Ký ức về những viên pin có thể tháo rời vẫn sống mãi, nhưng smartphone hiện đại đã tiến quá xa để có thể quay về quá khứ.

Ngày trước, ai cũng chuộng những mẫu điện thoại cho phép tháo nắp dễ dàng, thay pin nhanh gọn và dùng tiếp ngay lập tức. Nhưng thời đó giờ đã lùi vào dĩ vãng.

Cách. Âm thanh quen thuộc phát ra khi nắp lưng khớp vào thân máy. Chỉ vài giây thao tác, viên pin mới đã được lắp vào, mức pin nhảy ngay lên 100%. Không cần đến cửa hàng, không phải chờ đợi, chiếc điện thoại như được tiếp thêm sinh lực mới.

Đây từng là đặc điểm phổ biến của smartphone Android cách đây hơn 10 năm - khi người dùng có thể dễ dàng tự thay pin tại nhà. Pin tháo rời khi ấy là tiêu chuẩn chứ không phải ngoại lệ, chỉ trừ iPhone là khác biệt. Nhiều người vẫn hoài niệm về thời kỳ đó, cho rằng việc biến mất của pin tháo rời khiến smartphone ngày nay khó bảo trì, đắt đỏ hơn và buộc người dùng phải thay máy sớm do pin xuống cấp.

Trong nhiều năm, quan điểm này hoàn toàn đúng. Nhưng ngành công nghiệp di động đã thay đổi. Quan trọng hơn, công nghệ pin cũng đang phát triển - theo hướng không chỉ giảm nhu cầu thay pin, mà còn hướng tới mục tiêu cao nhất: người dùng không còn phải lo lắng về pin nữa.

Pin tháo rời: Một thời vàng son khó trở lại

Những chiếc smartphone ngày nay đã thay đổi hoàn toàn so với thời đại của Galaxy S3. Những tiêu chuẩn mới về thiết kế nguyên khối, khả năng chống nước, sạc không dây cùng độ mỏng nhẹ và tính thẩm mỹ gần như không tương thích với pin tháo rời kiểu cũ. Để giữ lại tính năng này, các nhà sản xuất buộc phải hy sinh nhiều yếu tố: vỏ nhựa dày cộm, khe hở lớn và mất đi nhiều tính năng cao cấp. LG G5 từng thử nghiệm giải pháp kết hợp nhưng cuối cùng phải từ bỏ do thiết kế phức tạp không được lòng người dùng.

Nghiên cứu từ Counterpoint Research năm 2024 cho thấy đa số người dùng thay điện thoại sau 2,5-3 năm sử dụng - khoảng thời gian mà pin lithium-ion vẫn chưa suy giảm đáng kể. Với những ai muốn dùng lâu hơn, dịch vụ thay pin chính hãng từ Apple, Samsung đến Xiaomi, OPPO hiện đã trở nên dễ tiếp cận và thuận tiện hơn bao giờ hết.

Nhu cầu về thời lượng pin dài hơn để giảm tần suất sạc luôn là mong muốn của người dùng. Vấn đề hiện tại không còn là lý do tại sao pin tháo rời biến mất, mà là: công nghệ pin sẽ tiến xa đến mức nào để người dùng không còn phải bận tâm về việc thay pin?

Một phần câu trả lời đã xuất hiện trên HONOR Magic V5 - mẫu điện thoại gập mới nhất với công nghệ pin silicon-carbon đột phá. Viên pin này chứa tới 25% silicon - tỷ lệ ấn tượng trong ngành pin lithium hiện nay - đạt dung lượng 6.100mAh (cao hơn 12% so với thế hệ trước) nhưng lại mỏng hơn đáng kể.

HONOR công bố độ dày pin chỉ 2,1mm - con số khó tin đến mức ban đầu bị nghi ngờ là chiêu trò marketing. Tuy nhiên, những hình ảnh thực tế về cấu trúc bên trong đã xóa tan mọi hoài nghi. Dù tăng dung lượng, pin vẫn hỗ trợ sạc nhanh 66W (có dây) và 50W (không dây), chứng tỏ hiệu suất sạc không bị ảnh hưởng bởi kích thước hay vật liệu mới.

Thay vì chạy theo lối mòn cũ, ngành công nghiệp smartphone đang chứng minh sự tiến bộ vượt bậc thông qua công nghệ pin silicon-carbon hiện đại. Điều này giúp xóa bỏ quan niệm cũ rằng pin dung lượng cao buộc phải cồng kềnh và nặng nề.

Tương tự việc các flagship hiện nay được hỗ trợ phần mềm đến 7 năm, công nghệ pin cũng đang được cải tiến để có tuổi thọ dài hơn. Những thế hệ pin mới với khả năng chịu nhiệt tốt hơn, độ chai thấp hơn và chu kỳ sạc xả bền bỉ giúp thiết bị duy trì hiệu suất ổn định qua nhiều năm sử dụng. Khi các công nghệ như silicon-carbon hay pin thể rắn được phổ biến, người dùng sẽ không còn lo lắng về việc sạc pin thường xuyên, chứ chưa nói đến chuyện tự thay pin thủ công.

Nỗi nhớ về thời kỳ có thể dễ dàng thay pin là điều dễ hiểu. Tuy nhiên, công nghệ đã phát triển theo hướng tích cực hơn: smartphone ngày càng mỏng đẹp, tiết kiệm năng lượng hơn, thời gian hỗ trợ phần mềm dài hơn và thời lượng pin vẫn được đảm bảo.

Pin tháo rời từng là một tiện ích đáng giá. Nhưng ở hiện tại và tương lai, những gì người dùng phải đánh đổi để có được nó - từ thiết kế thô cứng, khả năng chống nước/bụi hạn chế (như Galaxy S5 chỉ đạt chuẩn IP67 thay vì IP68) đến trải nghiệm sử dụng bị giới hạn - đã không còn xứng đáng nữa.

Tương lai của công nghệ pin nằm ở sự tinh giản, hiệu suất cao và thông minh - chứ không phải khả năng tháo lắp như trước đây. Khi các công nghệ như silicon-carbon hay pin thể rắn được thương mại hóa rộng rãi, viễn cảnh sử dụng vài ngày không cần sạc như thời Nokia sẽ trở thành hiện thực. Còn khi cần sạc gấp, công nghệ sạc siêu tốc hay pin dự phòng siêu mỏng sẽ là giải pháp hoàn hảo.