Giá vàng đạt đỉnh, người Trung Quốc tìm cách chiết xuất vàng từ những vật dụng quen thuộc: Hậu quả bất ngờ

Trong bối cảnh giá vàng đang tăng mạnh tại Trung Quốc, những video hướng dẫn chiết xuất vàng từ đồ vật quen thuộc trong gia đình đang được chia sẻ rộng rãi.

Gần đây, giá vàng toàn cầu một lần nữa thiết lập kỷ lục mới khi giá vàng giao ngay vượt mốc 3.300 USD/ounce.

Tại Việt Nam, vào lúc 8h30 sáng ngày 17/4, giá vàng 9999 tại SJC đã đạt mức 114 - 117 triệu đồng/lượng, cao hơn 3,5 triệu đồng so với ngày hôm qua.

Cùng lúc, tại Trung Quốc, giá vàng cũng tăng chóng mặt, đặc biệt là giá vàng trang sức 9999 của các thương hiệu nổi tiếng như Chow Tai Fook và Chow Sang Sang đã vượt mức 1.000 NDT/gram (khoảng 3,5 triệu VND/gram).

Trước tình trạng giá vàng tăng cao, người Trung Quốc đã tìm ra nhiều phương thức kiếm lợi từ vàng. Một số người đã bắt đầu tháo rời điện thoại di động, đập vỡ máy tính, thu thập bo mạch chủ chỉ với một mục tiêu kỳ lạ: Chiết xuất vàng từ chip.

Trên các nền tảng video ngắn, các video với chủ đề như "Kiếm vàng từ chip thải" và "Vàng thật trong CPU" đã thu hút hàng triệu lượt xem.

"Trong bãi rác vốn tưởng chừng không có gì đáng chú ý này lại ẩn chứa vàng và bạc thật", một video chia sẻ trên mạng xã hội Trung Quốc cho biết.

Ý tưởng này nghe có vẻ "hợp lý". Tuy nhiên, nhiều người Trung Quốc cũng thắc mắc: Liệu có thực sự có vàng trong những con chip này không? Và liệu có thể làm giàu từ chúng?

Câu trả lời là có, nhưng rất hiếm. Việc kiếm được một khoản tiền lớn từ việc khai thác vàng trong chip gần như là điều không thể.

Hàm lượng vàng có trong một con chip là bao nhiêu?

Các thiết bị điện tử mà chúng ta sử dụng hàng ngày như điện thoại, máy tính bảng, máy tính bàn hay laptop đều chứa một lượng vàng rất nhỏ. Tuy nhiên, vàng không được sử dụng vì giá trị kinh tế mà vì hiệu suất và độ ổn định mà nó mang lại.

Vàng có khả năng dẫn điện tốt và không dễ bị oxy hóa. Trong ngành công nghiệp bán dẫn, vàng chủ yếu được dùng trong quy trình gọi là liên kết dây (Gold Bonding Wire), để kết nối một sợi dây mỏng giữa miếng đệm trên chip và miếng đệm nền.

Chẳng hạn, một thanh RAM DDR3 bình thường chỉ chứa khoảng 0,01 gram vàng, trong khi đó bộ vi xử lý Xeon dành cho máy chủ có thể chứa hàm lượng vàng cao hơn, nhưng hiếm khi vượt quá 0,1 gram. Với giá vàng hiện nay, lượng vàng trong một con chip cao cấp cũng chỉ có giá trị vài chục NDT.

Không khó để nhận ra rằng dù chip điện tử thực sự có chứa vàng, nhưng chúng không phải là "mỏ vàng" như nhiều người Trung Quốc lầm tưởng. Thực tế, lượng vàng trong chip rất ít, thường dưới dạng những sợi kim loại siêu mảnh, dày chỉ từ 10 đến 25 micron (1 micron = 0,001 mm).

Trong các video lan truyền trên mạng xã hội Trung Quốc, quá trình chiết xuất vàng từ chip nhìn có vẻ rất đơn giản: chỉ cần vài con chip, một chiếc cốc thủy tinh, hai chai dung dịch... mọi thứ đều rất dễ dàng và hứa hẹn lợi nhuận cao.

Tuy nhiên, thực tế lại hoàn toàn khác. Về mặt kỹ thuật, quá trình này không hề dễ dàng — chi phí hóa chất, mức độ rủi ro và yêu cầu về an toàn đều vượt xa những hiểu biết thông thường của phần lớn mọi người.

Phương pháp phổ biến nhất là sử dụng nước cường toan để chiết xuất: Các con chip chứa vàng được ngâm trong hỗn hợp axit nitric và axit clohydric để ăn mòn phần kim loại, sau đó sử dụng chất khử để kết tủa vàng. Tuy nhiên, quy trình này yêu cầu nồng độ hóa chất chính xác, và người thực hiện phải kiểm soát rất tốt các yếu tố như nhiệt độ, thời gian và độ pH.

Cách chiết xuất vàng phổ biến nhất là ngâm các con chip chứa vàng vào hỗn hợp axit nitric và axit clohydric để ăn mòn kim loại, rồi kết tủa vàng bằng chất khử. Vấn đề là quy trình này đòi hỏi nồng độ thuốc thử phải ổn định và người thực hiện cần có sự nhạy bén trong việc kiểm soát nhiệt độ, thời gian và độ pH.

Chỉ cần một sai sót nhỏ trong quá trình chiết xuất có thể tạo ra khí nitơ dioxide độc hại hoặc dẫn đến các phản ứng ăn mòn nguy hiểm. Các dụng cụ gia đình thông thường không đáp ứng đủ tiêu chuẩn an toàn và cũng không thể xử lý được lượng chất thải nguy hại sinh ra trong quá trình này.

Chưa kể, chi phí hóa chất không hề rẻ. Một bộ dụng cụ chiết xuất vàng cơ bản có giá khoảng 300 NDT (hơn 1 triệu đồng), nhưng chỉ xử lý được một lượng chip rất nhỏ. Kết quả là số vàng thu được thường chưa đến 0,02 gram, tương đương chưa đến 15 NDT (khoảng 50.000 đồng). Nếu không có kinh nghiệm, người thực hiện thậm chí có thể làm mất luôn phần vàng vì lẫn với tạp chất.

Giá trị thực sự của một con chip

Ngoài các bước chiết xuất phức tạp và thao tác đầy rủi ro, lý do khiến việc chiết xuất vàng từ chip không thể trở thành ngành kinh doanh phổ biến là do cùng với sự phát triển của ngành công nghiệp chip, "hàm lượng vàng" trong các sản phẩm ngày càng giảm.

Ví dụ, trong các con chip được sản xuất trong những năm gần đây, dây liên kết giá rẻ đã dần thay thế dây liên kết vàng. Theo dữ liệu từ Nền tảng trí tuệ bán dẫn TechInsights, tỷ lệ dây liên kết bằng vàng được sử dụng trong đóng gói chip toàn cầu vào năm 2022 đã giảm xuống dưới 5%.

Nói cách khác, hầu hết các chip điện thoại di động, thẻ nhớ và ổ cứng SSD mà chúng ta mua hiện nay đều không chứa vàng hoặc chỉ chứa một lượng vàng rất nhỏ.

Theo The Paper, đúng là trong chip có chứa vàng và thực sự có người kiếm tiền từ việc này. Tuy nhiên, người kiếm được tiền thường không phải là người trực tiếp thực hiện các thí nghiệm trong các video lan truyền, mà là những người đứng sau, điều hành cả chuỗi ngành công nghiệp tái chế.

Trên thực tế, các doanh nghiệp tái chế thu lợi từ việc khai thác vàng nhờ quy mô lớn. Những người thật sự kiếm vàng từ chip không phải là những người quay video câu view, cũng không dùng nước cường toan để tách vàng. Họ không kiếm vàng từ lượt xem, mà kiếm vàng từ từng tấn rác thải điện tử trong một hệ thống tái chế chuyên nghiệp.

Vì vậy, đối với người bình thường, điều làm nên giá trị cao của một con chip không phải là vật liệu cấu thành, mà chính là cấu trúc, nguyên lý hoạt động và khả năng tính toán mà nó mang lại.

Ví dụ, một con chip CPU có giá bán lên tới 3.499 NDT (hơn 100 triệu đồng), nhưng phần vàng thật bên trong chỉ trị giá chưa đến 40 NDT (khoảng 150.000 đồng).

Giá thành của một con chip chủ yếu phụ thuộc vào ba yếu tố: chi phí sản xuất, phí bản quyền công nghệ (IP), và khả năng tương thích với hệ sinh thái phần cứng – phần mềm.

Điểm mạnh thực sự của nó không phải nằm ở vật liệu, mà ở khả năng vận hành các mô hình, thuật toán và xử lý nhiều loại dữ liệu trong một hệ thống phức tạp.

Đó mới chính là “hàm lượng vàng” thực sự trong thời đại số — không phải vàng kim loại, mà là giá trị đến từ công nghệ và trí tuệ.

(Theo The Paper)