Chuột hiệu suất cao bất ngờ trở thành “công cụ thu âm” nhờ AI, nghiên cứu chỉ ra rằng cảm biến DPI cao có thể bị khai thác để ghi lại âm thanh và tái tạo giọng nói, gây ra những lo ngại về bảo mật và quyền riêng tư.
Nhóm nghiên cứu từ Đại học California, Irvine vừa công bố phương pháp có tên Mic-E-Mouse, cho thấy cảm biến quang học trên chuột hiệu suất cao có thể bị lợi dụng để thu thập sóng âm và chuyển thành dữ liệu giọng nói. Phát hiện này tạo ra những mối lo ngại trong cộng đồng công nghệ về một hình thức nghe lén mới, xuất phát từ thiết bị ngoại vi tưởng chừng vô hại.
Chuột quang học biến thành công cụ ghi âm bất đắc dĩ
Theo nhóm nghiên cứu, các chuột quang học có cảm biến độ nhạy trên 20.000 DPI và tốc độ phản hồi cao có thể ghi lại rung động từ mặt bàn. Khi dữ liệu này được xử lý qua xử lý tín hiệu số và mô hình học máy, âm thanh phát ra từ người dùng trên bàn làm việc có thể được tái tạo thành giọng nói.
Điều đáng lo ngại là việc khai thác này không yêu cầu virus phức tạp. Chỉ cần máy tính của người dùng chạy phần mềm đã bị nhiễm mã độc, thậm chí là các ứng dụng hợp pháp như game hay công cụ sáng tạo cần truy cập vào dữ liệu chuột tần suất cao, thì dữ liệu này có thể bị trích xuất và phân tích bên ngoài.

Hacker giờ đây có thể khai thác thông tin thông qua... chuột máy tính?
Cách thức AI “biến” dữ liệu chuột thành âm thanh
Quy trình được mô tả như sau: dữ liệu từ cảm biến chuột sẽ qua bộ lọc số Wiener, tái tạo các tín hiệu âm thanh cơ bản. Sau đó, mô hình AI sẽ làm rõ dữ liệu và chuyển chúng thành âm thanh có thể nghe hiểu, với độ chính xác nhận diện giọng nói đạt từ 42 – 61%.
Về cơ bản, chuột máy tính giờ đây đã trở thành micro ẩn. Nhóm nghiên cứu so sánh với các kỹ thuật do thám trong thời kỳ Chiến tranh Lạnh, khi KGB từng giấu micro thụ động trong huy hiệu Đại ấn Mỹ tại Moscow, hoạt động suốt nhiều năm mà không bị phát hiện.

Trong tương lai, sẽ có những thiết bị ngoại vi ngăn chặn các vấn đề này xảy ra
Nguy cơ bảo mật và những cảnh báo cho tương lai
Mặc dù mới chỉ là thử nghiệm, Mic-E-Mouse đã chỉ ra một mối nguy hiểm bảo mật chưa từng có: các thiết bị ngoại vi phổ biến có thể bị lợi dụng để làm công cụ nghe lén. Với sự phát triển mạnh mẽ của AI, khả năng biến dữ liệu tưởng chừng vô hại thành thông tin nhạy cảm sẽ tạo ra nhiều thử thách mới cho an ninh mạng và quyền riêng tư.
Các chuyên gia kỳ vọng rằng phát hiện này sẽ thúc đẩy cộng đồng công nghệ phát triển những giải pháp bảo vệ, ngăn chặn việc các thiết bị quen thuộc như chuột máy tính bị biến thành “gián điệp” trong môi trường làm việc.
