Một giả thuyết được đưa ra cho rằng nguyên nhân đến từ tình trạng thiếu hụt chip Blackwell. RTX 5090 sử dụng GPU GB202, nhưng do nguồn cung bị hạn chế, NVIDIA có thể đã phải sử dụng các chip bị lỗi (thiếu một số ROPs) để đáp ứng nhu cầu thị trường.
RTX 5090, dòng GPU cao cấp nhất của NVIDIA, hiện đang đối mặt với một nghi vấn lớn: một số phiên bản thương mại có thể không đạt được hiệu suất như thông số kỹ thuật đã công bố. Theo báo cáo từ cộng đồng phần cứng, một số mẫu RTX 5090 bán ra có số lượng ROPs (Render Output Units) thấp hơn so với thông số quảng cáo của NVIDIA, làm giảm đáng kể hiệu năng chơi game.

Bí ẩn việc giảm số lượng ROPs
Theo nguồn tin từ TechPowerUp, các GPU như Zotac RTX 5090 Solid và MSI RTX 5090D đã bị phát hiện có số lượng ROPs thấp hơn mức 176 mà NVIDIA công bố. Trong bài kiểm tra 3DMark Time Spy Extreme, phiên bản giảm ROPs này có hiệu suất thấp hơn đến 11% so với bản Founders Edition của NVIDIA.
ROPs là thành phần quan trọng trong GPU, giúp xử lý các tác vụ đồ họa như khử răng cưa (anti-aliasing), pha trộn màu sắc (blending) và xuất dữ liệu pixel lên màn hình. Việc thiếu hụt ROPs có thể khiến hiệu suất chơi game giảm mạnh, đặc biệt là với những trò chơi đòi hỏi xử lý đồ họa phức tạp.
Không chỉ Zotac, các mẫu card đồ họa từ MSI, Manli, Gigabyte và cả phiên bản Founders Edition của NVIDIA cũng có những báo cáo tương tự, cho thấy vấn đề này có thể xảy ra trên diện rộng chứ không phải là lỗi của riêng một hãng sản xuất.
Một điểm đáng chú ý là các GPU được gửi cho các reviewer đều có dấu 'Press Build', và nhiều nguồn tin cho rằng những mẫu card này có đủ 176 ROPs, trong khi các sản phẩm thương mại lại bị cắt giảm. Điều này khiến nhiều người nghi ngờ rằng NVIDIA đã tối ưu đặc biệt cho các card review, còn hàng bán ra không đạt hiệu suất tối đa.
Mặc dù NVIDIA phủ nhận sự khác biệt giữa bản review và bản thương mại, nhưng sự khác biệt trong benchmark thực tế đã khiến không ít người nghi ngờ về tính trung thực của các sản phẩm.
Vì sao NVIDIA lại làm như vậy?
Một giả thuyết được đưa ra rằng vấn đề này xuất phát từ tình trạng thiếu hụt chip Blackwell. RTX 5090 sử dụng GPU GB202, nhưng do nguồn cung hạn chế, NVIDIA có thể đã sử dụng các chip bị lỗi (thiếu một số ROPs) để đáp ứng nhu cầu thị trường.
Điều này không phải là lần đầu tiên xảy ra. Trước đó, NVIDIA từng gặp phải vấn đề với GTX 970 khi quảng cáo rằng GPU này có 4GB VRAM, nhưng thực tế chỉ có GB hoạt động đầy đủ.
Dù NVIDIA chưa xác nhận thông tin này, nếu đây là sự thật, người dùng đã bỏ ra $2,000 để mua một chiếc GPU không đạt tiêu chuẩn như mong đợi.
Nếu việc cắt giảm ROPs là do lỗi phần cứng, người dùng sẽ không thể khắc phục bằng cách cập nhật driver hay BIOS. Cách duy nhất để kiểm tra là sử dụng phần mềm như GPU-Z hoặc HWiNFO để xác nhận số lượng ROPs thực tế trên card của mình.
Hiện tại, NVIDIA vẫn chưa có thông báo chính thức về vấn đề này. Nếu lỗi này không thể khắc phục bằng phần mềm, giải pháp khả thi nhất có thể là thu hồi hoặc đổi GPU mới. Tuy nhiên, với tình trạng khan hiếm sản phẩm hiện tại, khả năng này dường như rất thấp. Vậy câu hỏi đặt ra là: Liệu NVIDIA có đang bán RTX 5090 không đúng như quảng cáo, và liệu đây có phải là vụ việc giống như GTX 970 lần thứ hai?
Anh Việt
