Mới đây, Cisco (NASDAQ: CSCO), tập đoàn hàng đầu toàn cầu về mạng và an ninh mạng, đã công bố kết quả của Chỉ số Sẵn sàng cho Trí tuệ Nhân tạo (Cisco AI Readiness Index) trong năm thứ ba liên tiếp.
Một nhóm nhỏ nhưng rất ổn định – "Pacesetters" (tạm dịch: những người tiên phong), chiếm khoảng 13% trong số các tổ chức khảo sát tại Việt Nam (và 13% trên toàn cầu trong ba năm qua) – đang vượt trội hoàn toàn so với các doanh nghiệp khác về mọi khía cạnh liên quan đến giá trị AI. Đây là kết quả từ nghiên cứu toàn cầu của Cisco, với sự tham gia của hơn 8.000 lãnh đạo AI từ 30 quốc gia và 26 ngành công nghiệp.
Lợi thế bền vững của nhóm "Pacesetters" chính là một khả năng mới: tiếp cận có tính kỷ luật ở cấp hệ thống, đảm bảo sự cân bằng giữa chiến lược, dữ liệu và cơ sở hạ tầng cần thiết để theo kịp sự phát triển nhanh chóng của AI. 98% trong nhóm này đã chủ động thiết kế hệ thống mạng để đáp ứng nhu cầu phát triển, mở rộng và độ phức tạp của AI, so với chỉ 58% tại Việt Nam.
Sự kết hợp giữa tầm nhìn dài hạn và nền tảng vững chắc đang mang lại những kết quả rõ ràng, đặc biệt khi hai yếu tố quan trọng bắt đầu tái định hình bức tranh AI hiện tại. Đó là AI agents – công nghệ nâng cao quy mô, bảo mật và quản trị, cùng với AI Infrastructure Debt - "khoản nợ hạ tầng AI" chỉ ra những dấu hiệu sớm của các điểm nghẽn có thể ảnh hưởng đến giá trị lâu dài của AI.
"Kết quả Chỉ số Sẵn sàng cho AI 2025 của Cisco chỉ ra một điều rõ ràng: mức độ sẵn sàng là yếu tố quyết định giá trị," ông Nguyễn Như Dũng, Giám đốc điều hành Cisco Việt Nam, Lào và Campuchia chia sẻ. "Các doanh nghiệp sẵn sàng cho AI – nhóm Pacesetters – là minh chứng rõ rệt. Họ có khả năng triển khai các dự án thử nghiệm nhanh gấp 5 lần và đạt giá trị đo lường cao hơn 30%. Khi các tổ chức bước vào giai đoạn triển khai AI agents, thành công của họ sẽ phụ thuộc vào sự sẵn sàng, kỷ luật và hành động cụ thể."
Chân dung nhóm "Pacesetters": Sẵn sàng là lợi thế cạnh tranh
Nghiên cứu của Cisco chỉ ra những yếu tố nổi bật giúp nhóm này đạt được thành công vượt trội:
Mục tiêu tăng trưởng rõ ràng: Gần như tất cả các doanh nghiệp trong nhóm Pacesetters trên toàn cầu (98%) đều có một lộ trình AI cụ thể (so với 58% tại Việt Nam).
Đo lường hiệu quả toàn diện: 95% các doanh nghiệp thuộc nhóm Pacesetters theo dõi tác động từ các khoản đầu tư vào AI – gấp đôi so với các doanh nghiệp khác – và 71% tin rằng ứng dụng AI sẽ mở ra nguồn doanh thu mới, gấp hơn 2 lần mức trung bình tại Việt Nam.
Mở rộng thêm các trường hợp sử dụng: 77% Pacesetters cho biết hệ thống mạng của họ hoàn toàn linh hoạt và có thể mở rộng ngay lập tức cho mọi dự án AI (so với 16% tại Việt Nam).
Biến an ninh thành thế mạnh: 87% các doanh nghiệp trong nhóm này nhận thức rõ về các mối đe dọa tiềm ẩn từ AI (so với 48% toàn thị trường Việt Nam) và 75% đã sẵn sàng kiểm soát và bảo vệ các AI agents (so với 34% tại Việt Nam). Niềm tin chính là yếu tố cốt lõi trong giá trị của nhóm Pacesetters.
Nhờ vào cách tiếp cận này, các doanh nghiệp thuộc nhóm tiên phong đạt được kết quả vượt trội hơn so với các doanh nghiệp khác: 90% ghi nhận sự tăng trưởng về lợi nhuận, năng suất và sáng tạo, so với tỷ lệ trung bình 74% tại Việt Nam.

AI Agents: Tham vọng vượt xa khả năng sẵn sàng
Theo báo cáo, 93% các tổ chức tại Việt Nam dự định triển khai AI agents, với gần 38% trong số đó mong đợi các hệ thống này sẽ phối hợp làm việc cùng nhân viên trong vòng một năm tới. Tuy nhiên, với phần lớn doanh nghiệp, việc sử dụng AI agents đang gặp phải những nền tảng yếu kém – hệ thống hiện tại chỉ có thể xử lý các tác vụ phản ứng, chưa thể vận hành các hệ thống AI tự động ra quyết định và học hỏi liên tục. 27% cho biết mạng lưới hiện tại không đủ khả năng mở rộng để đáp ứng sự phức tạp và dung lượng dữ liệu ngày càng gia tăng, và chỉ có 18% mô tả hệ thống của họ là linh hoạt và có khả năng thích ứng cao.
Nhóm tiên phong vẫn tiếp tục là ngoại lệ – họ đã xây dựng nền tảng vững chắc cho việc mở rộng AI trong tương lai.
Khoản nợ hạ tầng đang đe dọa giá trị AI
Báo cáo năm nay giới thiệu khái niệm mới: khoản nợ hạ tầng AI, phiên bản hiện đại của "nợ kỹ thuật và nợ số", những yếu tố đã từng cản trở quá trình chuyển đổi số.
Đây là hệ quả của việc trì hoãn nâng cấp, đầu tư chưa đầy đủ và các thỏa hiệp trong kiến trúc hạ tầng, khiến giá trị của AI dần bị xói mòn theo thời gian. Một số dấu hiệu cảnh báo sớm đã xuất hiện: 39% dự báo khối lượng công việc sẽ tăng trên 30% trong 3 năm tới; 60% gặp khó khăn trong việc tập trung hóa dữ liệu; chỉ 33% có năng lực GPU đủ mạnh; chưa đến một nửa, chỉ 42%, có thể phát hiện và ngăn chặn các mối đe dọa AI đặc thù.
Những dấu hiệu cảnh báo sớm này phản ánh khoảng cách giữa tham vọng AI và khả năng vận hành thực tế. Khi hạ tầng cốt lõi không đủ an toàn, "khoản nợ" này có thể làm gia tăng rủi ro. Nhóm tiên phong dù không miễn nhiễm, nhưng tầm nhìn, quản trị và kỷ luật đầu tư giúp họ giảm thiểu rủi ro trước khi nó trở nên tốn kém hơn.
