
Nhớt W30 – Những ngộ nhận tai hại
Theo các khảo sát hiện nay, Việt Nam có gần 200 thương hiệu dầu nhớt từ lớn đến nhỏ, bao gồm cả những thương hiệu quốc tế và nội địa. Đây là minh chứng cho sự đa dạng và phát triển mạnh mẽ của thị trường. Càng có nhiều sự lựa chọn, người tiêu dùng càng có cơ hội hưởng lợi lớn từ cạnh tranh này.
Mặc dù ngành dầu nhớt đã có lịch sử phát triển hơn 100 năm, bắt đầu từ những nền tảng vững chắc của ngành cơ khí Liên Bang Xô Viết, và sau đó phát triển mạnh mẽ tại các quốc gia phát triển như Anh, Đức, Pháp, Mỹ,... nhưng tại Việt Nam, ngành dầu nhớt vẫn còn khá mới mẻ. Nó chỉ mới du nhập vào khoảng vài chục năm trước, với sự hỗ trợ của các thương hiệu lớn trong việc đưa sản phẩm và công nghệ tinh chế dầu vào nước ta. Tuy nhiên, do thiếu sót trong việc truyền đạt các kiến thức quan trọng, nhiều thông tin về dầu nhớt vẫn chưa được giải thích rõ ràng. Hậu quả là mặc dù ngành dầu nhớt đã có mặt ở Việt Nam lâu nhưng người tiêu dùng vẫn còn rất mơ hồ về sản phẩm này, và tình trạng lộn xộn với các thương hiệu, cũng như sự hiểu lầm từ người bán và người sản xuất, khiến cho ngành dầu nhớt vẫn chưa phát triển đúng với tiềm năng của mình.
Như đã đề cập trong bài viết trước về "Nhớt W30 – Những hiểu lầm tai hại", đây vẫn là một chủ đề gây tranh cãi chưa có lời giải đáp rõ ràng. Hôm nay, dưới góc nhìn của một nhà sản xuất dầu nhớt, tôi sẽ chia sẻ lý do tại sao người tiêu dùng không nên sử dụng nhớt W30. Các bạn đừng vội phản bác ngay, hãy đọc hết bài để hiểu rõ hơn, vì phần tiếp theo tôi sẽ phân tích chi tiết hơn về vấn đề này.
Trước khi đi vào vấn đề cụ thể, chúng ta cần hiểu rõ về các chỉ số độ nhớt SAE trên mỗi chai dầu nhớt. SAE là viết tắt của Society of Automotive Engineers, tức là Hiệp hội kỹ sư Ô-tô Hoa Kỳ, cơ quan chịu trách nhiệm đưa ra các tiêu chuẩn về độ nhớt cho các loại dầu nhớt.
Chắc hắn bạn đã nhìn qua ký hiệu SAE trên chai nhớt, ví dụ 5W30, 5W40, 10W40 hay 20W50,…
Nếu lấy 10W40 làm ví dụ thì con số 10 đứng trước W chỉ khả năng chống đóng băng của nhớt khi ở nhiệt độ âm, hay khả năng khởi động lạnh, và nó có khả năng được bơm dễ dàng ở nhiệt độ - 30 độ C và dễ dàng quay ở nhiệt độ -25 độ C (Mời tham khảo bảng phía dưới).
http://www.speednik.com/files/2012/12/OILCHART.jpg
Hình 1: Bảng phân loại độ nhớt
Mặt khác, con số phía sau chữ W biểu thị khả năng hoạt động của nhớt ở dải nhiệt độ cao. Ví dụ, W40 có nghĩa là dầu nhớt sẽ hoạt động tốt khi nhiệt độ dưới 40 độ C. Vì lý thuyết này, tiền tố trước chữ W không quá quan trọng ở Việt Nam, vì khí hậu ở đây nóng ẩm, với nhiệt độ có thể đạt tới 42-43 độ C vào mùa hè. Điều này đồng nghĩa với việc, độ nhớt phù hợp nhất cho Việt Nam phải là W40 trở lên. Nếu thấp hơn, trong những ngày nóng, nhớt sẽ không đủ độ nhớt, làm mất khả năng bảo vệ động cơ và gây ra nhiều tác hại khác mà chúng ta sẽ phân tích tiếp theo.
Tại sao các hãng xe lại khuyến cáo sử dụng độ nhớt W30?
Trong vài năm gần đây, các hãng xe mới bắt đầu khuyến nghị sử dụng độ nhớt W30, nhưng hiện tại vẫn chưa có nhiều hãng nhớt sản xuất dòng nhớt này cho thị trường Việt Nam, vì độ nhớt này quá loãng so với điều kiện khí hậu tại Việt Nam, khiến nó không đủ khả năng bảo vệ động cơ một cách tối ưu. Vậy tại sao các hãng xe lại đưa ra khuyến nghị này? Để giải thích điều này, ta cần phải tìm hiểu về kỹ thuật máy móc. Như đã biết, khi sản xuất một chi tiết máy, nó phải trải qua nhiều công đoạn như đúc, tiện cắt, và kết quả là các chi tiết thừa nhỏ, mạt kim loại, hoặc các phần gồ ghề vẫn còn tồn tại. Những chi tiết này nếu không được mài mòn sẽ khiến động cơ hoạt động không mượt mà và êm ái. Do đó, các hãng xe khuyến nghị sử dụng dầu nhớt loãng trong giai đoạn chạy rô-đai (khoảng 1000km đầu tiên) để giúp mài mòn các chi tiết này. Nếu sử dụng nhớt quá đặc, việc bôi trơn sẽ mạnh mẽ hơn, che lấp các chi tiết thừa, khiến việc mài mòn trở nên kém hiệu quả. Vì vậy, nhớt loãng như W30 sẽ giúp quá trình này diễn ra tốt hơn. Đây chính là lý do các hãng xe khuyến nghị sử dụng nhớt W30 cho xe mới. Tuy nhiên, khi động cơ đã cũ, các chi tiết đã mài mòn và có nhiều khe hở, lúc này cần sử dụng độ nhớt cao hơn như W50.
Tại sao không nên xài độ nhớt W30?
Như đã phân tích ở trên, việc sử dụng độ nhớt W30 tại Việt Nam thực tế là không cần thiết. Trong giai đoạn chạy rô-đai, độ nhớt W40 vẫn đảm bảo hiệu quả, nhưng để việc mài mòn diễn ra nhanh chóng hơn, các hãng xe khuyến nghị sử dụng W30. Tuy nhiên, cần lưu ý rằng W30 quá loãng, đặc biệt là trong mùa hè ở miền Bắc và mùa nóng ở miền Nam. Nếu sau khi hoàn thành thời gian rô-đai mà tiếp tục sử dụng W30, độ nhớt sẽ thiếu, khiến các chi tiết kim loại tiếp tục ma sát và mài mòn, gây tổn hại nghiêm trọng đến động cơ theo thời gian.
http://www.vatgia.com/news_user/sme1308800950.jpg
Hình 2: Hậu quả của việc sử dụng độ nhớt không phù hợp
Một sai lầm phổ biến của nhiều chủ xe là tin rằng sử dụng độ nhớt loãng sẽ giúp xe chạy mạnh mẽ và tiết kiệm nhiên liệu. Tuy nhiên, quan điểm này chỉ đúng khi bạn đang dùng một độ nhớt quá cao so với yêu cầu, ví dụ như W50 khi chuẩn của xe là W40. Khi đó, việc giảm xuống W40 có thể giúp xe chạy mượt mà hơn và tiết kiệm nhiên liệu. Nhưng nếu bạn sử dụng W30, hậu quả sẽ rất nghiêm trọng. Độ nhớt quá loãng sẽ không đủ để tạo lớp bôi trơn kín giữa pít-tông và xi-lanh, dẫn đến thiếu công suất và tiêu tốn thêm nhiên liệu thay vì tiết kiệm. Hơn nữa, nhớt loãng làm giảm khả năng giảm ma sát, khiến các chi tiết kim loại cọ xát, gây mài mòn, hư hại động cơ, làm động cơ nóng lên và phát ra tiếng ồn. Vì vậy, lời khuyên là “Độ nhớt không phải cứ càng cao hay thấp là tốt, mà phải phù hợp với điều kiện của xe và môi trường vận hành”.
Là một nhà sản xuất dầu nhớt có nhiều năm kinh nghiệm trong việc cung cấp các sản phẩm cao cấp, tôi muốn gửi đến người tiêu dùng, đặc biệt là những ai vẫn tin rằng nhớt càng loãng thì xe sẽ càng mạnh mẽ và tiết kiệm nhiên liệu, một số lời khuyên trước khi áp dụng: 1) Xe của bạn mới hay cũ? 2) Xe của bạn chạy đường dài hay chủ yếu trong đô thị? 3) Xe của bạn thường xuyên tải nặng hay tải nhẹ? 4) Xe của bạn có phân khối lớn hay nhỏ? 5) Nhiệt độ môi trường khi bạn vận hành xe là bao nhiêu? Tất cả những yếu tố này đều có ảnh hưởng lớn đến quyết định chọn độ nhớt phù hợp cho xe của bạn.
Hãy ghi nhớ rằng: “Nhớt tốt là loại nhớt phù hợp với từng điều kiện cụ thể, không phải loại nhớt có thể đáp ứng tất cả các điều kiện vận hành”. Ví dụ: Khi bạn sử dụng nhớt 10W40 trong thành phố, bạn sẽ cảm nhận xe chạy rất mượt và êm, nhưng khi chuyển sang chạy đường dài, máy sẽ bắt đầu nóng lên, động cơ có thể gằn và tiếng ồn ngày càng lớn. Nguyên nhân là do khi nhiệt độ động cơ tăng, nhớt 10W40 loãng dần, không còn đủ độ bôi trơn như ban đầu. Ngược lại, khi bạn sử dụng nhớt 15W50, có thể cảm giác ban đầu máy hơi ì, nặng, nhưng khi chạy quãng đường dài, nhiệt độ tăng, nhớt sẽ loãng dần và hoạt động hiệu quả hơn. Qua ví dụ này, tôi muốn các bạn hiểu rõ hơn về tính chất vật lý của dầu nhớt. Nếu bạn vẫn mong chờ một loại nhớt có thể đáp ứng tất cả các điều kiện vận hành, có lẽ bạn sẽ phải đợi thêm vài năm nữa và hy vọng các nhà khoa học sẽ tìm ra giải pháp.
Hy vọng bài viết này sẽ giúp bạn tích lũy thêm kinh nghiệm trong việc chọn lựa dầu nhớt và giúp bạn tự tin chọn được loại nhớt phù hợp cho xe của mình, tránh bị những người bán nhớt không đúng loại cho xe của bạn.
Nguồn: kienthucdaunhot