Microsoft dự báo rằng trong 5 năm tới, người mới đi làm sẽ trở thành người quản lý cả một đội AI – liệu doanh nghiệp Việt đã chuẩn bị đủ để bắt kịp xu hướng này?

VTV.vn - Microsoft khẳng định AI không phải là mối đe dọa mà là một phần bổ trợ. Một số công việc truyền thống sẽ mất đi, nhưng đồng thời nhiều công việc mới sẽ ra đời và phần lớn sẽ phát triển song hành với AI.

Khi AI không chỉ là công cụ hỗ trợ mà đã trở thành "đồng nghiệp" thực thụ, cách làm việc của chúng ta đang trải qua sự thay đổi mạnh mẽ. Báo cáo Work Trend Index 2025 từ Microsoft giới thiệu mô hình Frontier Firm – doanh nghiệp trong kỷ nguyên AI, nơi con người và AI agent cùng làm việc trong một hệ thống linh hoạt, thông minh và hiệu quả hơn bao giờ hết.

Dựa trên khảo sát 31.000 người tại 31 quốc gia cùng dữ liệu từ Microsoft 365, LinkedIn và chuyên gia, Microsoft xác định ba giai đoạn chuyển đổi: AI bắt đầu như trợ lý, rồi thành đồng nghiệp kỹ thuật số, và cuối cùng AI agent có thể tự vận hành quy trình, làm việc nhóm, xử lý nhiệm vụ trước đây chỉ dành cho con người.

Hiện tại, đa số doanh nghiệp vẫn còn ở giai đoạn khởi đầu. Tuy nhiên, Microsoft tin rằng trong 2–5 năm tới, mọi tổ chức sẽ dần trở thành Frontier Firm. Nguyên nhân là vì 80% lực lượng lao động toàn cầu đang quá tải – công việc nhiều mà thời gian lại hạn hẹp. Khi đó, việc "thuê trí tuệ theo yêu cầu" qua AI agent sẽ trở thành chiến lược thiết yếu.

Dù triển khai AI quan trọng, nhưng doanh nghiệp còn cần đổi mới tư duy: không còn xem mọi công việc tri thức phải do con người làm. Tương tự như dùng phần mềm gửi báo cáo, tương lai chúng ta sẽ tạo và quản lý các AI agent để hoàn thành công việc hiệu quả hơn.

Trong khảo sát, chỉ có 844 người đang làm việc tại các Frontier Firm – nơi AI được áp dụng toàn diện và là nhân tố quan trọng tạo ra lợi nhuận. Mặc dù số lượng ít, nhóm này thể hiện kết quả vượt trội: công ty tăng trưởng nhanh, nhân viên làm việc hiệu quả hơn, nhận thức được ý nghĩa công việc và ít lo lắng bị AI thay thế.

Microsoft khẳng định rằng thay vì giảm biên chế, doanh nghiệp cần duy trì và nâng cao kỹ năng con người thông qua sự phối hợp cùng AI. Cũng từ đó, vai trò mới "người quản lý AI agent" ra đời – chịu trách nhiệm điều phối, giám sát và tối ưu hiệu suất làm việc của các đồng nghiệp kỹ thuật số.

Sự biến đổi này đang xóa nhòa ranh giới giữa mô hình tổ chức truyền thống và phương thức làm việc linh hoạt. Sơ đồ tổ chức truyền thống dần được thay bằng "Work Chart" – nơi con người và AI được tổ chức theo mục tiêu thay vì chức năng, vận hành như một nhóm dự án chuyên nghiệp.

Kỹ năng phối hợp với AI trở thành yêu cầu bắt buộc. Gần một nửa các nhà lãnh đạo doanh nghiệp ưu tiên đào tạo lại đội ngũ để làm chủ công nghệ, đồng thời tuyển dụng các vị trí mới như AI trainer, chiến lược gia AI và chuyên viên quản lý AI agent.

Theo Microsoft, AI không phải là mối đe dọa mà là sự bổ sung cần thiết. Một số công việc truyền thống sẽ biến mất, nhưng nhiều công việc mới sẽ được tạo ra và phần lớn phát triển song hành cùng AI. Đây là bản chất của Frontier Firm – nơi con người và AI đồng hành, không cạnh tranh.

Việt Nam đứng đâu trước xu hướng sử dụng AI Agent?

Ở Việt Nam, khái niệm “AI agent” – các tác nhân số có khả năng tự động thực hiện và phối hợp công việc – vẫn còn khá mới. Tuy nhiên, một số doanh nghiệp công nghệ và agency tiên phong đã bắt đầu thử nghiệm các ứng dụng gần với vai trò AI agent trong thực tế, như tự động hóa phân tích dữ liệu, hỗ trợ lập trình, hoặc xây dựng khung nội dung tiếp thị.

Anh Nguyễn Việt Hùng, trưởng nhóm kỹ thuật tại một công ty phần mềm SaaS ở Hà Nội, cho biết đội của anh đang thử nghiệm các công cụ AI hỗ trợ kiểm thử mã, phân tích yêu cầu và soạn thảo tài liệu kỹ thuật.

"Chúng tôi đang xem xét tích hợp sâu hơn, nhưng hiện vẫn chỉ ở mức hỗ trợ. Việc AI tự động điều phối hoặc xử lý hoàn toàn vẫn là câu chuyện tương lai – nhưng đó là điều chúng tôi hướng tới."

Trong lĩnh vực marketing, một số agency tại TP.HCM đang nghiên cứu cách ứng dụng AI vào bước đầu của quy trình sáng tạo. Chị Lê Minh Trang, trưởng nhóm chiến lược tại một agency quảng cáo, chia sẻ:

"Chúng tôi thử nghiệm các công cụ có chức năng tương tự agent để gợi ý nội dung, phân tích hành vi người dùng hoặc dự báo hiệu suất chiến dịch. Mặc dù còn nhiều cân nhắc về độ chính xác và kiểm soát, tiềm năng rất rõ ràng."

Theo báo cáo của FPT.AI, nhu cầu mở rộng ứng dụng AI trong doanh nghiệp Việt đang dịch chuyển từ chatbot đơn lẻ sang các hệ thống thông minh hơn, có thể phối hợp đa tác vụ. Dù chưa phải là AI agent đúng nghĩa, đây là bước đầu trên hành trình hình thành các Frontier Firm nội địa trong tương lai.

Ứng dụng AI agent tại Việt Nam hiện đang ở giai đoạn khởi đầu, tập trung ở doanh nghiệp có nền tảng công nghệ mạnh và tư duy đổi mới sớm. Với tốc độ chuyển đổi số nhanh cùng áp lực về hiệu suất và chi phí, AI agent có thể trở thành lực lượng kỹ thuật số đồng hành cùng con người trong nhiều doanh nghiệp Việt trong vài năm tới.