Buzz
Câu chuyện về CEO Lei Jun của Xiaomi, người từng phải uống rượu nhận lỗi với Samsung, giờ đây Chủ tịch Lee Jae Yong lại đến xin ‘hợp tác’, chỉ là phần nổi của một vấn đề lớn hơn.
Theo Financial Times (FT), Samsung đang phải tìm cách phụ thuộc vào các tập đoàn công nghệ Trung Quốc khi đối mặt với khó khăn trong lĩnh vực bán dẫn. Mặc dù đã đầu tư 100 tỷ USD vào Mỹ, tập đoàn Hàn Quốc này vẫn phải vật lộn để giữ chân khách hàng.
Cần lưu ý rằng vào năm 2019, Samsung đã dần dời các nhà máy của mình ra khỏi Trung Quốc và gần như mất hoàn toàn thị phần điện thoại vào tay các thương hiệu nội địa.
Tuy nhiên, đến tháng 3/2025, Samsung tiết lộ rằng giá trị xuất khẩu sang Trung Quốc đã tăng tới 54% trong giai đoạn 2023-2024, khi các công ty Trung Quốc vội vàng nhập khẩu chip bán dẫn từ Hàn Quốc trước lệnh cấm của Mỹ.
Thời thế thay đổi
Samsung từng là thương hiệu chiếm ưu thế tại thị trường Trung Quốc trong những năm đầu, nhưng đã dần mất thị phần do sự cạnh tranh gay gắt từ các thương hiệu nội địa như Huawei, Xiaomi, Oppo và Vivo.
Từ mức 15% thị phần vào năm 2013, Samsung đã giảm xuống chỉ còn khoảng 1% vào năm 2019 khi người tiêu dùng Trung Quốc chuộng các sản phẩm giá rẻ của các thương hiệu nội địa.
Thêm vào đó, Samsung đã quyết định rút dần các hoạt động sản xuất của mình khỏi Trung Quốc, đóng cửa các nhà máy điện thoại, trong đó nhà máy cuối cùng tại Huizhou đã dừng hoạt động vào năm 2019. Công ty cũng giảm bớt số lượng công ty con và nhân viên không phải người Trung Quốc tại đây.
Dù vậy, trong năm 2024, Samsung đã cung cấp lượng khuôn logic, một thành phần quan trọng trong sản xuất chip AI, gấp hơn 3 lần so với tổng lượng cung cấp của 3 năm trước cho Kunlun, công ty con thiết kế bán dẫn của Baidu.
"Samsung và Trung Quốc đều cần nhau. Khách hàng Trung Quốc đã trở nên quan trọng hơn với Samsung, nhưng hợp tác kinh doanh sẽ không dễ dàng", giám đốc CW Chung tại Nomura nhận định khi Samsung gặp khó khăn tại Mỹ và muốn quay lại thị trường mà họ từng bỏ đi.
Vào năm 2024, Samsung đã công bố đầu tư 40 tỷ USD để mở rộng các cơ sở sản xuất và đóng gói chip tiên tiến tại Texas, đồng thời cam kết rót ít nhất 100 tỷ USD vào các nhà máy chế tạo chip tại Arizona.
Trớ trêu thay, theo tờ FT, mảng sản xuất chip theo hợp đồng của Samsung đã gặp khó khăn trong việc thu hút các khách hàng lớn tại Mỹ, những người đang chuyển dần sang TSMC.
Samsung cũng đang tụt lại phía sau so với đối thủ trong nước SK Hynix trong cuộc đua phát triển bộ nhớ băng thông cao (HBM), một thành phần quan trọng khác trong chip AI.
Là nhà cung cấp HBM hàng đầu cho Nvidia, lợi nhuận hoạt động theo quý của SK Hynix đã lần đầu tiên vượt qua Samsung trong năm ngoái, đánh dấu một cột mốc lịch sử của cả hai công ty.
Trước tình hình này, khách hàng Trung Quốc đã trở thành cứu cánh cuối cùng cho Samsung, mặc dù hãng trước đó đã từ bỏ thị trường này.
"Các công ty Trung Quốc thậm chí không có cơ hội mua HBM của SK Hynix vì nguồn cung đã bị chiếm hết bởi các nhà sản xuất chip AI hàng đầu như Nvidia, AMD, Intel và Broadcom," cố vấn cấp cao Jimmy Goodrich của viện nghiên cứu Rand Corporation cho biết.
Theo ông Goodrich, hệ quả tất yếu là sản phẩm mà Samsung cung cấp hiện nay là "hàng kém chất lượng hơn", nhưng vẫn đủ phù hợp cho người tiêu dùng Trung Quốc, vì vẫn chưa có sự thay thế HBM nội địa.
Theo SemiAnalysis, Samsung hiện là "nhà cung cấp HBM lớn nhất cho Trung Quốc", chủ yếu được sử dụng trong dòng chip AI Ascend 910 của Huawei.
Mảng sản xuất chip theo hợp đồng của Samsung cũng đã hợp tác với Kunlun để sản xuất Core P800, một chip AI sẽ ra mắt vào tháng 2/2025.
Nguồn tin từ FT cho biết Samsung đã hy vọng hợp tác với Kunlun để phát triển một chip AI tiên tiến hơn nữa, nhưng dự án đã bị hoãn lại do các hạn chế mới từ Mỹ có hiệu lực vào tháng 1/2025.
Theo cố vấn Goodrich, điều này có nghĩa là các công ty Trung Quốc "sẽ chấp nhận bất cứ thứ gì họ có thể có, vì các nhà sản xuất nội địa của họ vẫn chưa thể cung cấp linh kiện theo yêu cầu".
Sự ăn năn
Khi nói về sự thay đổi của Samsung, không thể không nhắc đến câu chuyện bồi tội của CEO Lei Jun từ Xiaomi.
Vào năm 2016, Samsung kiểm soát tới 99% nguồn cung màn hình AMOLED trên toàn cầu và là hãng duy nhất cung cấp sản phẩm này. Chính vì vậy, tập đoàn Hàn Quốc đã dễ dàng áp đặt quyền lực lên thị trường smartphone Trung Quốc, trong đó Xiaomi là một ví dụ điển hình.
Việc Samsung ngừng cung cấp màn hình AMOLED đã khiến Xiaomi rơi vào khủng hoảng chuỗi cung ứng, và chiếc Note 2 của hãng trở thành nạn nhân. Xiaomi buộc phải chuyển sang sử dụng màn hình từ LG, dẫn đến hàng loạt lỗi như độ sáng yếu, màu sắc sai lệch và hiển thị kém khiến người dùng gặp khó khăn khi sử dụng.
Trong tình thế khó khăn đó, dù là cuối tuần, CEO Lei Jun vẫn phải liên hệ liên tục với ban giám đốc Samsung tại Trung Quốc, nhưng không nhận được sự tiếp đón nào.
Cuối cùng, CEO Lei Jun đích thân gọi điện cho giám đốc Samsung với lời đề nghị: "Khi nào ngài có thời gian? Tôi sẽ bay ngay đến Thâm Quyến để xin lỗi ngài".
Ngay chiều hôm sau, CEO Lei Jun đã phải bay đến Thâm Quyến và uống hết 5 chai rượu vang trong bữa tối để bày tỏ sự ăn năn với ban lãnh đạo Samsung.
Theo cuốn tự truyện, CEO Lei Jun đã quàng vai giám đốc Samsung và liên tục nói: "Chúng tôi đã sai và thái độ đó không đại diện cho Xiaomi".
Cùng ngày hôm đó, nhà sáng lập Xiaomi còn phải liên hệ với CEO Lu Weibing của Gionee, nhà sáng lập Chen Mingyong của OPPO cùng hai nhà cung cấp thân thiết khác để nhờ chuyển lời xin lỗi đến ban lãnh đạo Samsung.
Thậm chí, nhà sáng lập được mệnh danh là "Steve Jobs của Trung Quốc" này phải bay đến trụ sở Samsung tại Hàn Quốc nhiều lần để liên tục xin lỗi.
Mặc dù vậy, phải đến vài tháng sau, Samsung mới đồng ý cung cấp lại màn hình AMOLED cho Xiaomi, nhưng với điều kiện phải chờ thêm 2 năm vì "hợp đồng khách hàng đã đầy".
Tuy nhiên, sự kiêu ngạo của Samsung giờ đây đã trở thành quá khứ.
Các hãng điện thoại Trung Quốc hiện nay đã tự chủ được nguồn cung màn hình, trong khi Samsung không còn giữ được ảnh hưởng mạnh mẽ tại thị trường tỷ dân này nữa.
Vào năm 2024, thị phần màn hình điện thoại AMOLED sản xuất tại Trung Quốc đã chiếm gần 50% toàn cầu, trong khi Samsung chỉ còn 43% và vẫn tiếp tục giảm. Chi phí sản xuất thấp và tính cạnh tranh của Trung Quốc đã khiến màn hình AMOLED của Samsung dần mất đi vị thế độc quyền.
Trong suốt 2 năm qua, rất hiếm khi thấy điện thoại nội địa Trung Quốc nào sử dụng màn hình của Samsung.
Không chỉ thất bại ở mảng màn hình AMOLED, Samsung còn bị các hãng Trung Quốc cạnh tranh mạnh mẽ ở các lĩnh vực bán dẫn, đóng tàu, sản xuất smartphone, thiết bị gia dụng, ắc quy,...
Đặc biệt, trong khi Trung Quốc mạnh mẽ tiến lên với trí tuệ nhân tạo (AI), Samsung lại tụt lại phía sau, chỉ biết lặng lẽ nhìn Huawei, Xiaomi, Alibaba và các công ty công nghệ Trung Quốc ra mắt hàng loạt ứng dụng AI.
Trong vòng một năm qua, cổ phiếu của Samsung Electronics đã giảm gần 1/3, buộc Chủ tịch Lee Jae Yong phải triệu tập các giám đốc để kiểm điểm tình hình, đồng thời khẳng định rằng tập đoàn đang trong giai đoạn "sống còn" vì bỏ lỡ xu hướng AI.
Trái ngược với Samsung, tình hình của Xiaomi ngày càng khởi sắc kể từ khi CEO Lei Jun xin lỗi. Doanh số bán smartphone của hãng hiện đứng thứ 3 thế giới, trong khi mảng xe điện đã bán được hơn 200.000 chiếc.
Doanh thu của Xiaomi đạt mức cao kỷ lục, giá cổ phiếu liên tục phá vỡ kỷ lục, và tổng vốn hóa của công ty lần đầu tiên vượt qua 1,4 nghìn tỷ Dollar Hong Kong (HKD) trong lịch sử.
Sau 10 năm, CEO Lei Jun không còn phải cúi đầu trước Samsung nữa, mà ngược lại, Chủ tịch Lee Jae Yong giờ đây là người sang thăm nhà máy xe điện của Xiaomi, mở ra cơ hội hợp tác mới cho cả hai bên.
Rõ ràng, thời thế đã thay đổi và Samsung giờ quay lại Trung Quốc với vị thế không còn mạnh mẽ như trước đây.
*Nguồn: FT
