Thêm một phát ngôn gây tranh cãi trong kỷ nguyên AI: Muốn tối đa hóa năng suất, hãy loại bỏ con người!

“Nếu con người vẫn can thiệp vào các mô hình kinh doanh vận hành bằng trí tuệ nhân tạo, hiệu suất chắc chắn sẽ sụt giảm”.

“Nếu con người vẫn tiếp tục tham gia vào các mô hình kinh doanh được vận hành bởi trí tuệ nhân tạo, thì hiệu suất chắc chắn sẽ đi xuống. Bởi sự hiện diện của con người tự thân đã trở thành một nút thắt cổ chai”, ông Kentaro Kawabe, Chủ tịch sắp rời nhiệm kỳ của LY Corp (đơn vị đứng sau ứng dụng nhắn tin Line và cổng thông tin Yahoo Japan), nhận định.

Sau ba thập kỷ gắn bó ở vị trí trung tâm của ngành Internet Nhật Bản, ông Kawabe dự kiến rời ghế lãnh đạo vào tháng 6 tới để mở ra một hướng đi mới: trở thành một “AI Solopreneur” (nhà khởi nghiệp đơn độc vận hành cùng AI) - mô hình kinh doanh dựa hoàn toàn vào trí tuệ nhân tạo, không sử dụng bất kỳ nhân sự thuê ngoài nào.

Dưới đây là phần trích lược từ cuộc phỏng vấn được đăng tải trên Nikkei Asia .

Vì sao ông quyết định không tuyển dụng bất kỳ nhân sự nào cho dự án kinh doanh mới của mình?

So với những mô hình kinh doanh đặt con người ở trung tâm, một doanh nghiệp lấy AI làm lõi chắc chắn sẽ đạt năng suất vượt trội. CPU có thể hoạt động liên tục 24/7, suốt 365 ngày không nghỉ. Trong khi đó, con người với nhu cầu nghỉ ngơi cùng sự chần chừ trong quyết định lại chính là điểm nghẽn làm gián đoạn dòng chảy công việc.

Ở thời điểm hiện tại, con người vẫn cần thiết để định hướng và kiểm tra sai sót, nhưng vai trò này sẽ dần thu hẹp. Các quy trình sẽ tự vận hành mà không cần sự can thiệp của con người. Tôi đã đưa ra quyết định dứt khoát: chỉ triển khai kinh doanh trong phạm vi mà AI có thể đảm nhiệm. Nếu một dự án buộc phải cần con người can thiệp để bù đắp hạn chế của AI, tôi sẽ dừng ngay, vì khi đó hiệu suất hệ thống sẽ bị suy giảm.

Vậy trong một doanh nghiệp vận hành độc lập cùng AI, con người giữ vai trò gì?

Điều cốt lõi là phải đào sâu đến tận cùng để hiểu rõ mình thực sự muốn xây dựng điều gì. Khi mục tiêu đã được xác định, AI sẽ đảm nhiệm vai trò hiện thực hóa. Khác với freelancer hoạt động đơn lẻ, một AI solopreneur sở hữu sức mạnh tính toán từ hàng trăm CPU hỗ trợ. Nhờ điện toán đám mây, CPU có thể mở rộng gần như vô hạn và cực kỳ linh hoạt; bạn có thể huy động tài nguyên bất cứ lúc nào và với quy mô tùy ý.

Chỉ trong vòng ba năm tới, chúng ta có thể chứng kiến những thương hiệu và dịch vụ mang tầm toàn cầu nhưng thực chất chỉ do một cá nhân duy nhất đứng sau vận hành.

Với vai trò là người từng chứng kiến nhiều biến động của ngành Internet, ông nhìn nhận thế nào về tác động hiện nay của AI?

Tôi có cảm giác rằng AI chỉ mất khoảng 3 năm để đạt được bước tiến tương đương 30 năm phát triển của Internet.

Suốt 30 năm qua, tôi đứng ở phía trao quyền, xây dựng nền tảng để mở rộng năng lực cá nhân. Nhưng giờ đây, tôi muốn chuyển sang phía ngược lại – phía được AI trao quyền. Tôi quyết định rời khỏi ngành Internet để bước hẳn vào thế giới AI.

Nếu Internet chủ yếu phục vụ việc trao đổi thông tin, thì AI sẽ tham gia sâu vào mọi lĩnh vực, từ y tế đến sản xuất. Chẳng hạn, một người mất người thân vì bệnh hiểm nghèo có thể dùng AI để tự nghiên cứu và tạo ra loại thuốc vượt qua căn bệnh đó. Internet có thể xử lý dữ liệu, nhưng không thể tiến xa đến mức trực tiếp tạo ra dược phẩm.

Liệu những ngành công nghiệp hoàn toàn mới có xuất hiện hay không, thưa ông?

Chắc chắn sẽ có. Chúng ta sẽ thấy sự trỗi dậy của các doanh nghiệp AI thay thế dần các sản phẩm và dịch vụ truyền thống. Điều này tương tự như cách các sàn giao dịch trực tuyến đã thay thế các công ty môi giới khi Internet bắt đầu bùng nổ.

Ở mức cực đoan hơn, thậm chí một hãng sản xuất ô tô vận hành hoàn toàn bằng AI cũng hoàn toàn khả thi. AI sẽ thiết kế, robot AI sẽ sản xuất, và việc bán hàng được thực hiện qua website do AI tạo ra. Con người khi đó chỉ cần đưa ra ý tưởng: “Đây là mẫu xe tôi muốn xây dựng”.

Yếu tố quyết định chính là ý chí. Bạn không nhất thiết phải sở hữu khả năng sáng tạo vượt trội để tạo ra điều chưa từng có, mà cần năng lực phân tích các mô hình kinh doanh hiện hữu cùng hiểu biết về AI. Nói cách khác, đó là khả năng nhận diện phần nào có thể thay thế bằng AI và kiên quyết thực thi điều đó.

Công việc của con người sẽ biến đổi ra sao trong tương lai?

Sẽ xuất hiện nhiều nghề nghiệp hoàn toàn mới. Những người trong quá khứ khi được giải phóng khỏi lao động tay chân có lẽ không thể hình dung rằng sau này con người lại trả tiền để “tự hành hạ bản thân” trong phòng gym, và từ đó nghề huấn luyện viên thể hình ra đời.

Một doanh nghiệp chỉ có một người chắc chắn sẽ rất cô đơn. Vì vậy, có thể những nghề mới như người chuyên lắng nghe lời than phiền hay người chuyên đưa ra lời khen sẽ trở nên phổ biến.

Xét về khía cạnh chi phí, sẽ có những lĩnh vực mà con người lựa chọn không dùng AI. Rồi sẽ đến lúc người ta nói: “Dùng AI tốn kém quá, thôi để con người làm những việc họ làm rẻ hơn”. Đó sẽ là một sự đảo chiều đầy thú vị.

Theo: Nikkei