Buzz
Google chính thức gia nhập cuộc đua, bảo vệ vị thế độc tôn trong lĩnh vực tìm kiếm trực tuyến.
Trong hội nghị dành cho các nhà phát triển của Google tuần này, đồng sáng lập Sergey Brin của Google đã bất ngờ xuất hiện và gửi đi một thông điệp mạnh mẽ: Trí tuệ nhân tạo (AI) sẽ là yếu tố quan trọng trong tương lai của công ty.
Brin tiết lộ rằng ông đang làm việc mỗi ngày tại phòng thí nghiệm AI của Google, thúc đẩy các kỹ sư tiến gần hơn đến mục tiêu đạt được trí tuệ nhân tạo tổng quát (AGI) – một hệ thống có khả năng vượt qua trí tuệ con người.
“Thành thật mà nói, bất kỳ nhà khoa học máy tính nào cũng không nên nghỉ hưu, mà phải quay lại làm việc”, Brin nhấn mạnh. “AI sẽ mang đến sự thay đổi vượt xa cả Internet hay điện thoại di động”.
Dù vậy, thử thách lớn nhất mà Google đang đối mặt là duy trì vị thế thống trị trong lĩnh vực tìm kiếm trực tuyến – một lĩnh vực lần đầu tiên bị đe dọa nghiêm trọng kể từ khi ra mắt vào cuối năm 2022.
ĐẠI TU
Sau hai năm được cho là đã bỏ lỡ nhiều cơ hội mặc dù có lợi thế đi trước, Google trong tuần này đã thực hiện bước đi quyết liệt nhất để giành lại thế chủ động. CEO Sundar Pichai tuyên bố tại hội nghị rằng Google đang tiến hành một “cuộc tái tưởng tượng hoàn toàn về tìm kiếm”, nhằm đối phó với làn sóng chatbot AI.
Chế độ mới mang tên “AI mode” sẽ được tích hợp trực tiếp vào thanh tìm kiếm, trình duyệt và các ứng dụng của Google. Người dùng sẽ nhận được câu trả lời dưới dạng hội thoại tự nhiên thay vì chỉ là danh sách các liên kết màu xanh như trước.
Dự án “AI Mode” là trọng tâm trong tầm nhìn tương lai của Google về lĩnh vực tìm kiếm – một định hướng chịu ảnh hưởng mạnh mẽ từ thành công vang dội của OpenAI, cha đẻ của . Google đang tận dụng mô hình ngôn ngữ Gemini, hệ thống trung tâm dữ liệu, lượng người dùng khổng lồ và mạng lưới ứng dụng để thay đổi cách con người tiếp cận thông tin trên Internet.
Tuy nhiên, khi thực hiện cuộc đại tu này, Google và công ty mẹ Alphabet phải đối mặt với cái gọi là "nghịch lý của người tiên phong" – làm sao tích hợp mô hình tìm kiếm hoàn toàn mới mà không làm ảnh hưởng đến doanh thu quảng cáo khổng lồ từ mảng tìm kiếm trị giá 198 tỷ USD.
LỢI THẾ
“Khả năng kiếm tiền từ AI trong tìm kiếm là điều tối quan trọng”, Ben Reitzes – chuyên gia phân tích tại Melius Research nhận định. “Tìm kiếm vẫn là nguồn lợi nhuận chủ đạo của Alphabet… họ cần hành động nhanh chóng trước khi OpenAI tìm ra lời giải”.
Google đang dần hé lộ phần giải pháp cho bài toán này: Thoát khỏi mô hình miễn phí dựa vào quảng cáo. Công ty đã bắt đầu cung cấp các gói đăng ký trả phí cho các sản phẩm AI cao cấp như trợ lý ảo Mariner hay công cụ tạo video Veo – những công cụ tiêu tốn khối lượng tính toán khổng lồ để vận hành. Giá từ 20 USD/tháng cho gói cơ bản, lên đến 250 USD/tháng cho quyền truy cập "ultra" – cao hơn cả các gói cao cấp của OpenAI hay Anthropic.
Google cũng đang lên kế hoạch tích hợp quảng cáo vào chế độ AI, với lý lẽ rằng quảng cáo sẽ được cá nhân hóa sâu sắc hơn, giúp tăng doanh thu cho nhà quảng cáo. Đồng thời, công ty còn phát triển các sản phẩm phần cứng mới như kính thực tế tăng cường (AR) và trong tương lai sẽ là robot.
Tuy nhiên, các nhà đầu tư vẫn giữ thái độ thận trọng. Cổ phiếu Alphabet hiện ít hấp dẫn hơn so với các ông lớn công nghệ khác như Microsoft hay Meta, và đang được giao dịch với mức định giá thấp hơn tính theo lợi nhuận.
Họ đang dõi theo sát sao những dấu hiệu cho thấy người dùng đang giảm sự tương tác với công cụ tìm kiếm truyền thống – và liệu các sản phẩm AI mới có thể tạo ra nguồn doanh thu mới hay chỉ đơn giản là làm giảm đi doanh thu hiện tại.
Sau khi thua ba vụ kiện chống độc quyền, Google có thể sẽ phải bán đi một số tài sản chiến lược như trình duyệt Chrome hoặc nền tảng quảng cáo, thậm chí phải chia sẻ dữ liệu người dùng với các đối thủ AI để đảm bảo sự cạnh tranh công bằng.
Chính doanh thu khổng lồ từ mảng tìm kiếm đã tài trợ cho đế chế của Google, từ xe tự lái Waymo đến AlphaFold – phần mềm AI phân tích cấu trúc hóa học đã giúp Sir Demis Hassabis (lãnh đạo DeepMind) giành giải Nobel năm ngoái.
Jim Tierney – cổ đông Alphabet và giám đốc quỹ tăng trưởng tại AllianceBernstein nhận xét rằng hội nghị tuần này cho thấy Google vẫn sở hữu những sản phẩm cạnh tranh mạnh mẽ và sẽ chiến đấu cho từng phần trăm thị phần. Tuy nhiên, ông cũng thừa nhận: “Câu hỏi chưa có lời giải là Google sẽ giữ được bao nhiêu thị phần trong thế giới mới này.”
Khác với lần ra mắt đáng quên của “AI Overviews” – công cụ từng khuyên người dùng ăn đá, bôi keo lên bánh pizza – AI mode lần này không gặp phải tình trạng “ảo giác AI”.
Google vẫn giữ lợi thế lớn so với các đối thủ mới: Sự tin tưởng của người dùng, mạng lưới phân phối toàn cầu và kho dữ liệu khổng lồ từ hàng tỷ lượt tìm kiếm mỗi ngày. Mặc dù đã thu hút hơn 600 triệu người dùng hàng tháng, vượt xa 400 triệu của Gemini, Google vẫn chiếm tới 90% thị phần tìm kiếm toàn cầu.
Hệ điều hành Android của Google hiện đang vận hành gần 3/4 số thiết bị di động toàn cầu, trong khi các dịch vụ như Chrome, Gmail và Maps đều rất phổ biến. Giờ đây, người dùng còn có thể cho phép Gemini truy cập lịch sử trực tuyến để cá nhân hóa kết quả tìm kiếm.
“Google cuối cùng cũng đã chuyển sang thế tấn công trong lĩnh vực tìm kiếm, đối đầu trực diện với đối thủ đang lớn mạnh là OpenAI bằng cách tích hợp một sản phẩm cạnh tranh trực tiếp”, chuyên gia phân tích Justin Post từ Bank of America nhận định.
Bên cạnh các sản phẩm mới như ứng dụng và thiết bị AI, Google đã dành phần lớn thời gian tại hội nghị phát triển năm nay để trấn an các nhà đầu tư về cách họ sẽ bảo vệ và phát triển doanh thu quảng cáo từ tìm kiếm, hiện đạt tới 50 tỷ USD mỗi quý.
Ông James Manyika – Phó Chủ tịch cấp cao phụ trách Nghiên cứu, Công nghệ và Xã hội cho biết việc Google bắt đầu thu phí truy cập vào các mô hình AI mạnh nhất là hợp lý, vì chi phí tính toán rất cao. Tuy nhiên, gói “ultra” với giá 250 USD/tháng sẽ vượt quá khả năng chi trả của nhiều người dùng, khiến Google vẫn phải dựa vào quảng cáo để tạo ra lợi nhuận cho các sản phẩm AI mới.
CEO Sundar Pichai lập luận rằng AI không làm giảm doanh thu mà ngược lại, AI giúp người dùng dành nhiều thời gian hơn để tìm kiếm thông tin, mở rộng nhu cầu và từ đó giúp mở rộng thị trường quảng cáo toàn cầu.
“AI mode đang cung cấp ngữ cảnh, kích thích sự tò mò và quan tâm của người dùng – họ sẽ tiếp tục tìm hiểu thêm”, ông nói. “Khi họ đi sâu vào tìm kiếm, mục đích tìm kiếm sẽ càng rõ ràng hơn – và điều này mang lại tỷ lệ chuyển đổi cao hơn cho nhà quảng cáo.”
Google sở hữu một kho dữ liệu cá nhân khổng lồ từ hàng tỷ người dùng qua email, trình duyệt và điện thoại thông minh. Các mô hình ngôn ngữ lớn (LLMs) – nền tảng của chatbot AI – có khả năng suy luận hành vi và xây dựng hồ sơ người dùng từ lịch sử trò chuyện, trở thành công cụ cực kỳ mạnh mẽ trong quảng cáo nhắm mục tiêu.
“Nếu quảng cáo được trình bày đúng ngữ cảnh, chúng sẽ được cá nhân hóa tốt hơn và trở nên hữu ích hơn đối với người dùng”, ông Manyika nhận định.
Các nhà đầu tư đã có phản ứng tích cực trước những thông báo tại hội nghị năm nay, giúp cổ phiếu Google tăng khoảng 3%, giảm bớt mức giảm từ đầu năm xuống còn 10%. So với đó, cổ phiếu Microsoft tăng 8% và Meta tăng 5% trong cùng kỳ – hai công ty được đánh giá đã có chiến lược rõ ràng để kiếm tiền từ AI.
Sau vài năm bị chỉ trích và tụt lại trong cuộc đua AI, hội nghị này là cơ hội để Google chứng minh sức mạnh công nghệ của mình, đồng thời nhắc nhở đối thủ về tiềm lực tài chính hùng hậu mà công ty đang sở hữu.
Bên trong Google, nhiều nhân viên đã cảm thấy không hài lòng trước những chỉ trích cho rằng công ty đang tụt lại về AI – đặc biệt khi chính Google là công ty đã sáng tạo ra công nghệ nền tảng cho cuộc cách mạng AI hiện tại, bắt nguồn từ nghiên cứu về Transformers công bố năm 2017.
“Thực tế, chúng tôi đã làm nhiều hơn bất kỳ công ty nào trên thế giới để thúc đẩy lĩnh vực này. Các mô hình ngôn ngữ lớn (LLM) và toàn bộ kỷ nguyên AI hiện đại sẽ không thể tồn tại nếu thiếu chúng tôi”, một giám đốc cấp cao tại DeepMind – đơn vị AI hàng đầu của Google – chia sẻ dưới điều kiện ẩn danh. “Mọi người nên biết ơn những gì chúng tôi đã làm. Đáng tiếc là họ không làm vậy”.
Theo: Financial Times
