Buzz
Chính sự phát triển công nghệ lại là yếu tố lớn nhất cản trở tham vọng này.
Elon Musk đã nhiều lần chia sẻ về kế hoạch tham vọng của mình để xây dựng cuộc sống trên sao Hỏa. Ông cho biết robot hình người Optimus sẽ là những robot đầu tiên đặt chân lên Hành tinh Đỏ, và dự tính sẽ thực hiện điều này trước khi thập kỷ này kết thúc. Tháng 4/2025, ông tuyên bố rằng robot Optimus sẽ được đưa lên sao Hỏa thông qua tên lửa Starship vào cuối năm 2026. Chúng sẽ tiến hành khám phá bề mặt hành tinh và đặt nền tảng cho cuộc sống trên sao Hỏa.
Liệu có khả thi không khi đưa robot lên sao Hỏa?
Tuy nhiên, cộng đồng khoa học vẫn còn nhiều hoài nghi về các dự đoán này. Các chuyên gia cho rằng công nghệ hiện tại chưa thể đáp ứng được các yêu cầu khắt khe cho một bước tiến lớn như vậy.
Christian Hubicki, người đứng đầu Phòng thí nghiệm Robot Tối ưu tại Đại học Bang Florida, không tin tưởng vào sự thành công của dự án này. Trong một cuộc phỏng vấn với Forbes, ông khẳng định rằng robot của Musk sẽ nhanh chóng trở thành đống phế liệu trên sao Hỏa.
“Robot sẽ đổ gục. Chúng sẽ bị phá hủy. Hiện tại, chúng không đủ độ tin cậy để hoạt động tự động ngay cả trên Trái đất, huống chi là trên sao Hỏa,” chuyên gia nhấn mạnh.
Một trong những rào cản lớn nhất đối với sự tồn tại của robot là môi trường khắc nghiệt của các hành tinh xa xôi. Đưa robot lên sao Hỏa có nghĩa là không thể sửa chữa nhanh chóng. Trên Trạm Vũ trụ Quốc tế, các robot như Robonaut của NASA luôn được các phi hành gia hỗ trợ sửa chữa. Tuy nhiên, trên sao Hỏa, không có ai để cứu hộ, và việc cung cấp phụ tùng thay thế sẽ mất vài tháng. Nếu không có sự trợ giúp kịp thời, nhiệm vụ sẽ nhanh chóng thất bại.
Công nghệ chính là yếu tố cản trở tham vọng này.
Dự án Optimus của Musk đặt ra nhiều câu hỏi lớn. Việc sản xuất hàng trăm nghìn robot mỗi năm dường như là một điều viển vông nếu xét đến khả năng của ngành công nghiệp hiện tại. Dù đã có những tiến triển, nhưng robot Optimus vẫn còn rất nhiều hạn chế: phản ứng chậm, di chuyển vụng về và dễ gặp phải các sự cố kỹ thuật. Điều này cho thấy công nghệ này vẫn còn ở giai đoạn phát triển ban đầu.
Thêm vào đó, một công nghệ quan trọng khác mà Musk phát triển - xe tự lái - cũng chưa sẵn sàng cho việc hoạt động hoàn toàn tự động mà không cần giám sát liên tục của con người. Điều này gây ra nghi ngờ về khả năng của công ty trong việc tạo ra một hệ thống hoàn toàn tự động cho những tình huống phức tạp hơn.
Robot hình người Optimus của Tesla đã gây sự chú ý toàn cầu với màn trình diễn đáng kinh ngạc về trí tuệ nhân tạo và khả năng phối hợp vận động chính xác. Elon Musk đã chia sẻ một video ngắn trên X (trước đây là Twitter), trong đó Optimus đang luyện tập Kung Fu với huấn luyện viên. Robot này bắt chước hoàn hảo các động tác của huấn luyện viên, thực hiện các đòn khóa chính xác, thay đổi tư thế, giữ thăng bằng tuyệt vời và thích ứng với phản hồi theo thời gian thực trong suốt buổi tập.
Không giống như các mô hình trước đây, vốn cần sự hỗ trợ của con người trong các thao tác cơ bản, màn trình diễn này khẳng định rằng Optimus có thể tự học các nhiệm vụ vật lý phức tạp một cách độc lập và hiệu quả. Điều này làm nổi bật những tiến bộ đáng kể mà Tesla đã đạt được trong lĩnh vực robot hình người, kết hợp khả năng học tập thông qua AI, thị giác máy tính và sự linh hoạt của cơ học.
Trước đó, Elon Musk đã tuyên bố Tesla đặt mục tiêu sản xuất khoảng 5.000 robot Optimus vào năm 2025 để sử dụng nội bộ tại các nhà máy của mình. Ông cũng úp mở rằng công ty đặt mục tiêu đạt sản lượng từ 10.000 đến 12.000 chiếc, với mục tiêu tiếp theo là 50.000 chiếc vào năm 2026.
Mới đây, Elon Musk đã tái khẳng định ý định đưa robot lên sao Hỏa và thừa nhận rằng "nhiều yếu tố cần phải diễn ra đúng như kỳ vọng", đồng thời ông cũng đưa ra một lịch trình rất tham vọng.
"Chuyến bay không người lái đầu tiên dự kiến sẽ diễn ra trong vòng 3,5 năm nữa, trong khi chuyến bay có người lái sẽ được thực hiện sau khoảng 5,5 năm", Musk đã viết trên Twitter vào tháng 8. "Thành phố sao Hỏa sẽ có khả năng tự duy trì trong khoảng 20 đến 30 năm tới."
Một "lối đi" khác đến các hành tinh
Hubicki tuyên bố: “Nếu không có sự tiến bộ đáng kể trong độ tin cậy của robot, những robot không người lái trên sao Hỏa sẽ không thể duy trì hoạt động lâu dài.”
Một số chuyên gia đã đề xuất một hướng đi khác. Thay vì thiết kế robot có hình dáng giống con người, họ cho rằng việc phát triển các mô hình chuyên biệt, phù hợp với từng địa hình cụ thể, sẽ hiệu quả hơn. Ví dụ, NASA hiện đang thử nghiệm một robot dạng rắn để thám hiểm các hang động băng trên Enceladus, một vệ tinh của sao Thổ. Những thiết kế độc đáo như vậy có thể sẽ hiệu quả hơn khi áp dụng cho các hố va chạm và sa mạc trên sao Hỏa.
Kết luận của các chuyên gia là rõ ràng: nếu không có những đột phá mang tính cách mạng về độ tin cậy và khả năng tự động, robot hình người sẽ không thể tồn tại trên sao Hỏa. Giấc mơ về sao Hỏa có thể thành hiện thực, nhưng những người tiên phong đầu tiên sẽ không phải là robot hình người, mà là các nhiệm vụ chuyên biệt với mục tiêu rõ ràng. Hiện tại, công nghệ của Musk vẫn chỉ là một giấc mơ đầy hứa hẹn, nhưng chưa thể thực hiện được.
