Câu chuyện về "hạt nhân AI" đang làm thay đổi cách thức làm việc của hàng nghìn kỹ sư.

AI không chỉ là câu chuyện về công nghệ, mà đã trở thành một thách thức về vận hành. Mặc dù nhiều doanh nghiệp vẫn chưa đạt được hiệu quả như mong muốn, một phương pháp tiếp cận mới đang dần cho thấy rằng chỉ khi thay đổi cách làm việc, AI mới có thể trở thành động lực thực sự cho sự tăng trưởng.

Tại bộ phận Dịch vụ và Giải pháp doanh nghiệp (Enterprise Business Services) của Tập đoàn FPT, với đội ngũ 1.000 kỹ sư công nghệ, anh Võ Xuân Cường – một quản lý dự án dày dạn 13 năm kinh nghiệm, đã nhận nhiệm vụ dẫn dắt nhóm chuyên gia tiên phong ứng dụng AI để nâng cao năng suất và tối ưu hóa quy trình phát triển phần mềm.

Khi làn sóng AI ập đến, anh hiểu rằng việc thay đổi một tập thể lớn không thể chỉ bắt đầu từ những mệnh lệnh. "Chỉ kêu gọi lập trình viên sử dụng AI qua những từ ngữ công nghệ hùng hồn là chưa đủ, và sẽ không có hiệu quả nếu chính người tiên phong cũng chưa làm chủ được công nghệ này," anh chia sẻ.

Bắt tay vào giải quyết vấn đề thói quen, anh Cường cùng nhóm 15 chuyên gia chủ chốt phân tích các công cụ có sẵn trên thị trường, thiết lập các quy chế kiểm soát rủi ro và xác định ranh giới của dữ liệu. Từ đó, họ đã tạo ra một môi trường làm việc an toàn, đạt tiêu chuẩn cao nhất, phục vụ các khách hàng khó tính, đồng thời phát triển các công cụ AI hỗ trợ trực tiếp cho dự án.

Không chỉ dừng lại ở việc thử nghiệm, anh đã đưa AI vào quy trình thực tế, trực tiếp chỉ đạo các dự án ứng dụng AI xuyên suốt toàn bộ vòng đời phát triển phần mềm. Anh cũng chuẩn hóa việc sử dụng công cụ trợ lý lập trình Cursor AI trên nền tảng mã nguồn mở Odoo thành một quy trình rõ ràng, dễ nhân rộng, đồng thời xác định cách thức sử dụng và quản lý "trợ lý AI" (AI Agent) để đảm bảo tích hợp nhanh chóng và bảo mật.

Từ một vấn đề cụ thể: làm sao để thay đổi cách làm việc của kỹ sư, câu chuyện của anh Cường phản ánh một thách thức lớn hơn mà nhiều doanh nghiệp đang phải đối mặt khi áp dụng AI. Đó là AI đã có mặt trong doanh nghiệp, nhưng cách làm việc lại không có sự thay đổi.

Một nghiên cứu của McKinsey cho thấy: mặc dù 78% doanh nghiệp toàn cầu đã triển khai AI, chỉ có 1-6% trong số đó thực sự tạo ra sự đột phá về lợi nhuận. Phần lớn các tổ chức rơi vào "bẫy triển khai", khi họ coi AI chỉ là một công cụ cần cài đặt, thay vì một sự thay đổi toàn diện trong cách thức vận hành.

Với đội ngũ hơn 30.000 nhân sự công nghệ phục vụ thị trường quốc tế, FPT cũng đối mặt với một thách thức tương tự: không chỉ trang bị công cụ, mà còn phải tích hợp AI vào toàn bộ vòng đời phát triển phần mềm đã được chuẩn hóa chặt chẽ.

Làm sao để hàng chục nghìn kỹ sư có thể đồng bộ trong việc sử dụng AI, không chỉ để tăng tốc quá trình viết mã mà còn tham gia vào các giai đoạn như phân tích, thiết kế, kiểm thử?

Nhận thức được vấn đề này, FPT đã chọn cách tiếp cận chủ động: tập trung vào đội ngũ quản lý giữa và xây dựng tư duy AI-First để từ đó, tạo ra cơ chế "hạt nhân AI" (AI Champion), những người chịu trách nhiệm thiết kế lại cách làm việc, chuẩn hóa cách sử dụng AI và biến nỗ lực cá nhân thành năng lực có thể nhân rộng.

Với kinh nghiệm thực tế về việc ứng dụng AI hiệu quả và đóng gói giải pháp một cách bài bản, anh Cường tiếp tục chia sẻ những bài học của mình tại hàng chục hội thảo.

Thông qua các hoạt động như cuộc thi ứng dụng AI, anh và các "hạt nhân" khác đã tạo ra một cú hích mạnh mẽ về văn hóa. Vào năm 2025, tư duy "đặt AI làm trọng tâm" đã lan rộng trong toàn bộ bộ phận hơn 1.000 kỹ sư, với 80% nhân sự trở thành người dùng AI thường xuyên; 87% dự án có sự hiện diện của AI hàng tuần; giúp tối ưu gần 10% chi phí vận hành.

Điều quan trọng hơn, giá trị của AI không chỉ dừng lại ở mỗi cá nhân mà còn được kích hoạt ở quy mô tổ chức. Kinh nghiệm triển khai nội bộ của anh Cường sau đó đã được hệ thống hóa thành giải pháp "AI Workplace Service" – mô hình giúp doanh nghiệp ứng dụng AI một cách bài bản, có kiểm soát và dễ dàng nhân rộng. Giải pháp này được xây dựng trên nền tảng Microsoft với tiêu chuẩn bảo mật cao, hỗ trợ xác định lộ trình chuyển đổi với AI và giúp vận hành nhanh chóng. Nó cũng hỗ trợ người quản trị theo dõi hiệu quả việc sử dụng AI agent thông qua các chỉ số đo lường trong thư viện AI agent có sẵn, với công cụ hỗ trợ lập trình viên linh hoạt lựa chọn và ứng dụng ngay lập tức.

Như Harvard Business Review nhận định, việc chuyển đổi chỉ thực sự "bén rễ" khi quyền dẫn dắt được giao cho các hạt nhân nội bộ ở tuyến giữa. Bằng cách trao quyền và tạo ra không gian thử nghiệm, doanh nghiệp có thể biến năng lực cá nhân thành mô hình có khả năng nhân rộng.

Những "hạt nhân AI" như anh Võ Xuân Cường không chỉ sử dụng công nghệ mà còn góp phần định hình lại cách thức làm việc trong ngành phần mềm, nơi AI đã trở thành một phần của năng lực cốt lõi, thay vì chỉ là công cụ hỗ trợ.