Các trạm gốc 5G được cho là có chi phí đầu tư và bảo trì rất cao, trong khi mức tiêu thụ điện năng lớn có thể gây tác động tiêu cực đến môi trường.
Cuối năm 2019, Trung Quốc chính thức triển khai mạng 5G với nhiều gói hỗ trợ phát triển, đánh dấu bước tiến quan trọng trong việc phát triển internet băng thông rộng không dây tốc độ siêu nhanh.
Theo Bộ Công nghiệp và Công nghệ Thông tin Trung Quốc, tính đến tháng 10/2024, số lượng trạm gốc 5G tại Trung Quốc đã đạt 4,089 triệu, tăng so với 3,377 triệu trạm vào năm 2023, giữ vị trí dẫn đầu thế giới về quy mô mạng lưới.

Công nhân đang kiểm tra một trạm gốc 5G tại Trung Quốc. (Ảnh: Baidu)
Trung Quốc ngừng hoạt động các trạm gốc 5G?
Mạng 5G đang phát triển mạnh mẽ tại Trung Quốc, với nhiều người đã sử dụng điện thoại hỗ trợ 5G, mang đến sự kết nối nhanh chóng. Tuy nhiên, gần đây, thông tin về việc các nhà mạng trong nước lần lượt đóng cửa các trạm gốc đã xuất hiện trên mạng xã hội.
Thông tin vẫn chưa được xác nhận chính thức. Theo hãng tin Net Ease, có hai yếu tố có thể liên quan. Đầu tiên là chi phí xây dựng trạm gốc 5G cao gấp nhiều lần so với trạm gốc 4G và cần nhiều trạm hơn để đảm bảo phủ sóng.
Trạm gốc 5G có băng thông và tốc độ truyền tải dữ liệu vượt trội so với 4G, nhưng phạm vi tín hiệu 5G lại rất ngắn, chỉ khoảng 100 - 300 m. Để đảm bảo phủ sóng toàn diện các thành phố và khu vực, cần xây dựng các trạm cách nhau trung bình 200 m, gấp ba lần số lượng trạm 4G hiện nay, điều này làm tăng chi phí lắp đặt và bảo trì.
Thứ hai, 5G tiêu thụ điện năng rất cao. Kể từ khi mạng 5G được triển khai ở Trung Quốc vào cuối năm 2019, mức tiêu thụ điện năng quốc gia đã tăng 14,1%, và mức tiêu thụ năng lượng toàn diện tăng 11,3% so với cùng kỳ năm trước. Những con số này vẫn tiếp tục tăng trong những năm tiếp theo.
Báo cáo của Greenpeace cho thấy ngành kỹ thuật số ở Trung Quốc dự báo sẽ tăng gấp ba lần mức tiêu thụ năng lượng vào năm 2035.
Nhu cầu điện cho cơ sở hạ tầng internet ở Trung Quốc dự kiến sẽ tăng tới 289% vào giữa thập kỷ tới, đặt ra thách thức lớn đối với mục tiêu trung hòa carbon vào năm 2060 của quốc gia này.
Một báo cáo chỉ ra rằng 5G là một trong những nguyên nhân chính khiến lượng CO2 thải ra gia tăng tại quốc gia phát thải CO2 lớn nhất thế giới. Dự báo mức tiêu thụ điện hàng năm của công nghệ 5G tại Trung Quốc sẽ tăng 488% vào năm 2035, đạt khoảng 296,5 tỷ kWh, tương đương với tổng mức tiêu thụ điện của Tây Ban Nha trong một năm.

Các trạm gốc 5G có mức tiêu thụ điện năng cao, có thể gây ảnh hưởng tiêu cực đến môi trường. (Ảnh: Baidu)
Matt Walker, nhà phân tích của MTN Consulting, cho biết một trạm gốc 5G có thể tiêu thụ năng lượng gấp 2 đến 3 lần so với trạm 4G. Chi phí năng lượng còn có thể tăng cao hơn nữa khi sử dụng tần số cao, do yêu cầu sử dụng nhiều ăng-ten hơn và cần một hệ thống tế bào nhỏ (small cell) dày đặc.
Siêu nhanh nhưng không thân thiện với môi trường
Khi kết nối 5G ngày càng trở nên phổ biến, một số nghiên cứu cho rằng tác động của công nghệ này đối với môi trường, đặc biệt là vấn đề tiêu thụ năng lượng và chất thải, hiện đang bị xem nhẹ.
Theo Environmental Health Trust , một nghiên cứu năm 2020 cho thấy tiêu thụ năng lượng dự kiến sẽ tăng gấp 61 lần từ năm 2020 đến 2030 khi 5G thay thế 4G. Điều này do nhu cầu năng lượng cao từ các thành phần mạng mạnh mẽ như MIMO lớn, máy chủ biên, sự gia tăng của các trạm phát sóng 5G, cũng như tính linh hoạt của mạng 5G cho cả cá nhân và doanh nghiệp.
Mức tiêu thụ năng lượng của mạng 5G được dự báo sẽ tăng mạnh vì các thành phần mạng, như các đơn vị xử lý tín hiệu cơ sở tiêu thụ nhiều điện, các đầu thu phát sóng từ xa, các tế bào nhỏ và mạng lõi, đều yêu cầu nhiều năng lượng hơn.
Nghiên cứu cũng chỉ ra rằng nếu không sử dụng năng lượng tái tạo, các trung tâm dữ liệu có thể trở thành một trong những nguồn gây ô nhiễm lớn nhất trong vòng 5 năm tới. Với dự đoán có hơn 100 tỷ thiết bị được kết nối vào năm 2025, trung tâm dữ liệu sẽ trở thành một trong những nguồn tiêu thụ năng lượng lớn nhất hành tinh, vượt qua mức tiêu thụ của nhiều quốc gia.
“Mục tiêu chính của mạng 5G là giúp người dùng kết nối nhiều thiết bị hơn với tốc độ nhanh hơn, điều này chắc chắn sẽ làm gia tăng lượng năng lượng tiêu thụ toàn cầu, gây tác động tiêu cực đến môi trường” , chuyên gia Claire Curran chia sẻ trong báo cáo “5G ảnh hưởng thế nào đến môi trường?”.

Cánh đồng điện gió tại tỉnh Cam Túc, Trung Quốc. (Ảnh: Baidu)
Ye Ruiqi, nhà vận động về khí hậu và năng lượng Đông Á của Greenpeace, cho rằng các công ty công nghệ có thể góp phần giảm phát thải bằng cách chuyển sang sử dụng các nguồn năng lượng tái tạo như gió và mặt trời.
Tại Trung Quốc, năng lượng gió và mặt trời hiện đã có chi phí ngang bằng với lưới điện truyền thống, có thể sản xuất điện với mức giá tương đương hoặc thấp hơn so với nhiên liệu hóa thạch.
Chi phí năng lượng tái tạo ở Trung Quốc dự báo sẽ tiếp tục giảm, điều này sẽ giúp ngành công nghệ kỹ thuật số nước này giảm bớt gánh nặng trong việc chuyển đổi sang năng lượng tái tạo, đồng thời giúp đạt được mục tiêu trung hòa carbon.
Trung Quốc đặt mục tiêu đến cuối năm 2027, tỷ lệ người dùng cá nhân 5G sẽ đạt hơn 85%, trong khi lưu lượng truy cập mạng 5G chiếm hơn 75%, đồng thời cải thiện đáng kể trải nghiệm tiêu dùng 5G.
Ngoài ra, Trung Quốc cũng đang tập trung triển khai công nghệ 5G trong các ngành công nghiệp quan trọng như nhà máy, bệnh viện và khu du lịch, nhằm thúc đẩy chuyển đổi số và nâng cấp các ngành này.
