Buzz
Dưới sự dẫn dắt của CEO Satya Nadella và CFO Amy Hood, những áp lực doanh thu phi lý đang đè nặng lên Xbox, Windows cùng nhiều mảng khác - dẫn đến những xáo trộn chiến lược và hậu quả khó lường.
Jez Corden, cây bút của WindowsCentral nhận định rằng nhiều người từng kỳ vọng Xbox sẽ bước sang chương mới, đặc biệt sau sự kiện Xbox Showcase gần đây cùng cam kết tiếp tục đầu tư phần cứng. Trước đó, đồn đoán về việc Microsoft rút khỏi mảng phần cứng, chuyển giao toàn bộ cho các đối tác như ASUS đã gây hoang mang cho cả nhân viên lẫn cộng đồng. Tuy nhiên, niềm hy vọng đó nhanh chóng tan biến khi Microsoft thông báo sa thải thêm 9.000 nhân sự - nâng tổng số lao động bị cắt giảm trong năm lên hơn 15.300 người, trong đó có hàng trăm nhân viên Xbox. Các đợt tinh giản diễn ra không theo bất kỳ tiêu chí rõ ràng nào.
Từ việc loại bỏ nhân sự kỳ cựu, đóng cửa studio, hủy bỏ dự án đến những thông điệp trái ngược như phát hành Helldivers 2 (do Sony phát hành) trên Xbox ngay trong ngày công bố sa thải - Microsoft ngày càng khiến cộng đồng bối rối và mất lòng tin. Câu nói 'Xbox đã chết' giờ đây dường như không còn là lời nói đùa.
Không chỉ riêng Xbox, làn sóng bất ổn này đang lan tỏa khắp các bộ phận khác. Từ Windows đến Surface, những người gắn bó lâu năm có thể dễ dàng nhận ra Microsoft hiện tại đã khác xa hình ảnh trước đây. Các sáng kiến từng được ủng hộ - như cải thiện game Nhật Bản, tăng cường bản địa hóa, nâng cấp trải nghiệm Xbox trên PC - dù được triển khai nhưng vẫn thiếu sự nhất quán và đầu tư bài bản.
Dưới thời Nadella và Hood, Microsoft liên tục thay đổi chiến lược, không ngần ngại thực hiện những đợt cắt giảm nhân sự hàng loạt nhằm 'tối ưu hóa chi phí'. Điều này khiến ngày càng nhiều người tin rằng việc trở thành 'fan cứng' của Microsoft đang trở nên bất khả thi.
Microsoft giờ đây giống như một 'ngân hàng', rót vốn khắp mọi nơi
Theo tiết lộ từ nội bộ, đợt cắt giảm nhân sự ồ ạt gần đây chủ yếu xuất phát từ áp lực tài chính do CFO Amy Hood đặt ra - những chỉ tiêu được cho là vượt quá khả năng thực tế của các phòng ban. Điều này tạo ra bầu không khí căng thẳng và bất an, kéo theo hiệu suất lao động sụt giảm và cuối cùng ảnh hưởng xấu đến lợi nhuận chung.
Nhiều nhân viên cho rằng đây là hệ lụy của việc chuyển hướng chiến lược sang AI, trong bối cảnh ban lãnh đạo và giới đầu tư ngày càng lo ngại Microsoft đang chậm chân trong cuộc đua trí tuệ nhân tạo. Mối quan hệ hợp tác với OpenAI - trụ cột AI chính của Microsoft - cũng đang có dấu hiệu rạn nứt. OpenAI muốn thoát khỏi các điều khoản độc quyền, và toàn bộ thỏa thuận giữa hai bên sẽ chấm dứt vào năm 2030. Trong khi đó, OpenAI đang chứng kiến làn sóng nhân tài chảy sang Meta - đối thủ mạnh cả về AI lẫn mạng xã hội.
Dòng Copilot+ PC cho đến nay vẫn chưa thể chinh phục được người dùng
Nếu OpenAI thất bại, vị thế AI của Microsoft có thể sụp đổ theo. Nhưng các sản phẩm AI nội bộ của hãng lại không đủ sức thay thế: Copilot chỉ là phiên bản thu gọn của ; Microsoft 365 Copilot bị đánh giá là nông cạn; ngay cả tính năng xóa vật thể trong Photos cũng kém xa đối thủ như Samsung. Phần lớn vẫn dừng ở mức demo công nghệ, chưa có sản phẩm thương mại ấn tượng.
Windows Recall - một trong số ít sản phẩm AI ra mắt - lại bị xem là thảm họa về bảo mật. Dù đã điều chỉnh, công cụ này vẫn tiếp tục gây tranh cãi. Dòng Copilot+ PC đi kèm cũng thất bại, làm tổn hại nghiêm trọng đến hình ảnh thương hiệu Surface.
Một số nguồn tin nội bộ tiết lộ ban lãnh đạo đang hối hận vì đổ vốn vào Activision-Blizzard thay vì tập trung đầu tư mạnh vào AI ngay từ đầu. Hiện Microsoft dự kiến chi 80 tỷ USD xây dựng các trung tâm đào tạo AI toàn cầu để 'đổi vận'. Nếu không mua Activision, họ có thể đã có tới 160 tỷ USD cho chiến lược này. Các đợt sa thải hiện nay được coi là biện pháp 'gỡ gạc', dồn nguồn lực cho cuộc đua AI - một cái giá đắt mà nhân viên phải trả cho những quyết định sai lầm trước đó.
Theo The Seattle Times, chính khoản đầu tư khủng vào AI là nguyên nhân trực tiếp dẫn đến những đợt cắt giảm mạnh tay ở các bộ phận như Xbox
Nhìn ở góc độ tổng thể, chính nhờ nỗ lực thuyết phục của ban lãnh đạo Xbox mà Microsoft đồng ý đầu tư vào Activision, giúp toàn bộ hệ sinh thái Xbox có cơ hội tồn tại. Không có quyết định này, rất có thể Xbox đã trở thành vật hy sinh trong cuộc đua AI dưới thời Nadella và Hood.
Microsoft đang thờ ơ với thị trường tiêu dùng - và bỏ quên yếu tố nhân văn
Từ Surface, Xbox đến Windows - dưới sự điều hành của Satya Nadella, Microsoft dường như đã lãng quên một sự thật cơ bản: sản phẩm của họ được tạo ra để phục vụ con người.
Vụ bê bối bảo mật Windows Recall năm ngoái khiến nhiều người băn khoăn: tại sao không ai trong Microsoft nhìn thấy trước hậu quả? Một phần mềm ghi lại toàn bộ hoạt động màn hình rõ ràng không xuất phát từ nhu cầu người dùng - mà từ những cuộc họp vô hồn, nơi cụm từ 'AI đang hot' được dùng để biện minh cho mọi quyết định.
Dòng Copilot+ PC là minh chứng rõ nhất cho sự thiếu cảm hứng, chưa hoàn thiện và xa rời thực tế. Tình trạng này kéo dài từ khi Panos Panay - người đưa Surface trở thành biểu tượng đổi mới - rời công ty. Dưới thời ông, Surface từng truyền cảm hứng cho cả hệ sinh thái Windows. Nhưng đến 2025, điều đó không còn. Surface giờ chỉ là công cụ để Microsoft đuổi theo các xu hướng nhất thời mà thiếu đi tầm nhìn chiến lược.
Windows Recall chính là bằng chứng cho thấy Microsoft đã hoàn toàn quên mất đối tượng sử dụng sản phẩm của mình.
Tình cảnh tương tự từng xảy ra với Windows Mixed Reality, Windows Phone, Microsoft Band và cả giai đoạn đầu của Windows on ARM - những dự án được quảng cáo rầm rộ nhưng đầu tư hời hợt rồi lặng lẽ biến mất.
Dù được rót vốn lên tới 80 tỷ USD, Copilot dường như cũng đang lặp lại vết xe đổ khi phần lớn ngân sách được dùng để hỗ trợ đối tác bên ngoài thay vì cải thiện năng lực nội bộ. Microsoft Build, từng là ngày hội của giới phát triển và sản phẩm tiêu dùng, nay chỉ còn là sân khấu phục vụ giới đầu tư - phản ánh chân thực triết lý quản trị thời Nadella.
Nhiều nhà quan sát nhận định Microsoft ngày càng mang dáng dấp một quỹ đầu tư hơn là công ty công nghệ: ào ạt bơm tiền vào các lĩnh vực thời thượng, đầu tư nửa vời, làm hỏng sản phẩm, rồi nhanh chóng rút lui khi xu hướng qua đi.
Microsoft đang lạc lối - và có lẽ chưa từng xác định rõ sứ mệnh cốt lõi
Dù chịu nhiều chỉ trích trong nhiều năm, Xbox vẫn được coi là 'ốc đảo an toàn', tương đối tách biệt khỏi ảnh hưởng từ tầng lớp lãnh đạo. Nhưng mọi thứ thay đổi kể từ khi Microsoft thâu tóm Activision-Blizzard.
Tại Summer Game Fest năm nay, Microsoft đã ngừng tổ chức FanFest - sự kiện gắn kết cộng đồng được duy trì suốt nhiều năm. Thay vào đó, chính người hâm mộ đã tự nguyện đóng góp tổ chức buổi gặp mặt tại Los Angeles. Điều này vừa cho thấy sức mạnh cộng đồng, vừa là cú tát vào niềm tin - khi một tập đoàn trị giá 4 nghìn tỷ USD, lợi nhuận 22 tỷ USD mỗi quý lại không thể bỏ ra khoản ngân sách nhỏ cho một sự kiện đơn giản. Trong khi đó, CEO Satya Nadella nhận thưởng 79 triệu USD bằng cổ phiếu chỉ trong năm ngoái.
Microsoft từng là công ty truyền cảm hứng, tạo ra những đột phá công nghệ thực sự. Giờ đây, họ sẵn sàng hy sinh chính đội ngũ của mình để chạy theo những cơn sốt đầu tư ngắn hạn.
Từ Windows 11 đến Surface - sự thiếu kiên định, thay đổi chiến lược liên tục cùng những cam kết sáo rỗng cho thấy đây là công ty không dám chấp nhận rủi ro hay theo đuổi sản phẩm đến cùng.
Theo nhận định của Corden, Microsoft đang thể hiện hình ảnh một tập đoàn mất phương hướng, không còn giữ được bản chất của công ty công nghệ - mà giống một ngân hàng đầu tư mang vỏ bọc công nghệ. Nhưng có lẽ điều này cũng chẳng thành vấn đề. Bởi Microsoft vẫn đang thu về lợi nhuận khổng lồ hơn bất kỳ đối thủ nào. Và với họ, như vậy là đủ.
