
Mỹ là trung tâm nghiên cứu phần mềm, nhưng Nhật Bản lại dẫn đầu trong lĩnh vực robot công nghiệp, nơi tự động hóa thông minh có mặt ở hầu hết các nhà máy.

Sau một thập kỷ làm việc tại Google, Jad Tarifi, kỹ sư xuất sắc trong lĩnh vực trí tuệ nhân tạo, quyết định rời bỏ Silicon Valley để bắt đầu lại từ đầu tại Tokyo.
"Tôi nhận ra rằng ở Nhật Bản, tôi có thể tạo ra nhiều điều hơn là ở Silicon Valley," Tarifi chia sẻ trong cuộc phỏng vấn với Business Insider, kể về hành trình xây dựng công ty AI của mình – Integral AI.
Trước khi trở thành nhà sáng lập, Tarifi đã là một thành viên trong đội ngũ nghiên cứu trí tuệ nhân tạo của Google, tham gia phát triển các mô hình nền tảng thay đổi thế giới, bao gồm các mô hình transformer đã đặt nền tảng cho .
Sau gần một thập kỷ, ông bắt đầu cảm thấy sự mâu thuẫn giữa lý tưởng sáng tạo và các giới hạn của một tập đoàn khổng lồ. "Nếu bạn muốn tạo ra thứ gì đó thực sự khác biệt – như một trí tuệ nhân tạo cá nhân, một AI có thể tương tác với thế giới thật – điều đó không dễ dàng trong một công ty mà lợi nhuận chủ yếu đến từ quảng cáo," ông chia sẻ.
Tarifi mong muốn đưa trí tuệ nhân tạo vượt qua màn hình, tiến vào thế giới vật lý – phát triển robot có khả năng hành động, học hỏi và giúp con người giải quyết các vấn đề trong cuộc sống thực tế. Năm 2020, ông chuyển công tác tới văn phòng Google tại Tokyo, nơi đã giúp ông thay đổi cách nhìn nhận về công nghệ.
Mặc dù Mỹ là trung tâm nghiên cứu phần mềm, Nhật Bản lại là quốc gia dẫn đầu trong lĩnh vực robot công nghiệp, nơi mà hầu hết các nhà máy đều sử dụng tự động hóa thông minh. Tarifi nhận thấy rằng Nhật Bản có sẵn một "môi trường tự nhiên" để trí tuệ nhân tạo hòa nhập với thế giới vật lý: từ các nhà sản xuất, hệ thống cảm biến, chuỗi cung ứng, đến một xã hội thân thuộc với robot hơn bất kỳ nơi nào khác.
"Tôi thấy Tokyo là nơi lý tưởng để kết hợp AI và robot – điều mà ở Silicon Valley dù có công nghệ mạnh, nhưng lại thiếu môi trường ứng dụng thực tế," ông chia sẻ.
Năm 2021, ông quyết định rời Google để sáng lập Integral AI – một startup tập trung vào việc phát triển trí tuệ nhân tạo cho robot và hệ thống tự hành. Mục tiêu của công ty là tạo ra AI có thể tương tác với thế giới vật lý – học cách nắm bắt, di chuyển, cảm nhận – thay vì chỉ xử lý dữ liệu văn bản hay hình ảnh. Integral AI đặt trụ sở tại Tokyo, nhưng vẫn duy trì kết nối với các trung tâm công nghệ ở Mỹ để kết hợp hai thế mạnh: tư duy AI của Silicon Valley và năng lực sản xuất robot của Nhật Bản.

Hành trình khởi nghiệp tại Tokyo không hề dễ dàng. Tarifi kể lại rằng chỉ riêng việc mở tài khoản ngân hàng doanh nghiệp đã mất tới ba tháng, trong khi ở Mỹ chỉ cần vài giờ. Các thủ tục pháp lý như xin giấy phép hay ký hợp đồng vẫn mang đậm nét “truyền thống,” thậm chí phải dùng con dấu cá nhân – thứ đã bị xóa bỏ ở hầu hết các quốc gia khác.
Tuy nhiên, những khó khăn đó lại giúp ông hình thành một cách làm việc khác biệt: chậm nhưng chắc chắn, kỹ lưỡng và bền vững. "Ở Silicon Valley, mọi người thường chạy đua để phát triển nhanh nhất, rồi vấp ngã nhanh nhất. Ở Nhật, bạn phải kiên nhẫn, nhưng một khi đã xây dựng được, nó tồn tại lâu dài," Tarifi nhận xét.
Môi trường làm việc tại Nhật Bản cũng giúp ông định hình lại văn hóa doanh nghiệp mà mình muốn xây dựng. Tại Google, Tarifi học được cách lãnh đạo theo phương pháp "trao quyền cho kỹ sư" – cho phép họ thử nghiệm, phản biện, và không sợ sai. Tại Integral AI, ông cố gắng kết hợp tinh thần tự do sáng tạo đó với tính kỷ luật và sự tỉ mỉ của người Nhật. Do đó, startup của ông mang trong mình hai yếu tố: năng động và sáng tạo như Silicon Valley, nhưng vận hành theo phong cách kiên nhẫn, chắc chắn của Tokyo.
Điều khiến Integral AI khác biệt so với các công ty AI khác chính là định hướng của nó: thay vì chạy đua phát triển mô hình ngôn ngữ khổng lồ như OpenAI hay Anthropic, công ty tập trung vào ứng dụng thực tiễn – phát triển robot có thể học hỏi và hành động. Tarifi tin rằng cuộc đua “mô hình lớn nhất” sẽ sớm bão hòa, vì các tập đoàn lớn đang chiếm ưu thế về dữ liệu và tài nguyên.
"Nếu bạn chỉ tập trung vào việc đào tạo một mô hình transformer nữa, cơ hội của bạn gần như không còn. Nhưng nếu bạn kết hợp AI với thế giới vật lý, đó lại là một con đường hoàn toàn khác," ông chia sẻ.
Theo góc nhìn của Tarifi, Nhật Bản có thể trở thành trung tâm đổi mới sáng tạo tiếp theo của thế giới. Mặc dù không có nhiều startup nổi bật như ở Mỹ, Nhật Bản lại sở hữu nền công nghiệp sản xuất vững mạnh, nguồn nhân lực kỹ thuật chất lượng và văn hóa làm việc xuất sắc – ba yếu tố quan trọng để AI có thể bắt đầu hòa nhập vào đời sống thực. Ông tin rằng thế giới đang bước vào một kỷ nguyên mà phần mềm và phần cứng không thể tách rời: "Chúng ta cần những AI có thể nhìn, nghe, di chuyển và hiểu được thế giới – và không đâu hiểu điều đó rõ như Nhật Bản."
Theo: Business Insider
