VBSN - Hệ thống blockchain do người Việt thiết kế và làm chủ hoàn toàn công nghệ lõi, giúp bảo vệ chủ quyền dữ liệu và tài sản số, từ đó góp phần thúc đẩy sự phát triển của nền kinh tế số quốc gia.

Việt Nam đã làm chủ công nghệ Layer 1 của 6 nền tảng blockchain hàng đầu trên thế giới.
Vào ngày 9/12, hội thảo "Định hình hệ sinh thái Blockchain Việt Nam từ hạ tầng số an toàn" đã được tổ chức bởi Hiệp hội Blockchain và Tài sản số Việt Nam (VBA) cùng với sự phối hợp của 1Matrix, True IDC và Tether.
Tại hội thảo về Mạng dịch vụ Đa chuỗi Blockchain Việt Nam (VBSN), ông Trần Trung Hiếu, Quản lý cao cấp Hạ tầng 1Matrix, đã nhấn mạnh rằng VBSN là hạ tầng blockchain do người Việt thiết kế và làm chủ công nghệ lõi, nhằm đảm bảo chủ quyền dữ liệu và tài sản số, đồng thời góp phần phát triển nền kinh tế số quốc gia.
Mạng dịch vụ Đa chuỗi Blockchain Việt Nam (VBSN) được Công ty 1Matrix thiết kế với sự tư vấn của BCG và VBA, dựa trên nhiệm vụ do Chính phủ giao.
Theo ông Trần Trung Hiếu, Mạng VBSN đảm nhiệm ba vai trò quan trọng. Thứ nhất là bảo đảm sự tương tác giữa các ứng dụng từ định danh, tài chính số đến dữ liệu chuyên ngành thông qua lớp liên thông chuẩn hóa. Thứ hai, Mạng này đáp ứng yêu cầu về tốc độ, với mục tiêu xử lý hàng triệu giao dịch mỗi giây. Thứ ba, Mạng VBSN tuân thủ các tiêu chuẩn bảo mật tiên tiến, hỗ trợ cơ chế giám sát và kiểm chứng độc lập để ngăn ngừa gian lận và đảm bảo các tiêu chuẩn theo Luật Bảo vệ Dữ liệu 2024, Luật Bảo vệ Dữ liệu Cá nhân 2025, ISO/IEC 27001 về an ninh thông tin và tiêu chuẩn bảo vệ quyền riêng tư 27701.
Trong quá trình thiết kế, ông Hiếu chia sẻ rằng đội ngũ đã học hỏi từ các mô hình quốc tế như BSN để áp dụng blockchain một cách hiệu quả vào các lĩnh vực của nền kinh tế.
"Chúng tôi đã nắm vững công nghệ Layer 1 của 6 nền tảng blockchain hàng đầu, với khả năng xử lý từ 5.000 đến hơn 300.000 giao dịch mỗi giây, độ trễ cực kỳ thấp. Chúng tôi có thể tạo ra một blockchain hoàn toàn mới trong vòng 60 phút, tùy chỉnh linh hoạt và giảm đến 80% chi phí phát triển," ông Hiếu chia sẻ.
Về hạ tầng vật lý, ông Hiếu cho biết VBSN ưu tiên bảo vệ chủ quyền dữ liệu; các dữ liệu quan trọng sẽ được lưu trữ tại các trung tâm dữ liệu nội địa được cấp phép, tuân thủ đầy đủ các quy định của pháp luật về bảo vệ dữ liệu cá nhân. Đối tác hạ tầng trong nước của VBSN bao gồm CMC và Starnet. Đồng thời, hệ thống cũng sử dụng dịch vụ cloud quốc tế như AWS và Google Cloud để tối ưu hiệu suất và tận dụng năng lực điện toán của các nhà cung cấp lớn.
Hiện nay, hạ tầng của mạng VBSN đã được triển khai trên Amazon Web Services, với các trung tâm dữ liệu đặt tại Hà Nội và TP.HCM, do CMC và Starnet cung cấp. Điều này đảm bảo mức độ sẵn sàng cao nhất cho toàn bộ hệ thống về mặt địa lý.
Khả năng xử lý dữ liệu cho hơn 100 triệu dân.

Ông Trần Trung Hiếu, Quản lý cao cấp Hạ tầng 1Matrix
Ở tầng đầu tiên, được xem là "trái tim" của mạng VBSN, ông Hiếu cho biết đây là nơi giải quyết bài toán "bộ ba bất khả thi". Tại đây, mạng VBSN cung cấp 6 nền tảng L1 tiêu chuẩn, mỗi nền tảng có cơ chế đồng thuận và đặc điểm phù hợp với các nhu cầu khác nhau. Các doanh nghiệp có thể lựa chọn hoặc tùy chỉnh cấu hình dưới sự hỗ trợ của Matrix để cân đối các yếu tố trong "tam trụ". 6 nền tảng bao gồm: Ethereum, Cosmos, Hyperledger, FISCO-BCOS, Sonic và Quorum.
"Mỗi yếu tố trong mạng đều được hỗ trợ bởi đội ngũ chuyên gia thành thạo công nghệ lõi từ vận hành, bảo trì đến tối ưu hóa quy trình. Vì VBSN được xây dựng như một mạng quốc gia, chúng tôi đã phát triển năng lực xử lý dữ liệu phục vụ cho hơn 100 triệu người dân", ông Hiếu nhấn mạnh.
Vị chuyên gia cũng cho biết khả năng chịu tải của hệ thống được đảm bảo nhờ vào kiến trúc đa chuỗi: nhiều nền tảng L1 có cấu hình khác nhau hoạt động đồng thời. Điều này giúp từng bộ ngành, từng lĩnh vực, thậm chí từng doanh nghiệp có thể triển khai blockchain riêng cho mình. Một lớp điều phối duy nhất được xây dựng phía trên – hoạt động như một cổng truy cập (gateway) – giúp người dùng kết nối với toàn bộ hệ thống nhiều chuỗi song song, loại bỏ mọi điểm nghẽn toàn cục.
Về mặt bảo mật, VBSN áp dụng mô hình permissioned (mạng có cấp quyền). Tất cả các validator (nút xác thực) đều phải trải qua quy trình xác thực danh tính 100%, và chỉ những cơ quan nhà nước hoặc tổ chức uy tín mới được phép tham gia, không có bất kỳ thực thể ẩn danh nào. Hệ thống sử dụng tiêu chuẩn mật mã, quản lý khoá và an toàn thông tin theo chuẩn quốc gia của Ban Cơ yếu Chính phủ và sẵn sàng nâng cấp lên thuật toán chống lượng tử. VBSN bảo vệ dữ liệu và quyền riêng tư với hệ thống an ninh đa lớp, kiểm soát truy cập và kiểm toán minh bạch theo các tiêu chuẩn quốc tế.
Tầng thứ hai của VBSN cung cấp các dịch vụ và tiện ích kỹ thuật số để giúp các bộ ngành và doanh nghiệp tích hợp, phát triển ứng dụng kết nối với nền tảng blockchain của VBSN. Chúng tôi cung cấp hai dịch vụ chính: Blockchain-as-a-Service (dịch vụ chuỗi khối như một dịch vụ) và Node-as-a-Service (dịch vụ node như một dịch vụ). Doanh nghiệp có thể sử dụng công cụ quản trị của VBSN để tạo blockchain riêng hoặc tham gia một node trong mạng công khai.
Đội ngũ kỹ sư của VBSN còn xây dựng cầu nối đa chuỗi để chuyển giao tài sản và dữ liệu giữa các nền tảng L1, kết nối toàn bộ các mạng song song lại với nhau. Lớp kỹ thuật này có vai trò quan trọng trong việc đảm bảo quản trị kết nối và mở rộng hệ sinh thái ứng dụng.
"Tôi muốn nhấn mạnh hai điểm quan trọng: VBSN là hạ tầng blockchain do người Việt Nam thiết kế hoàn toàn và VBSN hoàn toàn làm chủ công nghệ lõi", ông Hiếu cho biết.
Phan Trang
