Buzz
(NLĐO) - Một nhóm các nhà khoa học đang phát triển các loài côn trùng kết hợp với công nghệ, chẳng hạn như gián hay bọ cánh cứng bóng tối, với mục đích phục vụ công tác cứu hộ.
"Bệnh nhân" được ngâm trong bồn nước đá để chuẩn bị cho ca phẫu thuật sắp tới. Sau khi gây tê đầy đủ, sinh viên Lachlan Fitzgerald tại Đại học Queensland (Úc) bắt đầu cẩn thận gắn một bảng mạch nhỏ lên lưng bệnh nhân, nhằm tạo ra một robot sinh học kết hợp giữa sinh vật sống và máy móc.
Trên thực tế, "bệnh nhân" này chính là một con bọ cánh cứng, và thiết bị gắn trên cơ thể nó sẽ gửi các xung điện đến râu của mẫu vật, giúp Fitzgerald điều khiển chuyển động và tận dụng sự linh hoạt tự nhiên của nó.
“Chúng tôi chỉ can thiệp khi nó di chuyển sai hướng, hướng dẫn nó đi theo lộ trình mà chúng tôi mong muốn” - anh chia sẻ.
Sinh viên này hy vọng rằng trong tương lai, anh sẽ phát triển một đội ngũ tìm kiếm gồm các côn trùng kết hợp máy móc. “Sau mỗi thảm họa đô thị như động đất hoặc đánh bom, khi con người không thể tiếp cận khu vực thảm họa một cách an toàn, việc sử dụng một nhóm bọ cánh cứng trang bị thiết bị điện tử (cyborg) di chuyển qua khu vực thảm họa sẽ hiệu quả và nhanh chóng” - anh giải thích.
Côn trùng sở hữu nhiều "khả năng" vượt trội hơn cả robot
Phòng thí nghiệm sinh học robot, nơi Fitzgerald đang nghiên cứu, đang thử nghiệm việc gắn thiết bị điều khiển vào các loài gián đào hang khổng lồ từ Úc (dài 8 cm) và bọ cánh cứng bóng tối.
Các loài bọ cánh cứng bóng tối có mặt ở đa dạng môi trường, từ các thảo nguyên nhiệt đới cho đến các sa mạc khô cằn trên toàn cầu.
Fitzgerald cho biết, côn trùng cyborg có nhiều ưu thế so với robot thông thường. Anh chia sẻ: "Côn trùng có khả năng thích nghi nhanh chóng hơn hẳn so với các hệ thống robot nhân tạo, bởi vì các hệ thống này phải thực hiện hàng loạt phép tính để xử lý mọi tình huống có thể xảy ra trong môi trường thực tế".
Trong khi đó, gián hoặc bọ cánh cứng cyborg có thể được sử dụng trong các nhiệm vụ tìm kiếm - cứu hộ, giúp xác định và báo cáo vị trí của những người bị nạn hoặc cung cấp thuốc trước khi đội cứu hộ đến nơi.
Sinh viên Đại học Queensland, Lachlan Fitzgerald, mong muốn một ngày nào đó, các loài côn trùng kết hợp với máy móc sẽ trở thành những "nhân viên" trong các hoạt động tìm kiếm và cứu hộ. Ảnh: CNN
Tuy nhiên, trước khi đạt được điều này, các nhà nghiên cứu ở Úc phải thành thạo việc điều khiển chuyển động của côn trùng. Fitzgerald cho rằng mặc dù nghiên cứu này có vẻ xa vời ở thời điểm hiện tại, nhưng chỉ trong vài thập kỷ tới, côn trùng cyborg có thể sẽ cứu sống nhiều người.
Tiềm năng vô cùng lớn
Fitzgerald không phải là nhà nghiên cứu duy nhất trong lĩnh vực chế tạo robot từ các sinh vật sống. Chẳng hạn, các nhà khoa học tại Viện Công nghệ California (Caltech - Mỹ) đang thực hiện việc cấy ghép máy tạo nhịp tim điện tử vào sứa để điều khiển tốc độ di chuyển của chúng, với hy vọng thu thập dữ liệu về môi trường đại dương.
Vào tháng 9 năm 2024, nhóm nghiên cứu tại Đại học Cornell (Mỹ) đã giới thiệu những robot được điều khiển bởi nấm sò vua. Những robot này có khả năng cảm nhận và phản ứng với môi trường thông qua tín hiệu điện và độ nhạy sáng của nấm, giúp nhận biết các thành phần hóa học trong đất gần cây trồng để quyết định thời điểm bón phân.
Sự gia tăng nghiên cứu về robot sinh học lai đã mở ra những cuộc tranh luận về các vấn đề đạo đức. Một số nhà khoa học ủng hộ việc kiểm soát và giám sát chặt chẽ hơn đối với ngành này. Các học giả tại Caltech cho biết họ đã hợp tác với các chuyên gia đạo đức sinh học để đảm bảo rằng các can thiệp không gây căng thẳng cho loài sứa.
Fitzgerald cho rằng những con bọ cánh cứng cyborg có tuổi thọ tự nhiên. "Vì vậy, tôi không nghĩ chúng sẽ bị ảnh hưởng. Khoa học hiện nay vẫn chưa thể chứng minh liệu chúng có thực sự nhận thức được hay không" - anh chia sẻ.
Fitzgerald đồng ý rằng mối quan ngại về phúc lợi của các sinh vật là hợp lý, nhưng ông kêu gọi công chúng nên cân nhắc những lợi ích mà công nghệ này mang lại: "Tôi tin rằng tiềm năng cứu sống con người trong các tình huống thảm họa đô thị của công nghệ này lớn hơn mọi sự ngần ngại".
