Buzz
Hiện tại, lượng Bitcoin mà công ty nắm giữ có giá trị khoảng 56 tỷ USD.
Tuần trước, Bitcoin tụt xuống còn 82.000 USD, giảm 35% so với đỉnh 126.080 USD hồi tháng 10. Với hầu hết các công ty niêm yết trên Nasdaq, đây chỉ là những biến động tạm thời. Nhưng với Strategy của Michael Saylor – cá voi Bitcoin lớn nhất trên thị trường chứng khoán và doanh nghiệp sở hữu nhiều Bitcoin nhất – câu hỏi đặt ra là: Bước tiếp theo sẽ ra sao?
Trong gần hai năm qua, cổ phiếu Strategy thường giao dịch ở mức cao hơn nhiều so với giá trị thực của số Bitcoin mà công ty nắm giữ, có lúc cao hơn tới 190%, biến mã này thành một “đòn bẩy turbo” theo nhịp giá Bitcoin đối với phần lớn nhà đầu tư tổ chức.
Việc biến doanh nghiệp phần mềm khai thác dữ liệu ở Tysons, Virginia thành một mô hình tận dụng tài chính truyền thống để khai thác biến động Bitcoin đã tạo ra hàng trăm bản sao – các công ty nắm giữ tài sản số dạng niêm yết (digital asset treasuries, DATs). Đồng thời, tài sản ròng của Saylor tăng từ 1,6 tỷ USD năm 2022 lên 5,4 tỷ USD. Strategy đã tiến sâu vào tiền số từ 5 năm trước, khi Saylor chỉ đạo chi 3,97 tỷ USD để gom 130.000 Bitcoin với giá mua trung bình dần tăng mạnh.
Tuy nhiên, phần “premium” đó đã bốc hơi, cổ phiếu Strategy giảm 60% trong một năm, kéo vốn hóa xuống còn 49 tỷ USD, thấp hơn cả giá trị 56 tỷ USD của số Bitcoin công ty đang sở hữu.
Tháng trước, S&P Global Ratings đánh giá Strategy ở mức tín nhiệm B-, thuộc vùng “rác”, với lý do “mức độ tập trung Bitcoin cao, trọng tâm kinh doanh hẹp, vốn hóa rủi ro yếu và thanh khoản USD thấp”. Các nhà phân tích của JPMorgan cũng cảnh báo Strategy có nguy cơ bị loại khỏi các bộ chỉ số lớn như MSCI USA và Nasdaq 100.
Nếu MSCI ra quyết định loại bỏ, có thể tới 2,8 tỷ USD sẽ rời khỏi cổ phiếu, và con số này sẽ còn cao hơn nếu các nhà cung cấp chỉ số khác làm theo. Các quỹ thụ động liên kết với Strategy hiện nắm gần 9 tỷ USD. Một động thái loại bỏ sẽ không chỉ buộc bán ra mà còn làm cạn thanh khoản của mã vốn luôn hấp dẫn nhà đầu tư tổ chức nhờ khối lượng giao dịch lớn. Dù Strategy đã đáp ứng tiêu chí vào S&P 500 trong hai quý liên tiếp, việc được thêm vào vẫn chưa xảy ra, càng khó khăn hơn trong bối cảnh “cơn đau” Bitcoin hiện nay.
Saylor, như thường lệ, không hề lùi bước. “Đừng bận tâm cổ phiếu”, ông nói. “Tín dụng là sản phẩm, còn cổ phiếu chỉ là phần nghĩ sau.” Lời này phản ánh niềm tin rằng tương lai của Strategy không nằm ở vai trò “cổ phiếu bám theo Bitcoin” hay sân chơi phòng hộ cho trader tinh vi, mà là tạo ra một thị trường mới: các công cụ thu nhập dựa trên Bitcoin hấp dẫn nhà đầu tư ưu thích lãi ổn định hơn là săn sóng giá.
Để thực hiện điều đó, suốt năm qua Strategy đã tung ra một “menu” độc đáo các cổ phiếu ưu đãi vô thời hạn (perpetual preferred) – loại không có ngày đáo hạn. Các đợt phát hành mới tổng cộng 8,6 tỷ USD, với những tên gọi nghe như nhân vật truyện tranh: Strike, Strife, Stride, Stretch và Stream, nhưng thực chất đều dựa trên cùng một ý tưởng: cổ tức cố định cao, được “chống lưng” bởi cấu trúc vốn xoay quanh Bitcoin của Strategy.
Strike, giao dịch mã STRK, trả cổ tức 8%/năm trên mệnh giá 100 USD, chi trả theo quý. Strife trả 10%/năm, Stride cũng trả 10% theo quý. Stretch, ra mắt tháng 7 với 9% ban đầu, trả hàng tháng và lãi suất được điều chỉnh mỗi tháng để giữ giá gần mệnh giá 100 USD.
Điểm nổi bật của Saylor là: cổ tức từ các cổ phiếu ưu đãi Strategy được xử lý như “hoàn trả vốn” (return of capital), tức nhà đầu tư giảm giá vốn thay vì phải chịu thuế thu nhập cổ tức hàng năm. Với nhà đầu tư chịu thuế, điều này đồng nghĩa hiệu suất sinh lời thực tế cao hơn đáng kể so với các cổ phiếu ưu đãi doanh nghiệp tương tự.
Tuy nhiên, cú sụt giảm mới của Bitcoin đã ảnh hưởng trực tiếp đến các cổ phiếu ưu đãi này. STRC đang giao dịch dưới mệnh giá 100 USD, lợi suất khoảng 11%. Bản euro STRE, công bố đầu tháng này, rơi dưới giá phát hành 100 EUR chỉ sau chưa đầy hai tuần, lợi suất từ 10% đã lên 12,5%.
Nhà đầu tư tất nhiên lo lắng: Nếu thị trường gấu kéo dài, Saylor có đủ khả năng chi trả lãi không? Giữa cổ tức ưu đãi và lãi trái phiếu chuyển đổi, Strategy hiện phải đối mặt khoảng 700 triệu USD chi phí mỗi năm. Công ty cũng đang có 8 tỷ USD nợ chuyển đổi đang lưu hành, trong đó 7,4 tỷ USD “ngoài tiền” (out of the money), tức giá cổ phiếu hiện thấp hơn giá chuyển đổi, khiến trái chủ khó chấp nhận nhận cổ phiếu khi đáo hạn. Khi phần premium “đáng tin cậy” của cổ phiếu đã biến mất, phát hành thêm cổ phiếu – cách mà Strategy từng dùng để mua thêm Bitcoin suốt nhiều năm – sẽ không còn là phương án “có lợi bổ sung” nữa.
Mark Palmer, nhà phân tích tại Benchmark, chỉ ra rằng trong cuộc họp Q3, CEO Phong Le đã phác thảo các phương án dự phòng, bao gồm tạo thu nhập bằng phái sinh Bitcoin (như bán covered call hoặc các chiến lược lợi suất cấu trúc), sử dụng phái sinh cổ phiếu để tăng dòng tiền, hoặc thậm chí bán các lô Bitcoin có giá vốn cao để tối ưu thanh khoản về thuế. Le và Saylor cũng bóng gió sẵn sàng học theo Metaplanet của Nhật – một công ty “kho bạc Bitcoin” khác, vừa công bố chương trình mua lại cổ phiếu lớn sau khi vốn hóa tụt về ngang giá trị Bitcoin nắm giữ.
Câu hỏi đặt ra là liệu Strategy có bao giờ bán Bitcoin không? Câu trả lời phức tạp hơn nhiều người tưởng. Giá mua bình quân mỗi Bitcoin của công ty hiện khoảng 74.400 USD. Nhưng ngay cả khi giá giảm dưới mức đó, công ty không nhất thiết phải thanh lý. “Điểm chịu áp lực” sớm nhất về cấu trúc là tháng 9/2028, khi trái chủ 1 tỷ USD nợ chuyển đổi có quyền đòi hoàn trả.
Trong khi đó, Saylor vẫn coi tài chính như một bộ môn sáng tạo. Tại hội nghị Cantor Fitzgerald ở Miami tháng này, ông tiết lộ mình “nói chuyện và tranh luận với AI” để thiết kế chứng khoán mới Stretch, một trong những ưu đãi gần đây, ra đời từ một phiên “đấu khẩu” như vậy.
Theo Saylor, Strategy muốn triệt tiêu đòn bẩy trong khi gia tăng “khuếch đại” (amplification), hiểu là sức mua bổ sung mà công ty tạo ra bằng cách phát hành các công cụ không phải nợ như cổ phiếu ưu đãi vô thời hạn và chứng khoán liên kết cổ phần. Ông đặt mục tiêu đạt mức “khuếch đại” 30% mỗi năm, giúp Strategy tăng đều lượng Bitcoin nắm giữ đồng thời dần đưa đòn bẩy từ 11% hiện nay về 0 vào năm 2029 thông qua “cổ phần hóa” các trái phiếu chuyển đổi.
“Saylor cuối cùng đã tìm ra ‘ứng dụng sát thủ cho Bitcoin’”, Kevin Li, một fanboy và cựu nhà phân tích tại ParaFi Capital, hào hứng nhận định. Li lập luận rằng Bitcoin đang bước vào giai đoạn tương tự thời kỳ đầu của thị trường tín dụng neo vàng.
Theo ông, tiến hóa của Strategy có ba giai đoạn: Những năm đầu khi thiếu ETF Bitcoin, Strategy là cách “sạch” duy nhất để nhà đầu tư cổ phiếu tiếp xúc; giai đoạn cổ phiếu thanh khoản cao và chuỗi quyền chọn của công ty trở thành điểm phòng hộ ưa thích cho tổ chức lớn trước khi có quyền chọn ETF Bitcoin; và hiện tại, khi Saylor biến Bitcoin thành tài sản tạo thu nhập cho nhà đầu tư không thể nắm trực tiếp. Các nhà quản lý thu nhập cố định bị ràng buộc không được mua Bitcoin hay nhiều ETF, nhưng họ có thể mua cổ phiếu ưu đãi của Strategy. Nếu mô hình “bắt trend”, điều này có thể là bước ngoặt.
Bất chấp những rắc rối, cổ phiếu Strategy vẫn tăng 1.160% kể từ khi Saylor bắt đầu mua Bitcoin (tháng 8/2020). Thị trường tín dụng có thể là biên giới tiếp theo, nhưng giới săn lợi suất vốn thận trọng và kỹ tính thường khác hẳn đám đông ưa biến động của cổ phiếu và quyền chọn. Kết quả cuối cùng vẫn phải chờ thời gian trả lời.
Theo nguồn: Forbes
