Dù đã xuất hiện từ 17 năm trước, nhưng khi cầm lại chiếc máy này hôm nay, cảm giác hiện đại mà nó mang lại vẫn khiến người ta ngạc nhiên.
Tôi vẫn còn nhớ như in vào năm 2009, cạnh nhà tôi có một người anh khá giả sở hữu chiếc Nintendo DSi. Ngay lần đầu được cầm thử, tôi đã thực sự choáng ngợp trước sự tân tiến của nó. So với chiếc Gameboy Advanced bị hỏng đèn nền của tôi lúc đó, chiếc DSi trông chẳng khác nào một thiết bị đến từ tương lai: chỉ cần mở máy ra là hai màn hình hiện lên cùng lúc, lại còn hỗ trợ cảm ứng nữa chứ!

Dù rất khao khát có được một chiếc, nhưng hoàn cảnh gia đình khi ấy không cho phép tôi theo đuổi thú vui khá tốn kém đó. Tôi đành tiếp tục gắn bó với chiếc Gameboy "cùi" của mình và tranh thủ chơi ké DSi mỗi khi sang nhà anh ấy.
Phải đến 17 năm sau, khi đã đi làm và có thu nhập riêng, tôi mới có dịp mượn lại chiếc máy này để sống lại ký ức tuổi thơ, đồng thời nhìn lại một thiết bị dường như đã đi trước thời đại cả thập kỷ trước khi bị Nintendo khai tử.

Dòng DSi được Nintendo tạo ra nhằm cạnh tranh trực tiếp với các mẫu PSP của Sony, đồng thời xuất hiện ở giai đoạn chuyển giao giữa thời kỳ game dùng thẻ cartridge truyền thống và thời đại tải game trực tuyến.

Những trò chơi tải từ cửa hàng trực tuyến của Nintendo có thể được lưu vào thẻ SD. Tuy nhiên, nếu muốn cài trực tiếp "game lậu" vào thẻ này, người dùng buộc phải mở khóa máy – tương tự cách mà nhiều thiết bị chơi game của Nintendo và Sony thường được can thiệp.

Thật bất ngờ: chiếc máy này vẫn được trang bị cổng tai nghe mm – thứ mà gần như mọi smartphone hiện đại ngày nay đều đã loại bỏ!

Một trong những điểm "đắt giá" nhất của dòng DS so với Playstation (ngoài việc sở hữu hai màn hình) chính là màn hình phía dưới có khả năng cảm ứng. Dù iPhone với màn hình cảm ứng điện dung đã xuất hiện từ năm 2007, Nintendo vẫn chọn dùng màn hình điện trở cho DSi nhằm giảm chi phí và hỗ trợ bút stylus đi kèm.
Đến năm 2026, kiểu cảm ứng này trông khá "lỗi thời" vì phải nhấn xuống thì máy mới nhận thao tác. Nhưng vào khoảng năm 2010, chỉ cần một thiết bị chơi game có màn hình cảm ứng thôi cũng đã được xem là cực kỳ hiện đại rồi!




Không chỉ vậy, máy còn được trang bị tới hai camera trước và sau. Mỗi camera chỉ có độ phân giải vỏn vẹn... 0.3 megapixel nên ảnh chụp ra khá "nát", nhưng thôi thì "méo mó có hơn không" vậy!

Như đã nói ở trên, nhiều người dùng thường mở khóa DSi và cài các launcher bên thứ ba như Homebrew launcher để việc cài game trở nên thuận tiện hơn, không còn phải phụ thuộc vào cửa hàng Nintendo hay tháo lắp thẻ cartridge liên tục nữa. Nhờ những launcher này, chiếc DSi trở nên "đa năng" hơn rất nhiều: ngoài game DS còn có thể giả lập Gameboy, GB Advanced, NES hay SNES.



Chỉ cần bật máy lên, đi bắt quái trong Pokémon: Firered hay chiến boss trong Megaman, Ninja Rùa là tôi như được quay về tuổi thơ – những ngày hè rảnh rang "cày" game mà chẳng phải bận tâm điều gì.
Khi đã quen với màn hình smartphone hiện đại ngày nay, màn hình của DSi (chỉ 256 x 192p cho cả hai màn hình trên và dưới) trông khá rỗ. Nhưng sau 17 năm, việc máy vẫn giữ được đèn nền sáng rõ và chạy mượt các hoạt họa của những tựa game cổ điển như vậy cũng đã là quá đủ rồi.

Dù cầm lại chiếc máy này mang đến nhiều niềm vui và ký ức, tôi cũng nhanh chóng hiểu vì sao Nintendo lại sớm khai tử nó chỉ sau vài thế hệ. Nếu chỉ dùng để chơi game giả lập thì máy chỉ hiển thị trên một màn hình, khiến màn hình còn lại gần như bị bỏ phí. Còn khi chạy những tựa game thiết kế riêng cho DS, tôi lại thấy hơi... rối mắt vì phải liên tục phân vân nên tập trung vào màn hình nào, bởi mỗi màn hình lại hiển thị nội dung khác nhau.

Dù ngày nay không còn xuất hiện trên thị trường, Nintendo DS nói chung và DSi nói riêng vẫn cho thấy Nintendo là một hãng cực kỳ sáng tạo trong thiết kế máy chơi game. Có lẽ nếu trước đó không có những "bước đệm" táo bạo như Gameboy hay DS để thử nghiệm ý tưởng mới, thì Nintendo Switch khó có thể ra đời và đạt được thành công rực rỡ như hiện tại.
