Mặc dù rất kín tiếng, người đàn ông này lại có ảnh hưởng lớn trong lĩnh vực công nghệ.

Sự bùng nổ của TikTok không chỉ tạo ra một thế hệ ngôi sao mạng xã hội mới, mà còn giúp một người đàn ông trở thành người giàu nhất Trung Quốc.
Zhang Yiming, kỹ sư phần mềm 41 tuổi và là người sáng lập ByteDance – công ty mẹ của TikTok, hiện sở hữu tài sản ròng lên tới 49,3 tỷ USD, theo Danh sách Tỷ phú Trung Quốc 2024 do tổ chức Hurun công bố.
Zhang là người rất kín đáo và công chúng biết rất ít về đời tư của ông. Tuy nhiên, tên tuổi của Zhang Yiming đã trở lại nổi bật khi ông được vinh danh là người giàu nhất Trung Quốc trong bảng xếp hạng năm nay.
Sau gần một thập kỷ điều hành ByteDance, Zhang đã từ chức CEO vào năm 2021. Một lần, ông chia sẻ với các nhân viên rằng ông 'không phải là người hướng ngoại', và thích tham gia các hoạt động cá nhân như lướt mạng, đọc sách, nghe nhạc và suy ngẫm về những điều có thể xảy ra.
Theo Reuters, Zhang thừa nhận rằng: 'Thực lòng mà nói, tôi thiếu một số kỹ năng cần thiết để trở thành một nhà quản lý lý tưởng', và cho rằng ông sẽ đóng góp tốt hơn cho công ty trong một vai trò không liên quan đến quản lý trực tiếp con người.
Zhang Yiming là ai?
Zhang Yiming, sinh năm 1983 tại tỉnh Phúc Kiến, Trung Quốc, là con trai của hai công chức nhà nước. Theo Bloomberg, tên của ông được lấy cảm hứng từ một câu tục ngữ Trung Quốc, với ý nghĩa 'làm mọi người bất ngờ ngay từ lần đầu thử sức'.
Zhang tốt nghiệp từ Đại học Nankai (Nankai University) vào năm 2005. Ban đầu, ông học ngành vi điện tử, nhưng sau đó chuyển sang chuyên ngành kỹ thuật phần mềm, theo South China Morning Post.
Công việc đầu tiên của Zhang sau khi ra trường là tại một startup chuyên cung cấp dịch vụ đặt vé du lịch trực tuyến mang tên Kuxun.
Theo South China Morning Post, Zhang kể rằng ông bắt đầu công việc tại Kuxun với vai trò kỹ sư, nhưng chỉ trong vòng hai năm, ông đã được giao nhiệm vụ quản lý một nhóm 40-50 người. Công việc này giúp ông rèn luyện kỹ năng bán hàng, điều đã trở nên rất quan trọng khi ông sáng lập ByteDance, đặc biệt là trong việc nhận diện 'kiểu bán hàng tốt'.
Tại Kuxun, Zhang cũng học được giá trị của việc theo đuổi sự xuất sắc, một bài học mà ông đã truyền đạt lại cho các nhân viên của ByteDance.
"Lúc đó tôi phụ trách mảng công nghệ, nhưng khi sản phẩm gặp vấn đề, tôi vẫn chủ động tham gia bàn bạc kế hoạch sản phẩm", Zhang chia sẻ. "Nhiều người bảo đó không phải việc của tôi, nhưng tôi muốn nói rằng: chính tinh thần trách nhiệm và khát khao làm tốt công việc sẽ giúp bạn làm được nhiều hơn, từ đó tích lũy được kinh nghiệm."

Theo South China Morning Post, trước khi sáng lập ByteDance, Zhang đã có thời gian làm việc tại Microsoft.
Vào năm 2012, Zhang Yiming đã thành lập ByteDance, công ty mẹ của TikTok.
ByteDance hiện sở hữu nhiều ứng dụng mạng xã hội hoạt động tại Trung Quốc. Vào năm 2019, công ty ra mắt FlipChat, một ứng dụng nhắn tin được xem là đối thủ của WeChat, cùng với Duoshan, ứng dụng nhắn tin bằng video.
Sản phẩm đầu tiên của Zhang và ByteDance là Toutiao, một ứng dụng tổng hợp tin tức có tên gọi là 'Tiêu đề tin nổi bật'.
Zhang từng chia sẻ về ước muốn tạo ra một nền tảng tin tức dựa trên trí tuệ nhân tạo (AI), tách biệt hoàn toàn với công cụ tìm kiếm Baidu của Trung Quốc.
"Chúng tôi phân phối thông tin không phải dựa trên truy vấn tìm kiếm, mà là bằng cách gợi ý tin tức", Zhang chia sẻ với Bloomberg vào năm 2017.
Mặc dù ByteDance chủ yếu tập trung vào nội dung tin tức, Zhang cho biết với các phóng viên Lulu Yilun Chen và Mark Bergen của Bloomberg rằng ByteDance không có phóng viên trong đội ngũ nhân sự, điều này khác biệt hoàn toàn với nhiều mạng xã hội khác.
"Điều quan trọng nhất là chúng tôi không phải là một công ty tin tức", Zhang chia sẻ. "Chúng tôi giống như một công ty tìm kiếm hay nền tảng mạng xã hội hơn. Chúng tôi đang thực hiện những đổi mới đột phá. Chúng tôi không sao chép bất kỳ công ty Mỹ nào, cả về sản phẩm lẫn công nghệ".
Zhang đã ra mắt ứng dụng thành công nhất của ByteDance — TikTok — với tên gọi ban đầu là Douyin, vào tháng 9/2016.
TikTok hiện là một trong những mạng xã hội phổ biến nhất đối với giới trẻ Mỹ, với hơn 170 triệu người dùng tại Mỹ tính đến tháng 9/2024. Trên toàn cầu, TikTok hiện có khoảng 1,12 tỷ người dùng hoạt động hàng tháng.
Zhang từng nổi tiếng với việc tự quay các video TikTok của chính mình — và thậm chí yêu cầu các lãnh đạo cấp cao trong công ty cũng phải làm điều tương tự.
"Trong một thời gian dài, tôi chỉ xem video trên TikTok mà không tự làm video nào, vì đây là một sản phẩm chủ yếu dành cho giới trẻ", Zhang chia sẻ trong một cuộc phỏng vấn với tờ South China Morning Post. "Nhưng sau đó, chúng tôi bắt buộc tất cả các thành viên trong ban lãnh đạo phải tự làm video TikTok, và họ phải đạt được một số lượng 'thích' nhất định. Nếu không đạt, họ phải hít đất. Đó là một bước tiến lớn đối với tôi".
Theo Kai-Fu Lee của Time Magazine, phong cách lãnh đạo của Zhang được mô tả là: "Điềm đạm nhưng cuốn hút, logic nhưng đầy nhiệt huyết, trẻ tuổi nhưng sâu sắc".
Zhang chính thức từ chức CEO của ByteDance vào năm 2021.
Zhang từ chức CEO vào năm 2021, lý giải rằng ông "thiếu một số kỹ năng cần có của một nhà quản lý lý tưởng" và tin rằng mình sẽ đóng góp nhiều hơn cho công ty khi không còn đảm nhận vai trò quản lý trực tiếp.
Mặc dù rút lui khỏi vị trí điều hành, Zhang vẫn kỳ vọng TikTok sẽ tiếp tục phát triển mạnh mẽ trên toàn cầu. Theo South China Morning Post, ông hy vọng ByteDance sẽ trở thành một công ty "không biên giới" như Google.
"Chúng ta phải làm việc chăm chỉ hơn, cũng phải cầu toàn hơn", Zhang nói. "Giống như thời đại công nghiệp có sự phân công lao động toàn cầu, thì trong thời đại thông tin ngày nay cũng có sự phân công quốc tế tương tự. Doanh nhân Trung Quốc cũng phải không ngừng nâng cao năng lực của mình khi bước ra toàn cầu", ông nhấn mạnh.
Tuy nhiên, việc TikTok thuộc sở hữu của một công ty mẹ Trung Quốc và tầm ảnh hưởng ngày càng lớn tại Mỹ đã khiến các cơ quan quản lý Mỹ lo ngại và đặt ứng dụng này dưới sự giám sát ngày càng chặt chẽ.
Hiện tại, TikTok đang đấu tranh chống lại một đạo luật mới tại Mỹ, yêu cầu ứng dụng phải tìm một chủ sở hữu mới tại Mỹ trước hạn chót ngày 19/1/2025, nếu không sẽ bị cấm hoàn toàn tại quốc gia này.
Zhang Yiming đã trở thành tỷ phú nhờ vào thành công vượt bậc của TikTok và sự phát triển mạnh mẽ của công ty mẹ ByteDance nói chung.
Forbes lần đầu tiên công bố Zhang Yiming là tỷ phú vào tháng 3/2018, ước tính vào thời điểm đó ông sở hữu khối tài sản trị giá 4 tỷ USD.
Trong Danh sách Tỷ phú Trung Quốc 2024 của Hurun, Zhang được xếp hạng là người giàu nhất Trung Quốc, với khối tài sản ước tính lên đến 49,3 tỷ USD.
Theo: BI
