gió với song sắt cao tít, chỉ đủ rộng cho hai bàn tay. Dù trong tình cảnh thiếu thốn, bóng dáng tâm hồn tác giả vẫn tỏa sáng, không bị làm tắt lụi bởi khó khăn, tù túng. Tâm hồn của thi sĩ vẫn bay bổng, lãng mạn, thoát khỏi tường nhà tù chật chội để hòa mình vào vẻ đẹp trần gian, vẻ đẹp tri kỷ của thi nhân. Bác vẫn ngắm trăng với tâm hồn trẻ trung, lạc quan, như thể Bác đang tự do, không phải trong cảnh tù đày và trói buộc.
Vậy ánh trăng đẹp như thế nào khiến nhà thơ cảm thấy 'khó hững hờ'? Rõ ràng, đó là vầng trăng sáng dịu dàng, phát ra ánh vàng nhẹ nhàng, tạo nên cảnh đẹp trong trẻo và êm đềm. Thi nhân hướng tâm mắt, dẫn tâm hồn yêu vẻ đẹp và yêu thiên nhiên qua hàng rào song sắt, để cảm nhận vẻ đẹp của ánh trăng. Trăng tự nhiên đến với Bác, bất chợt, làm Bác có chút ngần ngại, nhưng cũng làm Bác mất mình trong khoảnh khắc tách biệt trong tù đày. Bác gặp vẻ đẹp của trăng, nhưng đồng thời đang ở giữa cuộc sống tù đày, không thể hoà mình với ánh trăng, điều mà Bác thường coi là tri kỷ. Tuy nhiên, mọi rào cản đều không thể cản trở tâm hồn lãng mạn, bay bổng của Bác. Người vẫn ngắm trăng, vẫn hòa mình trong ánh trăng trên bầu trời sâu thẳm. Trăng cũng như đáp lại tình cảm yêu thương và thưởng thức của Bác, len lỏi qua song sắt để đến với tâm hồn thi nhân.
Người ta ví rằng Bác trải qua một cuộc vượt ngục tinh thần, đúng với câu 'Thân thể ở trong lao/Tâm hồn ở ngoài lao' của Bác. Tuy nhiên, không nên hiểu lầm rằng Bác không cảm nhận được khổ ải, rét mướt, ghẻ lở khi trong nhà lao. Bởi trước khi là một thi nhân, Bác cũng là con người có da thịt, biết đau đớn và khó khăn. Nhờ tinh thần thép và lòng lạc quan, yêu đời, trong buổi tù đày, Bác tạm quên gian khổ, để tâm hồn bay bổng, lãng mạn, tạm bỏ cái thân thế tù nhân để trở thành thi nhân sánh bước với ánh trăng. Điều này chứng tỏ tâm hồn cao cả, giản dị, và lòng trân trọng vẻ đẹp của thiên nhiên và tạo hóa ở Bác. Bác thể hiện sự hòa quyện giữa người chiến sĩ cách mạng hi sinh vì tự do và thi nhân yêu thiên nhiên, yêu đẹp cao quý.
Giọng thơ của Bác vừa giản dị vừa hồn nhiên, có chút hóm hỉnh, nhưng sâu trong đó là tinh thần lạc quan, yêu đời, vượt qua mọi khó khăn để hướng đến những lý tưởng cao đẹp. Tâm hồn trung thành với cách mạng và dân tộc, tình yêu thiên nhiên chân thành của người chiến sĩ cách mạng và nghệ sĩ tài ba, lãng mạn, sâu sắc.
Bài mẫu số 2: Cảm nghĩ về bài thơ Tĩnh dạ tư (Cảm nghĩ trong đêm thanh tĩnh)
Lí Bạch, thi tiên với tâm hồn tự do và phóng khoáng. Hình ảnh ánh trăng trong thơ của ông đa dạng và phong phú. Bài thơ nổi tiếng “Tĩnh dạ tứ” hay “Cảm nghĩ trong đêm thanh tĩnh” thể hiện nhẹ nhàng tình yêu quê hương của người con sống xa quê trong đêm trăng đẹp, thanh tĩnh.
Trăng hiện hình trong tác phẩm thơ làm ôn lại hình ảnh quê hương, một đề tài phổ biến trong thơ ca. Trong tác phẩm Tĩnh dạ tứ của Lí Bạch, ánh trăng đưa nhà thơ về ký ức về quê nhà:
“Ánh trăng rọi trên đầu giường
Ngỡ mặt đất phủ bởi tinh sương”
Một bức tranh tuyệt vời nhưng đan xen với tâm trạng tưởng nhớ. Ánh trăng soi sáng ở đầu giường như một người bạn tri âm tri kỉ. Nhà thơ thức trắng đêm, trầm ngâm, phát hiện ánh trăng ánh sáng qua cửa sổ. Trong giấc mơ mơ màng, ông “ngỡ” mặt đất phủ bởi tinh sương. Cảm xúc tràn ngập khi thấy ánh trăng đục như sương trải khắp mặt đất. Vầng trăng bên ngoài cửa sổ trở thành đối tượng để nhà thơ trầm ngâm, thưởng thức và chia sẻ tâm trạng.
Hai câu thơ sau không chỉ diễn đạt tình cảm mà còn mô tả cảnh đẹp:
“Nghiêng cổ hướng trăng sáng Chuyển từ vẻ đẹp tự nhiên, tâm hồn nhà thơ bay vào sự nhớ mong “cố hương”. Hành động “nghiêng cổ” đối lập với “gác đầu”. Nghiêng cổ để đối mặt với trăng sáng là điều thiên nhiên khiến mọi thi sĩ hồi hộp. Ánh mắt của thi nhân mở ra, từ mặt đất chuyển hướng về bầu trời rộng lớn, vô tận. Trong căn phòng, chỉ có ánh trăng chiếu rọi không gian, nhưng nhà thơ giờ đây ngắm nhìn cả vầng trăng sáng. Khi nhìn thấy vầng trăng ấy – vầng trăng đơn độc, nhà thơ liền “gác đầu”. Hành động gác đầu để suy ngẫm về quê hương, để nhớ về quê cũ, bởi vầng trăng tròn luôn tượng trưng cho sự đoàn tụ gia đình. Tâm trạng nhà thơ nặng trĩu, u sầu vì nhớ quê. Tình cảm thiết tha, sâu sắc của tác giả với quê hương hiện rõ. Bài thơ của Lí Bạch không chỉ tràn ngập trăng mà còn đong đầy tình yêu quê hương. Đọc bài thơ, người xa quê hẳn đầy nỗi nhớ da diết, cảm xúc khó tả. Thật sự, bài thơ “Tĩnh dạ tứ” của Lí Bạch là một tác phẩm nổi bật, là biểu hiện rõ nét của tình yêu quê hương. Nhà thơ tinh tế khi lựa chọn bối cảnh đêm trăng để thể hiện tâm trạng nhớ quê. Tình cảm này của ông đáng trân trọng. Sau khi tìm hiểu bài thơ hoặc tác phẩm văn học yêu thích, bạn có thể tham khảo thêm để hoàn thành bài làm văn số 1 của mình với các đề tài như: Cảm nghĩ về ngày đầu tiên bước vào trường trung học phổ thông, Cảm nghĩ về thiên nhiên và đời sống con người trong những thay đổi mùa (sang thu, đông hoặc xuân,...), Cảm nghĩ về người thân,..., Cảm nghĩ về một câu chuyện khó quên (ví dụ: Chuyện người con gái Nam Xương, Chiếc lược ngà, Bố của Xi-mông,...).
