Buzz
Trong kỷ nguyên chuyển đổi số, nhóm người cao tuổi là những người gặp nhiều khó khăn nhất trong việc thích nghi với các thay đổi này.
Xã hội Việt Nam hiện đang trong quá trình chuyển đổi số mạnh mẽ, nơi công nghệ trở thành phần không thể thiếu trong cuộc sống hàng ngày. Từ việc liên lạc, thanh toán, tiếp cận thông tin, cho đến các dịch vụ hành chính công, tất cả đều gắn liền với công nghệ và internet. Điều này mang lại nhiều lợi ích cho đại đa số người dân, đặc biệt là thế hệ trẻ.
Tuy nhiên, bên cạnh những lợi ích to lớn, vẫn tồn tại một khoảng cách lớn, và người cao tuổi là nhóm bị ảnh hưởng nặng nề nhất.
Khó khăn lớn nhất của người cao tuổi khi bước vào thế giới số là việc tiếp cận công nghệ. Trong khi giới trẻ dễ dàng làm quen với thiết bị thông minh và các ứng dụng, thì nhiều người cao tuổi lại gặp khó khăn ngay từ những thao tác cơ bản nhất.
Đối với người cao tuổi, việc làm chủ các thiết bị số là một thử thách lớn, bởi nếu không thể sử dụng, họ dễ bị bỏ lại phía sau trong các tiện ích được thiết kế phục vụ cộng đồng.
Thấu hiểu nhu cầu này và nhận thức rằng chuyển đổi số không loại trừ ai, thầy Đinh Ngọc Sơn, Bí thư Chi bộ khu dân cư 9 phường Cầu Giấy, đã biến phòng khách nhà mình thành "lớp học vỡ lòng về chuyển đổi số". Thầy chia sẻ rằng khi người cao tuổi có cơ hội học tập trong môi trường cộng đồng phù hợp, họ sẽ thể hiện sự nghiêm túc và hứng thú bất ngờ với công nghệ mới.
Tuy nhiên, thầy Sơn không thể một mình hướng dẫn hết tất cả người cao tuổi chưa quen với công nghệ. Thầy cho rằng, trách nhiệm này cũng thuộc về thế hệ trẻ trong gia đình: mỗi cá nhân đều có thể trở thành người hướng dẫn công nghệ ngay tại nhà, vì người cao tuổi luôn có nhu cầu học hỏi.
Thầy chia sẻ: "Nếu người già có chút ngại ngần với một vấn đề nào đó, thì chắc chắn có lý do, chúng ta không nên nghĩ rằng bố mẹ bảo thủ".
Trong gia đình, khoảng cách giữa các thế hệ càng làm nổi bật những khó khăn này. Người trẻ có thể dễ dàng thích nghi, trong khi người cao tuổi thường cảm thấy bối rối. Việc không thể theo kịp công nghệ khiến họ gặp khó khăn trong giao tiếp, đặc biệt khi các thành viên trong gia đình chủ yếu dùng ứng dụng nhắn tin hoặc gọi video thay vì giao tiếp truyền thống. Nhiều khi, sự không làm quen kịp thời này khiến họ ngại giao tiếp, thu mình lại và dần tách khỏi dòng chảy thông tin hiện đại.
Từ những suy nghĩ này, thầy Sơn nhấn mạnh rằng điều quan trọng không phải là ép buộc mà là tạo ra một không gian đầy sự đồng cảm. "Có một điều là, người già cũng cần có bạn". Nếu người trẻ vừa đóng vai trò là "gia sư chuyển đổi số", vừa là người bạn đồng hành của người cao tuổi trong gia đình, thì nỗ lực của họ sẽ mang lại những kết quả tuyệt vời.
Khi được sự hỗ trợ và hướng dẫn từ con cháu, người cao tuổi không còn cảm giác bị bỏ lại phía sau, mà thay vào đó, họ tìm thấy niềm tin và niềm vui khi tiếp cận công nghệ mới. Những bài học từ con cháu chính là con đường thực tế nhất giúp họ rút ngắn khoảng cách với công nghệ.
Thầy Sơn cũng gợi ý cho người trẻ rằng, người cao tuổi thường dễ dàng giao tiếp và cởi mở hơn khi học cùng những người cùng độ tuổi. “Khi các bác thấy người này làm được cái này, người kia làm được cái kia, thì một lớp học tự nhiên sẽ hình thành”. Thầy Sơn nhận xét tinh tế. Nếu có thời gian và điều kiện, mỗi người trẻ có thể mở lớp chuyển đổi số ngay tại địa phương hay ngay tại chính nhà mình.
Người cao tuổi có thể là nhóm bị ảnh hưởng nhiều nhất trong thời đại chuyển đổi số, nhưng nếu có sự hỗ trợ từ thế hệ trẻ, khoảng cách đó hoàn toàn có thể được thu hẹp. Công nghệ không chỉ phục vụ lợi ích của một thế hệ, mà khi sử dụng đúng cách, nó còn là cầu nối giữa các thế hệ, góp phần tạo nên sự gắn kết, đồng cảm và chia sẻ trong mỗi gia đình.
Chuyển đổi số là một xu hướng không thể tránh khỏi của xã hội hiện đại, nhưng để đảm bảo không ai bị bỏ lại phía sau, sự đồng hành của thế hệ trẻ với người cao tuổi là vô cùng quan trọng. Sự hỗ trợ, kiên nhẫn và chia sẻ không chỉ là trách nhiệm mà còn là cách để nối kết các thế hệ trong gia đình, giúp công nghệ trở thành công cụ phục vụ tất cả mọi người, chứ không phải là một rào cản.
