25 năm kể từ khi Unikey được tặng miễn phí cho cộng đồng, 'cha đẻ' của phần mềm quốc dân Việt Nam hiện tại đang ở đâu?

Khám phá hành trình đầy bất ngờ của người được cộng đồng mạng ca ngợi là 'anh hùng bàn phím' thật sự của Việt Nam.

'Unikey là một thú vui của tôi'

Ngày hôm qua, 26/3, đánh dấu tròn 25 năm kể từ khi Unikey được công bố và cung cấp miễn phí cho người dùng. Trên các nền tảng mạng xã hội, nhiều người đã chia sẻ những bài viết bày tỏ lòng biết ơn với ông Phạm Kim Long (sinh năm 1973), người đã vượt qua vô vàn khó khăn, sự hoài nghi để tạo ra phần mềm 'quốc dân', đồng thời từ chối tất cả những lời mời hợp tác thương mại và kiên quyết giữ phần mềm miễn phí cho cộng đồng.

'Unikey là thú vui của tôi, tôi sẽ tiếp tục duy trì Unikey như một phần mềm miễn phí', ông Long khẳng định.

Trước khi có Unikey, việc gõ tiếng Việt trên máy tính là một trải nghiệm đầy thử thách dù đã có không ít phần mềm hỗ trợ. Vào thời điểm đó, những vấn đề như lỗi font chữ hay sự không tương thích giữa các nền tảng khác nhau khiến việc giao tiếp bằng tiếng Việt trên môi trường số trở nên khó khăn.

Vào năm 2000, khi Windows bắt đầu hỗ trợ Unicode tiếng Việt, ý tưởng về một bộ gõ miễn phí hỗ trợ Unicode đã xuất hiện trong đầu Phạm Kim Long – cậu nghiên cứu sinh trẻ tuổi.

Chỉ sau 3 ngày 2 đêm lập trình, ông Phạm Kim Long đã cho ra đời Unikey – phần mềm gõ tiếng Việt đầu tiên hỗ trợ Unicode. Phần mềm này nhẹ, dễ sử dụng, ổn định và có thể hoạt động trơn tru trên nhiều ứng dụng khác nhau, giúp người dùng gõ tiếng Việt mà không gặp phải lỗi font.

Unikey được ra mắt nhanh chóng vì nó đã được phát triển từ năm 1994. Thời điểm đó, Phạm Kim Long cùng ba người bạn trong lớp đã thử thách nhau để xem ai có thể tạo ra bộ gõ tiếng Việt nhỏ gọn nhất cho hệ điều hành DOS bằng Assembly. Phạm Kim Long giành chiến thắng với bộ gõ chỉ nặng 2KB, đó chính là tiền thân của Unikey sau này.

Sau khi Unikey ra mắt, ông Long đã nhận được nhiều lời đề nghị về việc thương mại hóa phần mềm, nhưng ông đã từ chối.

Việc Unikey trở thành phần mềm miễn phí là điều rất tự nhiên, vì nó xuất phát từ nhu cầu thực tế của người dùng muốn có một phần mềm bàn phím miễn phí. Hơn nữa, khi tạo ra một sản phẩm tốt, mình tự nhiên muốn chia sẻ với mọi người. Tôi không phản đối những người làm phần mềm thương mại, họ cũng đang kiếm sống từ công việc của mình, điều đó hoàn toàn hợp lý. Tôi cũng sống nhờ vào việc viết phần mềm, nhưng Unikey không phải phần mềm để kiếm sống. Unikey là một sở thích của tôi, và việc phát triển Unikey cũng là cách tôi phục vụ chính bản thân mình. Tôi sẽ luôn duy trì Unikey như một phần mềm miễn phí. Hơn nữa, Unikey là mã nguồn mở, ai cũng có thể lấy và phát triển thêm. – Ông Long chia sẻ.

Ai cũng có thể lấy nó về phát triển thêm – Năm 2006, Apple đã liên hệ với Phạm Kim Long để được quyền tích hợp lõi Unikey vào tất cả các sản phẩm của họ. Kể từ đó, tất cả các thiết bị iPhone, iPad, Mac và MacBook đều sử dụng Unikey cho bộ gõ tiếng Việt có sẵn.

Hơn 20 năm trôi qua, UniKey vẫn giữ vững vị trí là bộ gõ tiếng Việt phổ biến nhất, hỗ trợ hàng triệu người Việt trong công việc soạn thảo hàng ngày.

“Cha đẻ” Unikey đã có những bước đi ấn tượng cùng 2 kỳ lân công nghệ nổi bật của Việt Nam

Sau 25 năm, Unikey vẫn vững vàng là phần mềm không thể thiếu đối với người Việt. Câu chuyện về Phạm Kim Long và Unikey không chỉ phản ánh tài năng và đam mê mà còn là minh chứng cho tinh thần cống hiến đầy nhân văn của người Việt.

Sự nghiệp của ông Phạm Kim Long tiếp tục phát triển mạnh mẽ và mở rộng. Từ những năm tháng là sinh viên tại Đại học Bách Khoa Hà Nội, đến công tác và nghiên cứu tại Cộng hòa Séc, ông đã trở về Việt Nam và góp sức tại nhiều công ty công nghệ lớn, từ IBM Việt Nam đến FPT Telecom và cuối cùng là VNG, tham gia vào dự án Zalo AI.

Sau khi rời Zalo, ông Phạm Kim Long tiếp tục hành trình mới tại MoMo, nơi ông tiếp tục khám phá đam mê với công nghệ xử lý ngôn ngữ tự nhiên và thị giác máy tính.

Ông Long từng chia sẻ rằng tại MoMo, ông tìm thấy một 'sân chơi' rộng lớn với kho dữ liệu phong phú và đa dạng, nơi các dịch vụ và sản phẩm được tích hợp sẵn, tạo điều kiện lý tưởng để ông phát huy tối đa khả năng của mình. Hơn nữa, qua những cuộc trao đổi với ban lãnh đạo MoMo, ông càng cảm nhận được sự hứng khởi về tầm nhìn xa và mục tiêu rõ ràng đối với AI, một công cụ hứa hẹn mang lại giá trị thực tiễn cho người dùng. Chính những yếu tố này đã thúc đẩy ông quyết định gắn bó lâu dài với MoMo và đồng hành trong hành trình đổi mới sáng tạo.

Đam mê công việc chính là nguồn cảm hứng vô tận, là động lực mạnh mẽ giúp ông duy trì sự tin tưởng và tận tâm với các dự án mà mình theo đuổi.

Để duy trì sự tập trung cao độ, ông Long chia sẻ rằng mình thường hạn chế sử dụng mạng xã hội và dành riêng một khoảng thời gian cụ thể trong ngày để trả lời các cuộc thảo luận trực tuyến, nhằm tránh bị phân tâm.

Thêm vào đó, việc tham gia các môn thể thao như chạy bộ, tennis và bơi lội không chỉ giúp ông nạp thêm năng lượng mà còn cải thiện khả năng tập trung và nâng cao hiệu suất công việc.

Trong quá trình làm việc, sẽ không thiếu những ý kiến trái ngược. Khi gặp phải tình huống này, quan điểm của 'cha đẻ' Unikey là cần duy trì thái độ chuyên nghiệp, tập trung vào vấn đề và tránh chỉ trích cá nhân. Việc lắng nghe một cách bình tĩnh, phân tích mọi luận điểm và đưa ra phản hồi hợp lý sẽ mang lại kết quả tốt nhất.

Không phải mọi cuộc tranh luận đều xoay quanh việc ai đúng ai sai, mà quan trọng là tìm ra người chịu trách nhiệm cuối cùng trong việc đưa ra quyết định, từ đó đưa ra giải pháp tốt nhất cho dự án.