CEO và đồng sáng lập Valve không chỉ đam mê làm và bán game mà còn khát khao cách mạng hóa công nghệ.
Hầu hết game thủ đều quen thuộc với tên tuổi Valve cùng những sản phẩm họ tạo ra. Tập đoàn danh tiếng và giàu có của Gabe Newell hiện diện trên nhiều mảng: phần mềm - game, hệ điều hành, phần cứng như Steam Link và Steam Deck, và cả dịch vụ Steam. Tuy nhiên, ít người biết rằng tham vọng của Valve còn vượt xa như vậy.
Từ hơn một thập kỷ trước, các nhà tâm lý học tại Valve đã hướng tới việc tận dụng phản ứng sinh học của game thủ để ứng dụng trong game. Cụ thể, họ đo lường các chỉ số sinh lý khi người chơi tương tác với trò chơi, nhằm nâng cao trải nghiệm game.
Tại hội nghị thường niên dành cho nhà phát triển Game Developers Conference (GDC) năm 2019, Valve đã công bố ý tưởng phát triển giao diện não bộ - máy tính cho mục đích chơi game.
Có vẻ như CEO Newell nhận thấy tiềm năng lớn từ ý tưởng này. Cũng trong năm 2019, ông công bố startup Starfish Neuroscience, chuyên phát triển dự án trên. Đến năm 2025, Starfish Neuroscience có bước tiến lớn: công bố chip não sẽ được ra mắt trong năm nay.

CEO Valve, Gabe Newell, giả vờ khoan một lỗ trên đầu để thử nghiệm giao diện não bộ - máy tính - Ảnh: Valve/GDC.
Trong blog đầu tiên của mình, các nhà nghiên cứu tại Starfish làm rõ họ chưa có kế hoạch sản xuất chip gắn trực tiếp lên não bộ. Thiết bị hiện tại được thiết kế để ghi lại tín hiệu não, tương tự như chip Neuralink, giúp dịch sóng não thành hành động để người dùng điều khiển máy tính mà không cần chuột hay bàn phím.
Theo bài viết trên blog, Starfish chưa khẳng định hệ thống của họ có thể làm được như Neuralink hoặc được cấy trực tiếp vào não bộ như chip của Elon Musk.
“Kế hoạch của chúng tôi là những con chip đầu tiên sẽ ra mắt vào cuối năm 2025, và chúng tôi đang tìm kiếm đối tác để con chip này mở ra những hướng đi đầy tiềm năng”, kỹ sư thần kinh Nate Cermak của Starfish chia sẻ. Phần in đậm cho thấy họ nhấn mạnh khả năng hợp tác với bên thứ ba về công nghệ truyền điện không dây hoặc hệ thống cấy ghép cuối cùng.
Starfish đặt mục tiêu phát triển một thiết bị cấy ghép nhỏ gọn, ít xâm lấn hơn so với đối thủ, có khả năng “truy cập đồng thời nhiều vùng não bộ” thay vì chỉ tập trung một vị trí, và đặc biệt là không cần pin. Với mức tiêu thụ chỉ 1,1 milliwatt trong chế độ ghi thông thường, sản phẩm có thể vận hành bằng công nghệ truyền điện không dây.
Dưới đây là bảng thông số kỹ thuật hiện tại của con chip:
- Tiêu thụ điện năng thấp: 1,1 mW trong chế độ ghi thông thường.
- Kích thước nhỏ: 2 x 4 mm (dạng BGA, khoảng cách giữa chân chip và các bi hàn là 0,3 mm).
- Có khả năng vừa ghi nhận tín hiệu điện não biên độ thấp, vừa kích thích bằng xung điện lưỡng cực.
- Trang bị 32 điểm điện cực, đồng thời ghi 16 kênh với tần số 18,75 kHz.
- Một nguồn dòng có thể kích thích bất kỳ cặp điện cực nào.
- Tích hợp chức năng đo trở kháng và theo dõi điện áp kích thích.
- Xử lý số và phát hiện xung thần kinh tích hợp, cho phép hoạt động qua giao diện không dây với băng thông thấp.
- Sản xuất trên quy trình công nghệ TSMC 55nm.
Để so sánh, chip N1 của Neuralink có tổng cộng 1.024 điện cực phân bố trên 64 sợi cấy vào não, tiêu thụ khoảng 6 milliwatt (dữ liệu năm 2019), sử dụng pin cần sạc không dây định kỳ. Thiết bị cấy có đường kính 23mm, dày 8mm. Elon Musk được cho là đã cấy chip này cho ba người; dù một số sợi bong ra khỏi não bệnh nhân đầu tiên, người này vẫn duy trì chức năng và từng tham gia phỏng vấn.

Toàn bộ hệ thống cấy não của Neuralink - Ảnh: Neuralink.
Starfish nhận định việc kết nối đồng thời nhiều vùng não có thể rất quan trọng trong điều trị bệnh Parkinson. “Càng ngày có nhiều bằng chứng cho thấy các rối loạn thần kinh xuất phát từ sự bất thường trong mạch thần kinh, khiến các vùng não không tương tác bình thường”, Cermak viết.
Ngoài phát triển nhiều thiết bị cấy não đồng thời, trang web mới của Starfish cho biết công ty đang nghiên cứu thiết bị “nhiệt vi định hướng” (precision hyperthermia) để tiêu diệt khối u bằng nhiệt độ tập trung, cùng hệ thống kích thích từ xuyên sọ (TMS) có thể đọc não và điều khiển bằng robot, nhằm điều trị các bệnh thần kinh như rối loạn lưỡng cực và trầm cảm.
Còn về việc áp dụng công nghệ này vào game, thì câu trả lời sẽ có sau.
